आता सिग्नलही झाले ‘हुशार

nagpur-traffic : शहरातील वाढती वाहतूक कोंडी, अपघात आणि नियमभंगावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी नागपूर वाहतूक पोलिसांनी नागरी प्रशासनाच्या सहकार्याने अत्याधुनिक वाहतूक व्यवस्थापन प्रणाली उभारण्यास वेग दिला आहे. ‘इंटेलिजेंट इंटिग्रेटेड ट्रॅफिक मॅनेजमेंट सिस्टीम’ अंतर्गत शहरातील ३२ प्रमुख चौकांमध्ये कृत्रिम बुद्धिमत्ता आधारित वाहतूक नियंत्रण प्रणाली कार्यान्वित झाली असून, आणखी सुमारे ८० चौकांमध्ये काम सुरू आहे.

 

 

 

 

जवळपास दोन दशकांपासून वापरात असलेल्या जुन्या वाहतूक सिग्नल प्रणालीमुळे वाढत्या शहराच्या गरजा पूर्ण होत नव्हत्या. ही समस्या लक्षात घेऊन राज्य शासनाने १९८ कोटी रुपयांच्या प्रकल्पाला मंजुरी दिली. नव्या प्रणालीमध्ये निश्चित वेळेवर चालणाऱ्या पारंपरिक सिग्नलऐवजी वाहनांच्या प्रत्यक्ष गर्दीनुसार सिग्नलचा कालावधी बदलणारी कृत्रिम बुद्धिमत्ता आधारित यंत्रणा बसविण्यात आली आहे. चौकांवरील कॅमेरे आणि संवेदक वाहनांची संख्या ओळखून वाहतुकीचा प्रवाह नियंत्रित करतील.

 

या प्रकल्पामुळे वाहतूक कोंडी कमी होणे, चौकांवरील प्रतीक्षा वेळ घटणे आणि प्रवास अधिक वेगवान होणे अपेक्षित आहे. यासोबतच शहरातील सर्व हालचालींवर लक्ष ठेवण्यासाठी केंद्रीय नियंत्रण कक्ष उभारण्यात आला असून, उच्च क्षमतेचे देखरेख कॅमेरे थेट वाहतूक नियंत्रण विभागाशी जोडण्यात आले आहेत.

 

वाहनांचा मागोवा घेण्यासाठी स्वयंचलित क्रमांक ओळख प्रणाली बसविण्यात आली आहे. संशयित किंवा चोरीची वाहने आढळल्यास संबंधित यंत्रणेला तत्काळ सूचना मिळणार आहे. तसेच हेल्मेटशिवाय वाहन चालवणे, सिग्नल तोडणे, तिघांनी दुचाकीवर प्रवास करणे आणि आसनपट्टा न लावणे यांसारखे नियमभंग स्वयंचलितपणे नोंदवून थेट दंड आकारला जाणार आहे.

 

महापालिकेचे कार्यकारी अभियंता राजेंद्र राठोड यांनी सांगितले की, शहरातील सिमेंट रस्ते, उड्डाणपूल आणि नव्या मार्गांमुळे जुनी सिग्नल व्यवस्था अप्रभावी ठरत होती. नवीन प्रणालीमुळे नागपूरचे वाहतूक व्यवस्थापन अधिक सक्षम आणि तंत्रज्ञानाधारित होणार असल्याचा विश्वास प्रशासनाने व्यक्त केला आहे.