चीनकडून इराणला गुपचूप शस्त्रपुरवठा?

China secretly supplying arms to Iran चीन अमेरिकेचे आणि इराणचे संभाव्य युद्धविराम घडवून आणण्यात मध्यस्थाची भूमिका बजावत असल्याचा दावा करत असतानाच, अमेरिकन गुप्तचर यंत्रणांच्या अहवालांमुळे नवा वाद निर्माण झाला आहे. या अहवालांनुसार चीन येत्या काही आठवड्यांत इराणला खांद्यावरून डागता येणारी नवीन प्रकारची विमानविरोधी क्षेपणास्त्र प्रणाली पुरवण्याची तयारी करत असल्याचे म्हटले जात आहे. या शस्त्रपुरवठ्याचा उगम लपवण्यासाठी ती सामग्री थेट इराणला न पाठवता तिसऱ्या देशांच्या माध्यमातून पोहोचवली जाण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. ही प्रणाली कमी उंचीवर उडणाऱ्या हेलिकॉप्टर आणि लढाऊ विमानांसाठी अत्यंत धोकादायक मानली जात असून तिचा वापर अमेरिकन लष्करी कारवायांसाठी मोठे आव्हान निर्माण करू शकतो.

 

 

 

अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनीही अलीकडील घडामोडींवर भाष्य करताना इराणकडून झालेल्या हल्ल्यात अमेरिकेच्या लढाऊ विमानावर अशा प्रकारच्या उष्णता शोधणाऱ्या क्षेपणास्त्राचा वापर झाल्याचे संकेत दिल्याचे सांगितले जात आहे. जर या शस्त्रांमध्ये चिनी तंत्रज्ञानाचा सहभाग स्पष्ट झाला, तर चीनचा थेट हस्तक्षेप सिद्ध होऊ शकतो, असा अंदाज व्यक्त केला जात आहे.ही माहिती समोर आल्यानंतर आगामी काळात होणाऱ्या चीन आणि अमेरिकेच्या उच्चस्तरीय चर्चांवर तणाव निर्माण झाला आहे. पुढील महिन्यात दोन्ही देशांच्या प्रमुख नेत्यांची भेट होणार असतानाच या आरोपांमुळे राजनैतिक वातावरण अधिक गुंतागुंतीचे झाले आहे.

 

 

अमेरिकेकडून ठोस पुरावे मिळाल्यास केवळ युद्धविराम प्रक्रियेवर परिणाम होणार नाही, तर चीनवर कठोर आर्थिक निर्बंध लादले जाऊ शकतात, अशीही चर्चा सुरू आहे. मात्र चीनने हे सर्व आरोप पूर्णपणे फेटाळून लावले असून ते निराधार आणि अतिशयोक्त असल्याचे स्पष्ट केले आहे.चिनी अधिकाऱ्यांचे म्हणणे आहे की त्यांची भूमिका केवळ संरक्षणात्मक चर्चांपुरती मर्यादित आहे आणि त्यांचा कोणत्याही प्रकारच्या आक्रमक कारवायांशी संबंध नाही. चीन इराणच्या तेलावर मोठ्या प्रमाणात अवलंबून असल्यामुळे तेहरानशी संबंध तोडणे त्यांच्यासाठी शक्य नसल्याचेही मत आहे.