नवी दिल्ली,
middle east war मध्य पूर्वेतील सध्याच्या तणावादरम्यान, एक नवीन धोरणात्मक हालचाल उदयास आली आहे. वृत्तानुसार, अमेरिकन गुप्तचर संस्था, सीआयए, इराणमधील अस्थिरता वाढवण्याच्या उद्देशाने कुर्दिश सैन्याला शस्त्रे पुरवण्याची शक्यता विचारात घेत आहे. ट्रम्प प्रशासन या योजनेबाबत इराकी कुर्दिश नेते आणि इराणी विरोधी गटांशी सक्रिय चर्चा करत आहे.
जरी याची अधिकृतपणे पुष्टी झालेली नसली तरी, सूत्रांचे म्हणणे आहे की हे पाऊल इराणच्या पश्चिमेकडील प्रदेशांवर दबाव वाढवण्याच्या आणि तेहरानच्या लष्करी दलांना अनेक आघाड्यांवर गुंतवण्याच्या धोरणाचा भाग असू शकते.
इराणच्या पश्चिमेकडील आघाडीवर दबाव वाढू शकतो
सूत्रांच्या मते, प्रस्तावित योजनेअंतर्गत, कुर्दिश सशस्त्र गट इराणी सुरक्षा दलांना सीमावर्ती भागात गुंतवून ठेवू शकतात. यामुळे प्रमुख शहरांमध्ये सुरक्षा दलांची तैनाती कमी होऊ शकते आणि नागरी निदर्शने होण्याची शक्यता आहे. येत्या काही दिवसांत पश्चिम इराणमध्ये जमिनीवर कारवाई शक्य होऊ शकते असे संकेत एका वरिष्ठ इराणी कुर्दिश अधिकाऱ्याने दिले आहेत. त्यांचा दावा आहे की त्यांना अमेरिका आणि इस्रायलकडून पाठिंबा मिळण्याची अपेक्षा आहे.
दुसरीकडे, इराणनेही कठोर भूमिका स्वीकारली आहे. इराणच्या इस्लामिक रिव्होल्यूशनरी गार्ड कॉर्प्स (IRGC) ने अलीकडेच कुर्दिश स्थानांवर डझनभर ड्रोन हल्ले केल्याचा दावा केला आहे, जो या संभाव्य आघाडीवर तेहरानच्या सतर्कतेचे स्पष्ट संकेत देतो.
इराकी कुर्दिस्तानची भूमिका महत्त्वाची आहे.
जर अमेरिकेची योजना पुढे सरकली तर इराकच्या कुर्दिस्तान प्रशासनाची संमती आवश्यक असेल. शस्त्रास्त्र पुरवठा आणि ऑपरेशन्ससाठी इराकच्या कुर्दिस्तान प्रदेशाचा वापर करण्यावर विचार केला जात आहे. वृत्तांनुसार, असा प्रस्ताव देखील आहे की कुर्दिश गट उत्तर इराणमधील मर्यादित क्षेत्र व्यापून "बफर झोन" तयार करू शकतात. तथापि, हा पर्याय अत्यंत संवेदनशील मानला जातो आणि प्रादेशिक समीकरणे आणखी गुंतागुंतीची करू शकतात.
कुर्दिश राजकारणातील अंतर्गत आव्हाने
स्वतंत्र राष्ट्र नसलेल्या कुर्दिश समुदाय हा जगातील सर्वात मोठ्या वांशिक गटांपैकी एक आहे. तुर्की, इराक, इराण, सीरिया आणि आर्मेनियाच्या काही भागात अंदाजे २५ ते ३० दशलक्ष कुर्द लोक पसरलेले आहेत. जरी इराणी कुर्दिश सशस्त्र गटांमध्ये हजारो लढाऊ असल्याचे वृत्त असले तरी, त्यांच्यातील वैचारिक मतभेद आणि स्पर्धा असामान्य नाहीत. म्हणूनच अमेरिकन प्रशासनातील काही अधिकारी या संभाव्य सहकार्याबद्दल सावध आहेत.
प्रादेशिक समीकरण बदलेल का?
जर ही योजना अंमलात आणली गेली, तर ते इराणसाठी अतिरिक्त लष्करी आणि राजकीय आव्हान निर्माण करू शकते. प्रादेशिक शक्तींमधील प्रॉक्सी धोरणांमुळे पूर्वी परिस्थिती गुंतागुंतीची झाली होती.middle east war अमेरिकन प्रशासन या प्रस्तावाला अंतिम स्वरूप देईल की नाही हे सध्या स्पष्ट नाही. तथापि, पश्चिम आशियातील सुरू असलेल्या संघर्षादरम्यान, या विकासामुळे येत्या काळात नवीन भू-राजकीय गोंधळ निर्माण होऊ शकतो हे निश्चित आहे.