नवी दिल्ली,
heart-health-preventionतज्ज्ञांनी हृदयरोगाचा प्रतिबंध आणि त्याचे लवकर निदान यांवर अधिक भर देण्याचे आवाहन केले आहे. त्यांनी लोकांना वेळेवर आरोग्य तपासणी करून घेण्याचा, शारीरिकदृष्ट्या सक्रिय राहण्याचा आणि मधुमेह, उच्च रक्तदाब, लठ्ठपणा व तंबाखूचा वापर यांसारख्या धोक्याच्या घटकांकडे लक्ष देण्याचा सल्ला दिला आहे.
भारत आणि जगभरात हृदयविकार ही आरोग्याची एक मोठी समस्या झाली आहे. त्यामुळे कौटुंबिक इतिहास, मधुमेह, उच्च रक्तदाब, शारीरिक हालचालींचा अभाव आणि लठ्ठपणा यांसारख्या धोक्याच्या घटकांकडे लोकांनी गांभीर्याने लक्ष देणे आवश्यक आहे. खरे तर, भारत आणि जगभरात हृदयविकाराचे प्रमाण खूप जास्त आहे. आपल्याला यावरील चर्चेचा केंद्रबिंदू तीव्र आजारपणात दिली जाणारी तातडीची वैद्यकीय सेवा यावरून बदलून प्रतिबंध, लवकर निदान आणि लवकर उपचार यांकडे वळवला पाहिजे. जर आपण असे करू शकलो, तर आपण राहत असलेले जग अधिक चांगले होईल, असे हृदयशल्यचिकित्सक डॉ. श्रीराम नेने म्हणाले. हृदयाच्या आरोग्याकडे अधिक लक्ष देणे गरजेचे आहे, असे हृदयशल्यचिकित्सक आणि मेदान्ताचे अध्यक्ष व व्यवस्थापकीय संचालक डॉ. नरेश त्रेहान यांनी सांगितले.
आता तरुण वयोगटातील लोकांनाही हृदयविकाराचा झटका आणि हृदयक्रिया बंद पडणे यांसारख्या समस्यांचा सामना करावा लागतो आहे. जागतिक हृदय दिनानिमित्त आपण आपल्या आरोग्याकडे, आणि विशेषतः हृदयाच्या आरोग्याकडे लक्ष दिले पाहिजे. आपल्याला माहित आहे की भारतात हृदयविकाराच्या झटक्यांचे प्रमाण खूप जास्त आहे आणि त्यामुळे मोठ्या संख्येने लोकांचा मृत्यू होतो, असे डॉ. त्रेहान म्हणाले. त्यांनी कौटुंबिक इतिहास जाणून घेण्याच्या आणि धोक्याचे घटक लवकर ओळखण्याच्या महत्त्वावर भर दिला. जर हृदयविकार आणि मधुमेहाचा कौटुंबिक इतिहास असेल, तर वयाच्या २५ व्या वर्षापूर्वीच आरोग्य तपासणी करून घेतली पाहिजे, असे डॉ. त्रेहान म्हणाले. ज्यांचा कौटुंबिक इतिहास नाही, त्यांनीही वयाच्या ३० व्या वर्षापूर्वी सर्वसमावेशक आरोग्य तपासणी करून घेणे आवश्यक आहे, असे त्यांनी सांगितले.
जनुक क्रमनिर्धारण सारख्या प्रगत तंत्रज्ञानासोबतच कौटुंबिक इतिहास, जैवरासायनिक मापदंड आणि जीवनशैलीचे मूल्यांकन या गोष्टी एखाद्या व्यक्तीच्या हृदयविकाराच्या धोक्याची पातळी निश्चित करण्यास मदत करू शकतात, असे त्यांनी सांगितले. ‘पब्लिक हेल्थ फाउंडेशन ऑफ इंडिया’मधील संशोधन आणि आरोग्य प्रोत्साहन विभागाच्या उपाध्यक्ष व सार्वजनिक आरोग्य तज्ञ प्रा. मोनिका अरोरा यांनी हृदय व रक्तवाहिन्यांशी संबंधित आजारांमधील वाढीचे श्रेय बदलती जीवनशैली आणि आहाराच्या पद्धतींना दिले.
आपण पाश्चात्य आहाराकडे वळलो
भारतात हृदय व रक्तवाहिन्यांशी संबंधित आजारांमध्ये जी वाढ दिसून येत आहे, ती आपली बदलती जीवनशैली आणि देशात झालेले आहारातील बदल यांचा परिणाम आहे. ज्यामध्ये आपण पारंपरिक आहाराकडून पाश्चात्य आहाराकडे वळलो आहोत, असे मोनिका म्हणाल्या. मोनिका यांनी धूम्रपान, धूरविरहित तंबाखू आणि व्हेप्ससारख्या निकोटीनच्या व्यसनाच्या नवीन प्रकारांसह तंबाखूच्या वापराशी संबंधित हृदय व रक्तवाहिन्यांसंबंधीच्या धोक्यांवरही प्रकाश टाकला.