इराणमध्ये आंदोलनकर्त्यांना फाशीची शिक्षा; काय आहे ‘खुदा का दुश्मन’ कायदा?

protesters-sentenced-to-death-in-iran इराणमधील वाढत्या निदर्शनांमध्ये, ऍटर्नी जनरल मोहम्मद मोवाहेदी आझाद यांनी इशारा दिला आहे की निदर्शनांमध्ये सहभागी होणाऱ्या कोणालाही 'खुदा का दुश्मन' मानले जाईल, इराणी कायद्यानुसार मृत्युदंडाची शिक्षा होऊ शकते. इराणी सरकारी टेलिव्हिजनवरील निवेदनात म्हटले आहे की 'दंगलखोरांना मदत' करणाऱ्यांनाही असेच आरोप भोगावे लागतील.

 

 

इराणी कायद्याच्या कलम १८६ मध्ये असे म्हटले आहे की जर एखादा गट किंवा संघटना इस्लामिक रिपब्लिकविरुद्ध सशस्त्र प्रतिकारात सहभागी झाली तर, त्याचे सर्व सदस्य किंवा समर्थक जे जाणूनबुजून त्याच्या कारणाला मदत करतात त्यांना 'मोहरेब' (देवाचे शत्रू) मानले जाऊ शकते, जरी ते वैयक्तिकरित्या सशस्त्र कारवायांमध्ये सहभागी नसले तरीही. कायद्याच्या कलम १९० मध्ये निर्दिष्ट केलेल्या 'मोहरेब' साठीच्या शिक्षे अत्यंत कठोर आहेत. protesters-sentenced-to-death-in-iran यामध्ये फाशी, उजवा हात आणि डावा पाय कापून टाकणे किंवा कायमचे निर्वासन यांचा समावेश आहे. अमेरिकेकडून वारंवार येणाऱ्या इशाऱ्यांदरम्यान, निवेदनात म्हटले आहे की, "अभियोक्त्यांनी काळजीपूर्वक आणि विलंब न करता आरोपपत्रे दाखल करावीत, जे राष्ट्राचा विश्वासघात करून आणि असुरक्षितता निर्माण करून देशावर परकीय वर्चस्व गाजवू पाहत आहेत त्यांच्याविरुद्ध खटला आणि निर्णायक निकालासाठी मैदान तयार करावे." निवेदनात असेही म्हटले आहे की, दया किंवा सवलती न देता कारवाई केली पाहिजे.

इराणमधील परिस्थिती लक्षात घेता, निर्वासित युवराज रेझा पहलवीने निदर्शने करण्याचे आवाहन केले आहे आणि निदर्शकांना रस्त्यावर उतरण्याचे आवाहन केले आहे, तिने इराणचा जुना सिंह-सूर्य ध्वज आणि शाहच्या काळातील इतर राष्ट्रीय चिन्हे घेऊन "सार्वजनिक जागांवर कब्जा" करण्याचे आवाहन केले आहे. protesters-sentenced-to-death-in-iran डिसेंबर २०२५ च्या अखेरीस इराणी रियाल चलन अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत विक्रमी नीचांकी पातळीवर पोहोचले तेव्हा इस्लामिक रिपब्लिकविरुद्ध सार्वजनिक असंतोष म्हणून इराणमध्ये निदर्शने सुरू झाली. तेव्हापासून, निदर्शने सातत्याने वाढत आहेत आणि आता सरकारविरोधी निदर्शनांमध्ये रूपांतरित झाली आहेत.