नवी दिल्ली,
jaishankars पश्चिम आशियातील सुरू असलेल्या संघर्षामुळे ऊर्जा क्षेत्रात खळबळ माजली आहे. भारताचे परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी बुधवारी जपानने आयोजित केलेल्या एझेडईसी प्लस बैठकीत ऊर्जा बाजारातील पुरवठ्यातील व्यत्ययांवर चर्चा करण्यासाठी सहभाग घेतला. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील अमेरिका-इराणच्या नाकेबंदीच्या पार्श्वभूमीवर, जयशंकर यांनी एका बैठकीत स्पष्ट शब्दांत उत्तर दिले की, व्यापारी जहाजांवरील हल्ले पूर्णपणे अस्वीकार्य आहेत. या बैठकीत भारत, बांगलादेश आणि चीनसह अनेक देशांनी भाग घेतला होता.
या बैठकीत परराष्ट्र मंत्र्यांनी सागरी जहाजांसाठी सुरक्षित, निर्बाध मार्ग आणि नौकानयनाच्या स्वातंत्र्याच्या तत्त्वांवर भर दिला. जयशंकर यांनी स्पष्ट केले की, व्यापारी जहाजांवरील हल्ले पूर्णपणे अस्वीकार्य आहेत.
भारत अनेक देशांच्या संपर्कात
गेल्या काही आठवड्यांपासून, परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी पश्चिम आशियातील परिस्थितीवर अनेक देशांच्या परराष्ट्र मंत्र्यांशी चर्चा केली आहे. भारत या प्रदेशातील देशांशी आणि आपल्या प्रमुख भागीदारांशी सतत संपर्कात असतो. मंगळवारी, जयशंकर यांनी ऑस्ट्रेलियाच्या परराष्ट्र मंत्री पेनी वोंग यांच्याशी संवाद साधला. यापूर्वी, एस. जयशंकर यांनी इस्रायलचे परराष्ट्र मंत्री गिडियन सार यांच्याशीही फोनवर संवाद साधला होता. दोघांनी पश्चिम आशियातील परिस्थिती आणि होर्मुझच्या सामुद्रधुनीवर चर्चा केली.
इस्रायली परराष्ट्र मंत्री गिडियन सार म्हणाले की, त्यांनी जयशंकर यांना सांगितले की इराणला अण्वस्त्रे मिळवण्यापासून रोखण्यासाठी अमेरिकेची कठोर भूमिका आवश्यक आहे. "नेहमीप्रमाणेच, भारतीय परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांच्याशी आमची चांगली चर्चा झाली. आम्ही इराण, होर्मुझची सामुद्रधुनी आणि लेबनॉनवर चर्चा केली."
ट्रम्प यांनी होर्मुझ नाकेबंदीचा आदेश दिला
पाकिस्तानमध्ये इराण-अमेरिका शांतता चर्चा अयशस्वी झाल्यानंतर, अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी होर्मुझ नाकेबंदीचा आदेश दिला आहे. ट्रम्प यांनी म्हटले आहे की ते सामुद्रधुनीतून जाणाऱ्या सर्व जहाजांना रोखतील.
यूएस सेंट्रल कमांडच्या (US Central Command) मते, युएसएस त्रिपोली (LHA-7) (USS Tripoli ) देखील या मोहिमेत सहभागी आहे. तेथून एफ-३५बी लाइटनिंग II (F-35B Lightning II) स्टेल्थ लढाऊ विमाने, एमव्ही-२२ ऑस्प्रे (MV-22 Osprey) विमाने आणि हेलिकॉप्टर्स सातत्याने होर्मुझच्या सामुद्रधुनीकडे पाठवण्यात येत आहेत. सेंट्रल कमांडने (CENTCOM) म्हटले आहे की युएसएस त्रिपोलीवर (USS Tripoli) आणखी लढाऊ विमाने तैनात केली जाऊ शकतात.
८ एप्रिल रोजी अमेरिका आणि इराण यांच्यात दोन आठवड्यांच्या युद्धविरामावर सहमती झाली. या संघर्षाची सुरुवात २८ फेब्रुवारी रोजी झाली, जेव्हा अमेरिका आणि इस्रायलने संयुक्तपणे इराणवर हल्ले केले, ज्यात माजी सर्वोच्च नेते अयातुल्ला अली खामेनी आणि अनेक वरिष्ठ लष्करी अधिकारी मारले गेले.jaishankars प्रत्युत्तरादाखल, इराणने इस्रायल, अमेरिकेचे तळ आणि अमेरिकेच्या मित्र राष्ट्रांवर क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ले केले.
होर्मुझची सामुद्रधुनी म्हणजे काय?
- होर्मुझची सामुद्रधुनी पर्शियन आखाताला ओमानच्या आखाताशी आणि अरबी समुद्राशी जोडते.
- हा जगातील सर्वात महत्त्वाच्या तेल वाहतूक मार्गांपैकी एक आहे, जिथून जागतिक तेल पुरवठ्यापैकी अंदाजे एक-पंचमांश तेल वाहून नेले जाते.
- भारताची सुमारे ८० टक्के कच्च्या तेलाची आयात या मार्गाने होते.