इथेनॉलमुळे मुंग्या आकर्षित होतात? व्हायरल फोटोमागचं सत्य काय?

Ethanol attracts ants. सिक्कीममधील एका व्हायरल व्हिडिओमुळे सोशल मीडियावर इथेनॉल पेट्रोलबाबत नवी चर्चा रंगली आहे. या व्हिडिओमध्ये एका गाडीच्या इंधन टाकीच्या झाकणाजवळ मोठ्या संख्येने मुंग्या जमल्याचे दिसत आहे. त्यानंतर काही वापरकर्त्यांनी गंमतीने असा दावा केला की पेट्रोलमध्ये “उसाचा रस” असल्यामुळे मुंग्या आकर्षित होत आहेत. मात्र या दाव्यांमागचं वास्तव वेगळंच आहे. तज्ज्ञांच्या मते, इथेनॉलला काहीसा सौम्य गोडसर वास असू शकतो. हा वास आंबलेल्या फळांसारखा वाटू शकतो, ज्यामुळे मुंग्यांना गोंधळ होऊन त्या त्या दिशेने आकर्षित होऊ शकतात. तसेच वाहनाच्या इंधन टाकीचा भाग उबदार आणि सुरक्षित जागा असल्यामुळे मुंग्या तिथे तात्पुरत्या स्वरूपात जमा होऊ शकतात, असेही निरीक्षण आहे. या सर्व पार्श्वभूमीवर व्हायरल व्हिडिओमधील मुंग्यांच्या गर्दीचा संबंध थेट “पेट्रोलमधील उसाच्या रसाशी” जोडणे चुकीचे असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. वैज्ञानिक कारणे, वातावरणीय घटक आणि इंधनाची रासायनिक रचना यांचा एकत्रित परिणाम म्हणून ही घटना घडल्याचे तज्ज्ञ सांगतात.

 

 

 

 

प्रत्यक्षात इथेनॉल मिश्रित पेट्रोल हे २० टक्के इथेनॉल आणि ८० टक्के पेट्रोल यांचं मिश्रण आहे. भारतात पेट्रोलवरील अवलंबित्व कमी करण्यासाठी आणि जैवइंधनाला प्रोत्साहन देण्यासाठी या इंधनाचा वापर वाढवला जात आहे. इथेनॉलची निर्मिती उसाच्या मळीपासून किंवा इतर कृषी स्रोतांपासून केली जात असली तरी अंतिम प्रक्रियेत साखर पूर्णपणे काढून टाकली जाते आणि फक्त शुद्ध अल्कोहोल स्वरूपातील इथेनॉल शिल्लक राहते. त्यामुळे इथेनॉल पेट्रोलमध्ये प्रत्यक्ष “उसाचा रस” किंवा साखर असते, हा दावा वैज्ञानिकदृष्ट्या चुकीचा असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. दरम्यान, भारत सरकार इथेनॉल-आधारित इंधनाला मोठ्या प्रमाणावर प्रोत्साहन देत आहे. अलीकडेच इथेनॉलच्या वापरासंदर्भात महत्त्वपूर्ण घोषणा केली आहे. सरकारचे उद्दिष्ट १०० म्हणजेच १०० टक्के इथेनॉल इंधनाच्या दिशेने पुढे जाण्याचे आहे. काही वाहन उत्पादक कंपन्यांनी यासाठी फ्लेक्स-फ्यूएल तंत्रज्ञानावर आधारित वाहनेही सादर करण्यास सुरुवात केली आहे.