नेपालमध्ये आचारसंहिता लागू

    दिनांक :19-Jan-2026
Total Views |
नेपाल
Nepal ५ मार्च २०२६ रोजी होणाऱ्या नेपाळच्या प्रतिनिधी सभा निवडणुकीसाठी आदर्श आचारसंहिता रविवार रात्रीपासून लागू करण्यात आली आहे. निवडणूक आयोगाने या निर्णयाची घोषणा केली असून, आयोगाच्या बैठकीत हा निर्णय घेण्यात आला. आयोगाने निवडणूक प्रक्रियेची पारदर्शकता आणि निष्पक्षता राखण्यासाठी या आचारसंहितेची अंमलबजावणी केली आहे. यामुळे सर्व पक्षांना समान संधी मिळावी आणि नागरिकांना निर्भयपणे मतदान करण्याचे वातावरण प्राप्त होईल, असे आयोगाचे मत आहे.
 
 
Nepal
 
आचारसंहिता लागू करताना आयोगाने एक महत्त्वपूर्ण बाब सांगितली आहे. निवडणुकीच्या कालावधीत मितव्ययिता राखली जाईल, याची शाश्वती दिली आहे. अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले की, आयोगाने आपल्या अधिकारांचा उपयोग करून, खर्च नियंत्रण आणि प्रचाराच्या नियमांची काटेकोरपणे अंमलबजावणी केली आहे. विशेषत: सरकारी अधिकारी आणि मंत्रिपदाच्या पदाधिकाऱ्यांना या आचारसंहितेच्या अंमलबजावणीची माहिती देण्यात आली आहे. आयोगाच्या या प्रयत्नामुळे निवडणुकीचा इमानदारी आणि पारदर्शकतेचा दर वाढविण्याचा उद्देश साधला जात आहे.
 
 
 
ओलींचा राजीनामा आणि त्यानंतरची निवडणूक गरज
नेपाळमधील सर्वात मोठा राजकीय उलथापालथ केपी शर्मा ओली यांच्या ९ सप्टेंबर २०२५ रोजी दिलेल्या राजीनाम्यामुळे निवडणुकीच्या तारीखांची घोषणा करण्यात आली. ओलींच्या राजीनाम्याचे मुख्य कारण भ्रष्टाचाराविरोधी आंदोलन आणि सोशल मीडिया वर असलेल्या कडक निर्बंध होते. जेन जेड युवकांच्या नेतृत्वाखालील सोशल मीडिया विरोधी आंदोलन आणि सरकारविरोधी प्रदर्शनामुळे ओली सरकारच्या विरोधात प्रचंड दबाव निर्माण झाला. या कारणास्तव ओलींनी आपला राजीनामा दिला आणि त्यानंतर १२ सप्टेंबरला सुशीला कार्की यांची अंतरिम प्रधानमंत्री म्हणून नियुक्ती करण्यात आली.
सुशीला कार्की यांच्या नेतृत्वाखाली, नेपाळच्या संविधानानुसार प्रतिनिधी सभा विघटित करण्यात आली आणि ५ मार्च २०२६ रोजी निवडणुकीची तारीख घोषित करण्यात आली. ओलींच्या राजीनाम्यामुळे नेपाळच्या राजकीय वर्तुळात एक मोठा परिवर्तन झाला आहे.
 
 

बालेन शाहने घेतला महापौर पदाचा राजीनामा
नेपाळमधील काठमांडू महानगरपालिकेचे लोकप्रिय महापौर बालेन शाह यांनी निवडणुकीत भाग घेण्यासाठी आपल्या पदाचा राजीनामा दिला आहे. बालेन शाह हे नेपाळमधील क्रांतिकारी नेतृत्व म्हणून ओळखले जातात. ५ मार्चच्या सार्वत्रिक निवडणुकीत त्यांनी राष्ट्रीय स्वतंत्र पक्षाच्या (आरएसपी) पंतप्रधान पदाच्या उमेदवार म्हणून नावे घोषित केली आहेत. बालेन शाह यांच्या राजीनाम्यामुळे काठमांडूतील राजकीय वातावरणात मोठा गोंधळ निर्माण झाला आहे.निवडणुकीच्या अनुषंगाने नेपाळमधील राजकीय वातावरण चांगलेच तापले आहे. बालेन शाह यांचा राजीनामा आणि त्यानंतर त्यांचा पंतप्रधान पदाचा उमेदवार म्हणून निवड होणे, हे नेपाळच्या राजकीय समीकरणांत एक महत्त्वपूर्ण बदल ठरणार आहे. केपी शर्मा ओली यांच्या राजीनाम्यामुळे निर्माण झालेल्या रिकाम्या जागेवर आता नेपाळच्या राजकारणाची पुढील दिशा ठरणार आहे.
निवडणुकीच्या आगोदर, आयोगाने जाहीर केलेली आचारसंहिता, त्याचे पालन सुनिश्चित करण्यासाठी विशेष लक्ष ठेवले जाईल. निवडणूक आयोगाच्या या कडक उपाययोजना आणि निर्णयामुळे, देशभरात पारदर्शकता आणि निष्पक्षतेची भावना निर्माण होईल, अशी आशा आहे.नेपाळमधील ५ मार्चच्या सार्वत्रिक निवडणुकीला ऐतिहासिक महत्व प्राप्त झाले आहे. आयोगाने घेतलेल्या निर्णयामुळे या निवडणुकीच्या प्रक्रियेला अधिक स्वच्छ आणि पारदर्शक बनवण्याचा प्रयत्न सुरू केला आहे. आगामी निवडणुकीच्या निकालांवर नेपाळमधील भविष्यवाणी केली जात आहे, जे देशाच्या राजकीय समिकरणावर मोठा परिणाम करू शकते.