ग्रामीण भागात कुक्कुटपालनाची ‘भरारी’

Poultry farming rural ग्रामीण भागातील सुशिक्षित बेरोजगार युवक आता ‘कुक्कुटपालन’ व्यवसायाकडे जास्त कल दर्शवत आहेत. शहरांमध्ये रोजगाराच्या संधी कमी झाल्या असून मंदीच्या परिणामामुळे गावातील तरुणांनी शेतीसोबत जोडधंदा म्हणून कुक्कुटपालनाला पसंती दिली आहे. नोकरीच्या मागे धावण्यापेक्षा ‘मालक’ होण्याची मानसिकता युवकांमध्ये रुजू होत आहे. गेल्या काही वर्षांत सरकारी आणि खासगी क्षेत्रातील नोकरभरती मंदावल्यामुळे हा कल अधिक स्पष्ट दिसून येत आहे.

 

 

उच्च शिक्षण असूनही ठोस नोकरी न मिळाल्यामुळे तरुण स्वतःच्या पायावर उभे राहण्याचा प्रयत्न करत आहेत. “दुसऱ्याच्या हाताखाली नोकरी करण्यापेक्षा स्वतःचा छोटा व्यवसाय सुरू करणे अधिक फायदेशीर आहे,” असे मत अनेक युवक व्यक्त करत आहेत. घरच्या घरी अल्प भांडवलात सुरू करता येणारा व्यवसाय म्हणून कुक्कुटपालन यशस्वी ठरत आहे.

हा व्यवसाय Poultry farming rural मोठ्या जमिनीची आवश्यकता न ठेवता छोट्या जागेतही करता येतो. तसेच, राज्य व केंद्र सरकारच्या विविध योजनांमार्फत कुक्कुटपालनासाठी ५०% ते ७५% पर्यंत अनुदान मिळते. आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या वापराने, जसे की बंदिस्त शेड आणि स्वयंचलित खाद्य यंत्रणा, कामाचा ताण कमी झाला आहे.

 

 

बाजारात गावरान आणि बॉयलर Poultry farming rural कोंबड्या तसेच अंडी यांची मागणी वाढत आहे. हॉटेल व्यवसाय, घरगुती वापर आणि जिममध्ये जाणाऱ्या युवकांमुळे अंड्यांचा खप प्रचंड वाढला आहे. बॉयलर कोंबड्यांच्या तुलनेत गावरान जाती जसे की कावेरी, कडकनाथ यांचे पालन करून तरुण महिन्यात वीस ते चाळीस हजार रुपये सहज कमावत आहेत.अभ्यास आणि मेहनतीसह योग्य व्यवस्थापन केल्यास कुक्कुटपालन व्यवसाय तोट्यात जात नाही, असा अनुभव यशस्वी युवा पोल्ट्री फार्मर्सने दिला आहे. मात्र, रोगराई, लसीकरण, अन्नधान्याचे वाढते दर हे काही आव्हाने आहेत, ज्यासाठी तांत्रिक ज्ञान आणि काटेकोर नियोजन आवश्यक आहे.यातून स्पष्ट होते की ग्रामीण तरुण फक्त नोकरीच्या अपेक्षेत नसून, स्वतःच्या प्रयत्नांनी उत्पन्न मिळवण्याकडे कल करीत आहेत, आणि कुक्कुटपालन व्यवसाय त्यासाठी एक प्रभावी मार्ग ठरत आहे.