मुंबई
cochin shipyard सरकारी मालकीची जहाजबांधणी कंपनी कोचीन शिपयार्डने आर्थिक वर्ष २०२६-२७ च्या दुसऱ्या तिमाहीचे आर्थिक निकाल जाहीर केले आहेत. सप्टेंबरअखेर संपलेल्या तिमाहीत कंपनीच्या महसुलात वाढ झाली असली, तरी निव्वळ नफ्यात मोठी घट नोंदवण्यात आली आहे. जहाजबांधणी व्यवसायातील खराब कामगिरी आणि वाढत्या परिचालन खर्चाचा परिणाम कंपनीच्या नफ्यावर झाला आहे. मात्र, नफ्यात घट होऊनही कंपनीने भागधारकांसाठी अंतरिम लाभांश जाहीर केला आहे. पात्र गुंतवणूकदारांना प्रत्येक शेअरमागे ३ रुपये लाभांश मिळणार असून, त्यासाठी १६ नोव्हेंबर २०२६ ही रेकॉर्ड तारीख निश्चित करण्यात आली आहे.

कोचीन शिपयार्डने जाहीर केलेल्या माहितीनुसार, कंपनीच्या प्रत्येक शेअरवर ३ रुपयांचा अंतरिम लाभांश दिला जाणार आहे. कंपनीच्या शेअरचे दर्शनी मूल्य ५ रुपये असून, जाहीर केलेला लाभांश दर्शनी मूल्याच्या ६० टक्के आहे. सोमवार, १६ नोव्हेंबर २०२६ ही लाभांशासाठीची रेकॉर्ड तारीख निश्चित करण्यात आली आहे. या तारखेनुसार पात्र ठरणाऱ्या भागधारकांना ९ डिसेंबर २०२६ पर्यंत लाभांशाची रक्कम वितरित केली जाणार आहे. त्यामुळे कंपनीच्या तिमाही निकालांसोबतच लाभांशाच्या घोषणेकडेही गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे.
कंपनीच्या स्वतंत्र आर्थिक निकालांनुसार, आर्थिक वर्ष २०२६-२७ च्या दुसऱ्या तिमाहीत निव्वळ नफ्यात वार्षिक तुलनेत ५३.२ टक्क्यांची घट झाली आहे. सप्टेंबर तिमाहीत कंपनीला ४७.३४ कोटी रुपयांचा निव्वळ नफा झाला. मागील आर्थिक वर्षातील याच तिमाहीत हा नफा १०१.०९ कोटी रुपये होता. म्हणजेच महसुलात वाढ होऊनही कंपनीला नफ्याच्या आघाडीवर मोठा फटका बसला आहे.
दुसरीकडे, कंपनीच्या स्वतंत्र परिचालन महसुलात सकारात्मक वाढ दिसून आली. सप्टेंबर तिमाहीत परिचालन महसूल १२.९ टक्क्यांनी वाढून १,०७३.७९ कोटी रुपयांवर पोहोचला. मागील वर्षी याच कालावधीत कंपनीने ९५१.३० कोटी रुपयांचा महसूल नोंदवला होता. मात्र, महसुलातील वाढीच्या तुलनेत खर्चातही मोठी वाढ झाली. जहाजबांधणीसाठी लागणारा वाढता खर्च आणि अन्य परिचालन खर्चामुळे नफ्यावर दबाव निर्माण झाला. या तिमाहीत जहाजबांधणी व्यवसायाची कामगिरी अपेक्षेप्रमाणे झाली नाही; मात्र जहाज दुरुस्ती विभागाने चांगली कामगिरी नोंदवली.
कंपनीच्या एकत्रित विभागीय आकडेवारीनुसार, जहाजबांधणी व्यवसायाचा महसूल मागील वर्षीच्या सप्टेंबर तिमाहीतील ७५८.९८ कोटी रुपयांवरून वाढून ७८३.१४ कोटी रुपये झाला. मात्र, महसुलात वाढ होऊनही या विभागाला ६.०८ कोटी रुपयांचा तोटा सहन करावा लागला. विशेष म्हणजे, मागील वर्षी याच तिमाहीत या विभागाने १४९.७१ कोटी रुपयांचा नफा मिळवला होता. त्यामुळे जहाजबांधणी विभागाच्या नफ्यात झालेली घसरण कंपनीसाठी चिंतेचा विषय ठरली आहे.
याउलट जहाज दुरुस्ती व्यवसायाने चांगली प्रगती केली. या विभागाचा महसूल मागील वर्षीच्या ३५९.६० कोटी रुपयांवरून वाढून ४६६.०५ कोटी रुपये झाला. त्याचबरोबर विभागीय नफ्यातही मोठी वाढ झाली. मागील वर्षी ६७.२० कोटी रुपये असलेला नफा यंदाच्या सप्टेंबर तिमाहीत १४३.३४ कोटी रुपयांवर पोहोचला. त्यामुळे जहाज दुरुस्ती विभागाने कंपनीच्या एकूण आर्थिक कामगिरीला काही प्रमाणात आधार दिला आहे.
एकत्रित आर्थिक निकालांमध्येही कंपनीच्या नफ्यात लक्षणीय घट झाल्याचे दिसून आले. सप्टेंबर तिमाहीत कोचीन शिपयार्डचा एकत्रित निव्वळ नफा वार्षिक तुलनेत जवळपास ५० टक्क्यांनी घसरून ५३.७७ कोटी रुपये झाला. मागील वर्षी याच तिमाहीत कंपनीने १०७.५३ कोटी रुपयांचा एकत्रित नफा नोंदवला होता. मात्र, एकत्रित परिचालन उत्पन्नात वाढ कायम राहिली. मागील वर्षीच्या १,११८.५९ कोटी रुपयांच्या तुलनेत यंदा परिचालन उत्पन्न ११.७ टक्क्यांनी वाढून १,२४९.१९ कोटी रुपये झाले. त्याचवेळी कंपनीचा एकूण खर्च १,०९५.९७ कोटी रुपयांवरून वाढून १,२५६.७२ कोटी रुपयांवर पोहोचला. उत्पन्नाच्या तुलनेत खर्चात झालेली वाढ नफ्यातील घसरणीचे प्रमुख कारण ठरली.
कंपनीच्या एकत्रित आर्थिक निकालांमध्ये कोचीन शिपयार्डसह तिच्या उपकंपन्या उडुपी कोचीन शिपयार्ड आणि हुगली कोचीन शिपयार्ड यांच्या आर्थिक कामगिरीचा समावेश आहे. याशिवाय, ग्रीन मेरिटाइम प्रोपल्शन या संयुक्त उपक्रमातील कंपनीच्या हिश्श्यानुसार नफा किंवा तोट्याचे समायोजनही करण्यात आले आहे.
आर्थिक वर्ष २०२६-२७ च्या पहिल्या सहामाहीतही कंपनीच्या आर्थिक कामगिरीत संमिश्र चित्र पाहायला मिळाले. एप्रिल ते सप्टेंबर या सहा महिन्यांच्या कालावधीत एकत्रित परिचालन उत्पन्न मागील वर्षीच्या २,१८७.१८ कोटी रुपयांवरून वाढून २,३४३.४१ कोटी रुपये झाले. मात्र, याच कालावधीत एकत्रित निव्वळ नफ्यात ३०.५ टक्क्यांची घट नोंदवण्यात आली. मागील आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या सहामाहीत २९५.३६ कोटी रुपये असलेला निव्वळ नफा यंदा घसरून २०५.२२ कोटी रुपयांवर आला आहे.
एकूणच, कोचीन शिपयार्डच्या तिमाही निकालांमध्ये महसुलाची वाढ आणि नफ्यातील घसरण असे संमिश्र चित्र समोर आले आहे. जहाज दुरुस्ती व्यवसायाची चांगली कामगिरी कंपनीसाठी दिलासादायक ठरली असली, तरी जहाजबांधणी विभागातील तोटा आणि वाढता खर्च ही प्रमुख आव्हाने कायम आहेत. अशा परिस्थितीत कंपनीने जाहीर केलेला प्रति शेअर ३ रुपयांचा अंतरिम लाभांश गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचा ठरणार आहे.