fear of cancer or a rumor कर्करोगाचे वाढते प्रमाण पाहता आज अनेकांच्या मनात आहाराबाबत भीती निर्माण झाली आहे. कोणते पदार्थ खावे, कोणते टाळावे याबाबत अनेक गैरसमजही समाजात पसरले आहेत. त्यापैकी एक मोठा प्रश्न म्हणजे पाव खाल्ल्याने कर्करोग होतो का? तसेच गॅसवर किंवा चुलीवर भाजलेल्या चपातीमुळे कर्करोगाचा धोका वाढतो का?
रायपूरचे कर्करोग शल्यचिकित्सक डॉ. जयेश शर्मा यांनी सोशल मीडियावर व्हिडिओ शेअर करत या प्रश्नांवर स्पष्टीकरण दिले आहे. त्यांनी सांगितले की, पाव किंवा गॅसवर भाजलेली चपाती यामुळे थेट कर्करोग होतो, असे सिद्ध करणारा कोणताही ठोस वैज्ञानिक पुरावा उपलब्ध नाही.
पावातील अॅक्रिलामाइडमुळे कर्करोग होतो का?
काही लोकांचा असा दावा आहे की पावामध्ये तयार होणारे अॅक्रिलामाइड हे कर्करोगाचे कारण ठरू शकते. मात्र डॉक्टरांच्या मते, अॅक्रिलामाइडच्या जास्त प्रमाणामुळे प्राण्यांमध्ये कर्करोग झाल्याचे आढळले आहे; परंतु माणसांमध्ये त्यामुळे कर्करोग होतो, याचा ठोस पुरावा अद्याप उपलब्ध नाही. अॅक्रिलामाइड केवळ पावामध्येच नसते, तर समोसे, कचोरी, फ्रेंच फ्राईज आणि अतितापमानावर तळलेल्या किंवा भाजलेल्या पदार्थांमध्येही ते आढळू शकते.
ब्रेड खाल्ल्याने काय नुकसान होऊ शकते?
रिफाइंड पिठापासून तयार केलेले पदार्थ जास्त प्रमाणात खाल्ल्यास रक्तातील साखरेची पातळी अचानक वाढू शकते. त्यामुळे वजन वाढणे आणि शरीरातील दाह वाढण्याचा धोका असतो. मात्र संतुलित आहाराचा भाग म्हणून मर्यादित प्रमाणात ब्रेड खाल्ल्यास तो घातक ठरत नाही.
पांढरा, ब्राऊन की मल्टीग्रेन ब्रेड?
डॉक्टरांच्या मते, होल व्हीट आणि मल्टीग्रेन ब्रेड हे पांढऱ्या ब्रेडपेक्षा काही प्रमाणात चांगले पर्याय असू शकतात. मात्र बाजारात मिळणारा ब्राऊन ब्रेड अनेकदा फक्त रंग बदलून तयार केलेला असतो. त्यामुळे ब्राऊन आणि व्हाईट ब्रेडमध्ये फार मोठा फरक नसतो.
गॅसवर भाजलेल्या पोळीमुळे कर्करोग होतो का?
गॅसवर चपाती भाजताना गॅसमधील रसायने पोळीमध्ये मिसळतात, हा गैरसमज असल्याचे डॉक्टरांनी स्पष्ट केले आहे. गॅस जळताना तो नष्ट होतो आणि चपातीमध्ये त्याचे रसायन शिल्लक राहत नाही. मात्र चपाती खूप जास्त भाजली गेली आणि त्यावर काळे डाग पडले, तर अॅक्रिलामाइड तयार होऊ शकते. त्यामुळे पोळी मंद आचेवर आणि योग्य प्रमाणात भाजणे आरोग्यासाठी चांगले आहे.
निष्कर्ष
पाव, ब्रेड किंवा गॅसवर भाजलेली चपाती यामुळे थेट कर्करोग होतो, ही माहिती चुकीची असल्याचे तज्ज्ञ सांगतात. मात्र कोणताही पदार्थ प्रमाणात खाणे, संतुलित आहार घेणे आणि आरोग्यदायी जीवनशैली ठेवणे महत्त्वाचे आहे.
(अस्वीकरण : ही माहिती सामान्य आरोग्य माहितीसाठी आहे. आहारातील मोठे बदल किंवा आरोग्याशी संबंधित निर्णय घेण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला घ्यावा.)