नोकरीसोबत आता आयटीआयचे शिक्षण

ITI education alongside a job now उत्तर प्रदेश सरकारने २०२६-२७ या शैक्षणिक वर्षापासून शासकीय आणि खासगी आयटीआय संस्थांमध्ये तिसरी शिफ्ट पुन्हा सुरू करण्याचा निर्णय घेतला आहे. या निर्णयामुळे दिवसा नोकरी करणाऱ्या आणि त्याचबरोबर तांत्रिक शिक्षण घेऊ इच्छिणाऱ्या तरुणांना मोठा दिलासा मिळणार आहे. तिसरी शिफ्ट दुपारी २ ते रात्री १० या वेळेत चालणार असून, कामासोबत शिक्षण घेण्याची सुविधा उपलब्ध होणार आहे.कौशल्य विकास विभागाच्या महासंचालकांनी तिसऱ्या शिफ्टला मंजुरी दिल्यानंतर संबंधित संस्थांची माहिती नॅशनल इन्स्ट्रक्टर मॅनेजमेंट सिस्टीम (NIMS) पोर्टलवर अपलोड करण्याचे काम सुरू झाले आहे. ही प्रक्रिया ७ ऑगस्टपर्यंत पूर्ण होणार असून त्यानंतर तिसऱ्या शिफ्टमध्ये उपलब्ध ट्रेड्स आणि प्रवेशक्षमतेची माहिती जाहीर केली जाणार आहे.

 

 

आयटीआय प्रवेशासाठी अर्ज करण्याची अंतिम तारीख १४ ऑगस्ट निश्चित करण्यात आली आहे. तर दुहेरी-प्रणाली प्रशिक्षण (Dual System of Training) अंतर्गत प्रवेश घेऊ इच्छिणाऱ्या उमेदवारांना ३० सप्टेंबरपर्यंत अर्ज करता येणार आहे. या प्रणालीत विद्यार्थ्यांना प्रशिक्षण संस्थेसोबतच उद्योगांमध्येही प्रत्यक्ष प्रशिक्षण दिले जाणार आहे.दोन वर्षांपूर्वी विद्यार्थ्यांना ३० टक्के प्रशिक्षण संस्थेत आणि ७० टक्के प्रशिक्षण उद्योगांमध्ये देण्याच्या उद्देशाने तिसरी शिफ्ट सुरू करण्यात आली होती. मात्र, बहुतांश संस्थांना उद्योगांसोबत आवश्यक करार करता न आल्याने ही शिफ्ट बंद करण्यात आली होती. त्यानंतर खासगी आयटीआय संस्थांनी तिसरी शिफ्ट पुन्हा सुरू करण्याची मागणी केली. त्यानुसार २०२६-२७ या शैक्षणिक वर्षासाठी विशेष सवलत देत महासंचालकांनी एक वर्षासाठी तिसरी शिफ्ट सुरू करण्यास मंजुरी दिली आहे.

 

यंदाच्या प्रवेश प्रक्रियेतही काही महत्त्वाचे बदल करण्यात आले आहेत. प्रवेश हायस्कूलच्या गुणांच्या आधारे गुणवत्ता यादी तयार करून दिला जाईल. राज्य, जिल्हा, तालुका आणि तहसील स्तरावर स्वतंत्र गुणवत्ता यादी प्रसिद्ध केली जाणार आहे. स्थानिक विद्यार्थ्यांना प्राधान्य देण्यासाठी २५ टक्के जागा संबंधित भागातील उमेदवारांसाठी राखीव ठेवण्यात आल्या आहेत. तसेच रिक्त जागा भरण्यासाठी अतिरिक्त गुणवत्ता यादी प्रसिद्ध करण्याची पद्धतही कायम ठेवण्यात आली आहे.उत्तर प्रदेशमध्ये सध्या ३०५ शासकीय आणि सुमारे ३,३०० खासगी आयटीआय संस्था कार्यरत आहेत. शासकीय संस्थांमध्ये १,३४,५७५ जागा उपलब्ध असून खासगी आयटीआयमध्ये ३,७१,७३२ जागा आहेत. राज्यभरात एकूण ५०० हून अधिक तांत्रिक प्रशिक्षण केंद्रांद्वारे विद्यार्थ्यांना कौशल्याधारित शिक्षण दिले जात आहे.