मुंबई
Miyazaki mango भारतात आंब्याला ‘फळांचा राजा’ म्हणून ओळखले जाते. उन्हाळा सुरू होताच बाजारपेठा विविध प्रकारच्या आंब्यांनी भरून जातात. भारतात सुमारे 1500 हून अधिक आंब्यांच्या जाती आढळतात, ज्यापैकी काही जातींना आंतरराष्ट्रीय स्तरावरही मोठी मागणी आहे. मात्र, जगात असा एक आंबा आहे ज्याची किंमत ऐकून अनेकजण आश्चर्यचकित होतात. तो म्हणजे जपानचा प्रसिद्ध ‘मियाझाकी आंबा’
जपानमधील मियाझाकी प्रांतात पिकणारा हा आंबा केवळ चवीसाठीच नव्हे तर त्याच्या दुर्मिळतेसाठी आणि अत्यंत नियंत्रित उत्पादन प्रक्रियेसाठी ओळखला जातो. या आंब्याची लागवड अतिशय काळजीपूर्वक केली जाते. तापमान, सूर्यप्रकाश, पाणी आणि पोषणतत्त्वांचा अचूक समतोल राखून प्रत्येक फळ विकसित केले जाते. यामुळे या आंब्याची गुणवत्ता अत्यंत उच्च दर्जाची मानली जाते आणि तो सामान्य बाजारात उपलब्ध नसतो.''
‘मियाझाकी’ आंब्याचे Miyazaki mango वैशिष्ट्य म्हणजे त्याचा गडद लालसर रंग, मऊ गर आणि अतिशय गोड चव. त्याच्या अनोख्या रूपामुळे जपानमध्ये त्याला ‘एग ऑफ द सन’ म्हणजेच ‘सूर्याचे अंडे’ असेही संबोधले जाते. आकार आणि दिसण्याच्या दृष्टीने तो इतर आंब्यांपेक्षा पूर्णपणे वेगळा मानला जातो.या आंब्याची किंमतही तितकीच आश्चर्यकारक आहे. बाजारात किंवा लिलावांमध्ये त्याची किंमत प्रति किलो सुमारे अडीच ते तीन लाख रुपयांपर्यंत पोहोचते. त्यामुळे एका किलोच्या किमतीत अनेकदा दुचाकी किंवा सेकंड-हँड कार खरेदी करणे शक्य होते. हा आंबा प्रामुख्याने खास लिलावांमध्येच विकला जातो आणि उच्चभ्रू ग्राहकांकडून त्याला मोठी मागणी असते.
अलीकडच्या काळात या Miyazaki mango आंब्याची लागवड भारतातही काही ठिकाणी सुरू झाली आहे. मध्य प्रदेशातील जबलपूर, बिहारमधील पूर्णिया आणि उत्तर प्रदेशातील वाराणसी परिसरात काही प्रयोगात्मक उत्पादन होत असल्याचे दिसून येत आहे. मात्र, त्याचे उत्पादन अजूनही मर्यादित असून त्याची जागतिक पातळीवरील प्रतिष्ठा जपानपुरतीच केंद्रित आहे.त्याच्या दुर्मिळता, वैज्ञानिक शेती पद्धती आणि अप्रतिम चवीमुळे ‘मियाझाकी’ आंबा आज जगातील सर्वात महागड्या आणि प्रतिष्ठित फळांपैकी एक मानला जातो.