सोन्याची सर्वात मोठी खाण सापडली

gold under the sea प्रशांत महासागराच्या खोल भागात वैज्ञानिकांना मोठ्या प्रमाणात सोने आढळल्याची धक्कादायक माहिती समोर आली आहे. केर्माडेक आर्क या न्यूझीलंडच्या उत्तरेला असलेल्या ज्वालामुखीय पट्ट्यात संशोधन करत असताना संशोधकांना ज्वालामुखीय काचेच्या नमुन्यांमध्ये अपेक्षेपेक्षा खूप जास्त प्रमाणात सोने सापडले. हे नमुने पृथ्वीच्या अतिशय खोल भागातून वर आलेल्या वितळलेल्या पदार्थातून तयार झालेले असल्यामुळे पृथ्वीच्या अंतर्गत प्रक्रियांविषयी महत्त्वाची माहिती मिळण्याची संधी उपलब्ध झाली आहे.

 

 

या संशोधनातून एक महत्त्वाचा निष्कर्ष समोर आला आहे की सोने जमिनीखाली स्थिर राहत नाही तर सतत हालचाल करत असते. पृथ्वीच्या खोल भागात सोने साधारणपणे सल्फाइड खनिजांमध्ये अडकलेले असते आणि बहुतेक वेळ ते तिथेच राहते. मात्र, ज्या ठिकाणी पृथ्वीच्या प्लेट्स एकमेकांवर आदळतात आणि एक प्लेट दुसèयाखाली सरकते, त्या भागात परिस्थिती बदलते.

अशा ठिकाणी तापमान आणि दाब प्रचंड वाढतो. परिणामी खडक वितळू लागतात आणि खनिजे तुटू लागतात. यामुळे सोने मुक्त होऊन वितळलेल्या खडकात मिसळते. ही वितळलेली खडकसदृश वस्तू हळूहळू वरच्या दिशेने सरकते. ही प्रक्रिया वारंवार घडत राहिल्यामुळे काही विशिष्ट ठिकाणी विशेषतः ज्वालामुखीय प्रदेशांच्या आसपास सोने साचू लागते.

याच कारणामुळे या प्रक्रियेला सोने तयार करणारा कारखाना असे म्हटले जात आहे. प्रत्यक्षात येथे सोने तयार होत नाही, तर नैसर्गिक चक्रांमुळे ते एका ठिकाणाहून दुसऱ्या ठिकाणी हलवले जाऊन साठवले जाते. विशेष म्हणजे ही प्रक्रिया सतत सुरू असल्याचे दिसून आले आहे. वैज्ञानिकांनी विविध नमुन्यांचे विश्लेषण केले असता प्रत्येक वेळी सामान्यपेक्षा अधिक सोने आढळले. त्यामुळे ही एकदाच घडणारी घटना नसून सातत्याने चालणारी मोठी नैसर्गिक प्रक्रिया असल्याचे स्पष्ट झाले.

याचा अर्थ असा नाही की येथे सहजपणे सोने मिळू शकते. ही संपूर्ण प्रक्रिया समुद्राच्या खूप खोल भागात घडते, जिथे पोहोचणे अत्यंत कठीण आहे. जरी सोने साचत असले तरी ते ज्वालामुखीय प्रणाली किंवा समुद्रतळाच्या आतच अडकून राहते.या शोधामुळे सोने कसे आणि कुठून तयार होते याविषयीची आपली समज बदलत आहे. आता सोने हे अनियमितपणे विखुरलेले नसून पृथ्वीच्या प्लेट्सची हालचाल, वितळलेल्या खडकांचा प्रवाह आणि लाखो वर्षांमध्ये घडणाèया भूगर्भीय प्रक्रियांचा एक भाग असल्याचे स्पष्ट होत आहे.