होर्मुझ, युद्ध आणि शांतता; इराणचा भारताला शांततेसाठी मोठा प्रस्ताव

hormuz war पश्चिम आशियातील वाढत्या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर इराणचे परराष्ट्र मंत्री सय्यद अब्बास अराघची यांनी भारताबाबत एक महत्त्वपूर्ण आणि सकारात्मक विधान केले आहे. नवी दिल्लीत आयोजित पत्रकार परिषदेत बोलताना त्यांनी म्हटले की, अमेरिका-इराण संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर या प्रदेशात शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी भारत मोठी आणि प्रभावी भूमिका बजावू शकतो.

 

 

 

 

अराघची यांनी स्पष्टपणे सांगितले की पश्चिम आशियातील सध्याच्या संघर्षाचे मुख्य कारण अमेरिका आहे आणि त्यामुळेच शांतता प्रक्रियेला अडथळे निर्माण होत आहेत. त्यांच्या म्हणण्यानुसार, इराणकडे अमेरिकेवर विश्वास ठेवण्यास कोणतेही कारण नाही, कारण आतापर्यंतच्या घडामोडींमुळे विश्वासाचे वातावरण निर्माण झालेले नाही.

ते म्हणाले की, 40 दिवसांच्या संघर्षानंतर आता अमेरिका वाटाघाटींचा प्रस्ताव देत असली तरी, याआधीच्या अनुभवांमुळे इराणला अमेरिकेवर विश्वास ठेवणे कठीण आहे. कोणताही लष्करी मार्ग हा उपाय नसून केवळ राजनैतिक चर्चाच या संकटावर तोडगा देऊ शकते, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.

भारताच्या भूमिकेबाबत बोलताना अराघची यांनी भारताचे विशेष कौतुक केले. त्यांच्या मते, भारताची या प्रदेशातील चांगली प्रतिष्ठा, सर्व देशांशी असलेले मैत्रीपूर्ण संबंध आणि संतुलित परराष्ट्र धोरण यामुळे भारत शांतता आणि सुरक्षा प्रस्थापित करण्यात महत्त्वाची मध्यस्थी भूमिका बजावू शकतो. पर्शियन आखातातील सर्व देश भारताचे मित्र असल्याने भारताची भूमिका अधिक प्रभावी ठरू शकते, असे त्यांनी सांगितले.

होर्मुझच्या सामुद्रधुनीबाबत बोलताना अराघची यांनी सांगितले की, इराण सर्व जहाजांच्या सुरक्षित वाहतुकीस मदत करण्यास तयार आहे, मात्र सध्याची परिस्थिती अत्यंत गुंतागुंतीची आहे. त्यांनी स्पष्ट केले की, इराणशी संघर्ष करणाऱ्या देशांची जहाजे वगळता इतर सर्व आंतरराष्ट्रीय जहाजांसाठी होर्मुझ खुला राहील.

चाबहार बंदराबाबत बोलताना इराणी परराष्ट्र मंत्र्यांनी भारताच्या भूमिकेचे विशेष कौतुक केले. त्यांनी सांगितले की, चाबहार बंदर हे भारत आणि इराणमधील सहकार्याचे महत्त्वपूर्ण प्रतीक आहे आणि या प्रकल्पात भारतीय कंपन्यांनी महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे.hormuz war अमेरिकेच्या निर्बंधांमुळे या प्रकल्पाच्या गतीवर काहीसा परिणाम झाला असला तरी, भविष्यात हे बंदर भारतासाठी “सुवर्णद्वार” ठरू शकते, ज्यामुळे मध्य आशिया, कॉकेशस आणि युरोपपर्यंत व्यापार मार्ग अधिक सुलभ होतील.

अराघची यांनी आशा व्यक्त केली की भारत चाबहार बंदराच्या विकासात आपली सक्रिय भूमिका कायम ठेवेल, कारण हा प्रकल्प केवळ भारतासाठीच नव्हे तर संपूर्ण प्रदेशाच्या आर्थिक आणि रणनीतिक हितासाठी महत्त्वाचा आहे. एकूणच, इराणच्या परराष्ट्र मंत्र्यांच्या या वक्तव्यामुळे भारताची आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील भूमिका अधिक महत्त्वाची ठरू शकते, तसेच पश्चिम आशियातील शांतता प्रक्रियेत भारत मध्यस्थीची भूमिका बजावू शकतो, असा संदेश यातून अधोरेखित झाला आहे.