होर्मुझच्या सामुद्रधुनीत भारतीय ध्वजाचा दबदबा!

Indian flag dominates the Strait of Hormuz पश्चिम आशियातील वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर भारतासाठी दिलासादायक घडामोड समोर आली आहे.इराणने होर्मुझच्या सामुद्रधुनी या महत्त्वाच्या सागरी मार्गातून जाणाऱ्या भारतीय ध्वज असलेल्या जहाजांना सुरक्षित मार्ग देण्याचा निर्णय घेतल्याची माहिती समोर आली आहे. अमेरिका आणि इस्रायल यांच्याकडून झालेल्या हल्ल्यांनंतर या मार्गावरील सागरी वाहतुकीवर मोठा परिणाम झाला असून अनेक जहाजांनी प्रवास टाळण्याचा मार्ग स्वीकारला होता.दरम्यान, इराणच्या सशस्त्र दलाशी संबंधित नौदलाच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी यापूर्वी स्पष्ट इशारा दिला होता की, होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या कोणत्याही जहाजाने इराणची परवानगी घेणे आवश्यक आहे. इशाऱ्यांकडे दुर्लक्ष करणाऱ्या दोन जहाजांवर कारवाई करण्यात आल्याचेही सांगण्यात आले. या कारवाईत संबंधित जहाजांना अडवण्यात आल्याची माहिती देण्यात आली आहे.

 

 

 

 

इराणच्या अधिकाऱ्यांनी सामाजिक माध्यमांवर केलेल्या वक्तव्यात असेही म्हटले की, इशाऱ्यांकडे दुर्लक्ष करून सामुद्रधुनी पार करण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या जहाजांना रोखण्यात आले. या मार्गातून प्रवास करण्यासाठी इराणची मान्यता घेणे अनिवार्य असल्याचे त्यांनी पुन्हा अधोरेखित केले. मात्र जे देश अमेरिकेच्या आणि इस्रायलच्या धोरणांना पाठिंबा देत नाहीत, त्या देशांच्या जहाजांना सुरक्षित प्रवासाची मुभा दिली जाऊ शकते, असेही संकेत देण्यात आले. इराण आणि ओमानच्या किनाऱ्यांदरम्यान असलेला होर्मुझचा हा अरुंद सागरी मार्ग जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जातो. या मार्गातून दररोज सुमारे दोन कोटी बॅरलपेक्षा जास्त कच्चे तेल वाहून नेले जाते. जगातील तेल वापराच्या मोठ्या भागासोबतच नैसर्गिक वायूचा मोठा पुरवठाही याच मार्गावर अवलंबून आहे. त्यामुळे येथे थोडाही अडथळा निर्माण झाल्यास त्याचे परिणाम जागतिक अर्थव्यवस्था, पुरवठा व्यवस्था आणि सर्वसामान्यांच्या खर्चावरही दिसून येऊ शकतात.

 

 

दरम्यान, भारत सरकारने या परिस्थितीवर बारकाईने लक्ष ठेवले आहे. सध्या पर्शियन आखात परिसरात २८ भारतीय ध्वज असलेली जहाजे कार्यरत असल्याची माहिती देण्यात आली आहे. त्यापैकी बहुतेक जहाजे सामुद्रधुनीच्या पश्चिम भागात असून त्यावर शेकडो भारतीय खलाशी कार्यरत आहेत, तर काही जहाजे पूर्वेकडील भागात आहेत. या सर्व जहाजे आणि खलाशांच्या सुरक्षिततेवर सतत लक्ष ठेवले जात असल्याचे सरकारने स्पष्ट केले आहे. परिस्थितीचा आढावा घेण्यासाठी आणि तातडीचा समन्वय राखण्यासाठी भारताच्या नौवहन मंत्रालयाने विशेष नियंत्रण कक्ष सुरू केला आहे. संबंधित अधिकारी, जहाज व्यवस्थापक आणि भरती संस्था भारतीय दूतावास तसेच स्थानिक प्रशासनाशी सातत्याने संपर्क ठेवून भारतीय खलाशांची सुरक्षितता सुनिश्चित करत आहेत. बदलत्या सागरी परिस्थितीवर लक्ष ठेवत भारतीय नागरिकांचे हित आणि देशाचे सागरी स्वार्थ जपण्यास सरकार कटिबद्ध असल्याचेही मंत्रालयाने स्पष्ट केले आहे.