वॉशिंग्टन,
US-Canada trade tensions eased अमेरिका आणि कॅनडा यांच्यातील व्यापारविषयक तणाव सध्या काहीसा कमी होण्याची चिन्हे दिसत आहेत. अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी कॅनडातून आयात होणाऱ्या वस्तूंवर प्रस्तावित करण्यात आलेल्या ५० टक्के शुल्काची अंमलबजावणी तीन दिवसांसाठी पुढे ढकलण्याचा निर्णय घेतला आहे. दोन्ही देशांमध्ये कराराच्या मुद्द्यावर सहमती झाल्याचे ट्रम्प यांनी म्हटले असले, तरी अंतिम कागदपत्रांची प्रक्रिया अद्याप पूर्ण झालेली नाही. ट्रम्प यांनी सोशल मीडिया पोस्टच्या माध्यमातून ही माहिती दिली. गुरुवारी सकाळपासून लागू होणारे ५० टक्के आयात शुल्क तीन दिवसांसाठी स्थगित करण्यात आले आहे. अमेरिका आणि कॅनडामध्ये करार झाला असून केवळ अंतिम कागदपत्रे पूर्ण होणे बाकी असल्यामुळे हा निर्णय घेण्यात आल्याचे ट्रम्प यांनी स्पष्ट केले.
गेल्या महिन्यात अमेरिकेने कॅनडाच्या वस्तूंवर ५० टक्के शुल्क लावण्याची घोषणा केली होती. हे शुल्क लागू झाले असते, तर कॅनडातून अमेरिकेत जाणाऱ्या दैनंदिन वापरातील तसेच औद्योगिक क्षेत्रातील विविध वस्तूंवर मोठा आर्थिक भार पडला असता. या निर्णयाचा परिणाम अंदाजे २० अब्ज डॉलर किमतीच्या कॅनेडियन उत्पादनांवर होण्याची शक्यता होती. अमेरिकेच्या व्यापार प्रतिनिधी कार्यालयाच्या म्हणजेच USTR च्या माहितीनुसार, प्रस्तावित करारामध्ये अमेरिकन उत्पादनांसाठी कॅनेडियन बाजारपेठेत व्यापक प्रवेश देण्याच्या तरतुदींचा समावेश आहे. यासोबतच आर्थिक सुरक्षेशी संबंधित तरतुदी आणि डिजिटल व्यापाराच्या क्षेत्रात अधिक चांगला समन्वय साधण्यावरही भर दिला जाणार आहे. अमेरिका आणि कॅनडामधील व्यापार अधिक सुरळीत करण्याबरोबरच अमेरिकन बाजारपेठ आणि कामगारांच्या हितांचे संरक्षण करणे हा या करारामागील प्रमुख उद्देश असल्याचे सांगण्यात आले आहे. मात्र, या कराराला अद्याप औपचारिक अंतिम स्वरूप मिळालेले नाही.
शुल्क लागू होण्याची अंतिम मुदत जवळ येत असताना दोन्ही देशांमधील चर्चेला वेग आला होता. कॅनडाचे पंतप्रधान मार्क कार्नी आणि डोनाल्ड ट्रम्प यांनी मागील दोन दिवसांत दोन वेळा फोनवरून चर्चा केली. या चर्चेची स्थिती अत्यंत गंभीर आणि संवेदनशील टप्प्यावर असल्याचे मार्क कार्नी यांनीही मान्य केले आहे. अमेरिका आणि कॅनडा यांच्यातील व्यापारी संबंध अत्यंत मोठ्या प्रमाणावर आहेत. दोन्ही देशांच्या ५,५२५ मैल लांबीच्या सीमेतून दररोज अंदाजे ३,३०,००० लोकांची ये-जा होते. त्याचबरोबर सुमारे २ अब्ज डॉलर्स किमतीच्या वस्तू दररोज ही सीमा ओलांडून दोन्ही देशांमध्ये पोहोचतात. त्यामुळे ५० टक्के शुल्क लागू झाल्यास त्याचा परिणाम केवळ व्यापारी व्यवहारांवरच नव्हे, तर दोन्ही देशांच्या अर्थव्यवस्था आणि उद्योगांवरही होण्याची शक्यता होती.
डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या दुसऱ्या कार्यकाळातील आर्थिक धोरणात आयात शुल्काला विशेष महत्त्व देण्यात आले आहे. अमेरिकन उत्पादनांना प्रोत्साहन देणे आणि देशांतर्गत उत्पादनाला चालना देणे हा या धोरणाचा मुख्य भाग आहे. कॅनडावर मोठे शुल्क लावण्याची धमकीही याच व्यापक आर्थिक धोरणाशी जोडली जात आहे. आता ५० टक्के शुल्काच्या अंमलबजावणीला मिळालेल्या तीन दिवसांच्या मुदतीमुळे अमेरिका आणि कॅनडाला प्रस्तावित व्यापार करारातील उर्वरित मुद्द्यांवर चर्चा करून अंतिम कागदपत्रे पूर्ण करण्याची संधी मिळाली आहे. त्यामुळे या तीन दिवसांत दोन्ही देशांमध्ये प्रत्यक्ष नवीन व्यापार करार होतो का, याकडे आंतरराष्ट्रीय व्यापार क्षेत्राचे लक्ष लागले आहे.