ऑपरेशन चक्र 'VI’ अंतर्गत १६ राज्यांत छापे

operation chakra vi  जयपूरसह देशभरात ‘डिजिटल अरेस्ट’ नावाने नागरिकांना भीती दाखवून कोट्यवधी रुपयांची फसवणूक करणाऱ्या मोठ्या सायबर सिंडिकेटविरोधात केंद्रीय अन्वेषण ब्यूरोने (CBI) आतापर्यंतची सर्वात व्यापक कारवाई केल्याची माहिती समोर आली आहे. सूत्रांच्या माहितीनुसार, ‘ऑपरेशन चक्र VI’ अंतर्गत राजस्थानसह देशातील १६ राज्यांमध्ये एकाच वेळी ८० हून अधिक ठिकाणी छापे टाकण्यात आले असून या कारवाईत या संपूर्ण सायबर फसवणूक नेटवर्कचा महत्त्वाचा पायाच उद्ध्वस्त झाल्याचा दावा तपास यंत्रणांकडून केला जात आहे.

 

 

मिळालेल्या माहितीनुसार, हा प्रकार तेव्हा प्रकाशात आला जेव्हा सर्वोच्च न्यायालयाच्या रजिस्ट्रीने स्वतः CBI कडे तक्रार दाखल केली. त्यानंतर झालेल्या प्राथमिक तपासात धक्कादायक बाबी समोर आल्या. या सायबर गुन्हेगारांनी थेट सर्वोच्च न्यायालयाच्या नावाचा गैरवापर करत बनावट संकेतस्थळ तयार केले होते, जे अत्यंत हुबेहूब असल्याने सामान्य नागरिकांना त्याची ओळख पटणे कठीण जात होते, असे अधिकाऱ्यांचे म्हणणे आहे.

या बनावट संकेतस्थळाच्या operation chakra vi  माध्यमातून आरोपी लोकांना कथित न्यायालयीन आदेश, जाली कायदेशीर कागदपत्रे आणि चौकशी नोटिसा पाठवत होते. पीडितांना व्हिडिओ कॉलद्वारे संपर्क साधून पोलीस किंवा न्यायालयीन अधिकारी असल्याचे भासवून त्यांना ‘डिजिटल अरेस्ट’मध्ये ठेवले जात होते, तसेच त्यांच्या विरोधात मनी लॉन्ड्रिंग किंवा अमली पदार्थ तस्करीसारख्या गंभीर आरोपांची चौकशी सुरू असल्याचे सांगून भीतीचे वातावरण निर्माण केले जात होते. या दबावाचा वापर करून संबंधितांकडून मोठ्या रकमा उकळल्या जात असल्याचे प्राथमिक तपासातून स्पष्ट झाले आहे.

 

CBI ने या संपूर्ण रॅकेटचा पर्दाफाश करण्यासाठी सुमारे ६० विशेष पथकांची स्थापना केली होती. या पथकांनी राजस्थान, पंजाब, दिल्ली, गुजरात, महाराष्ट्र, हरियाणा आणि उत्तर प्रदेश यांसह एकूण १६ राज्यांमध्ये समन्वयाने कारवाई करत छापेमारी केली. या दरम्यान चेन्नई आणि कोलकाता येथून दोन प्रमुख आरोपींना अटक करण्यात आल्याची माहिती समोर आली असून, या आरोपींचा संबंध बनावट शेल कंपन्या उभारणे तसेच इतरांच्या नावावर असलेल्या ‘म्यूल बँक अकाउंट्स’च्या व्यवस्थापनाशी असल्याचे तपासात निष्पन्न झाल्याचे सांगितले जात आहे.

 

या बँक खात्यांच्या operation chakra vi  माध्यमातून ‘डिजिटल अरेस्ट’ फसवणुकीतून मिळवलेल्या सुमारे दोन कोटी रुपयांची उलाढाल झाल्याचेही प्राथमिक चौकशीत उघड झाले आहे. याशिवाय छापेमारीदरम्यान मोठ्या प्रमाणात डिजिटल उपकरणे, मोबाइल फोन, बनावट न्यायालयीन कागदपत्रे आणि आर्थिक व्यवहारांचे रेकॉर्ड जप्त करण्यात आले असून त्यांचे फॉरेन्सिक विश्लेषण सुरू असल्याचे अधिकृत सूत्रांकडून सांगण्यात येत आहे.

दरम्यान, या संपूर्ण सायबर जाळ्याचे धागेदोरे केवळ देशांतर्गतच नव्हे तर परदेशांपर्यंत पसरलेले असण्याची शक्यता देखील तपास यंत्रणा नाकारत नाहीत. प्राथमिक तपासात या रॅकेटने केवळ भारतीय नागरिकांनाच नव्हे तर काही विदेशी नागरिकांनाही लक्ष्य केल्याचे संकेत मिळत आहेत. त्यामुळे आता सीबीआय आंतरराष्ट्रीय कायदा अंमलबजावणी संस्थांच्या सहकार्याने या नेटवर्कच्या आर्थिक आणि तांत्रिक संरचनेचा पूर्णपणे छडा लावण्याच्या दिशेने पुढील पावले टाकत असल्याचे समजते.

या संपूर्ण कारवाईमुळे ‘डिजिटल अरेस्ट’च्या नावाखाली चालणाऱ्या सायबर गुन्हेगारीच्या मोठ्या साखळीवर निर्णायक आघात झाल्याचा दावा केला जात असला तरी, तपास अद्याप सुरू असून पुढील काही दिवसांत आणखी महत्त्वाचे खुलासे होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.