नवी दिल्ली,
Major blow to Canada from the US अमेरिका आणि कॅनडा यांच्यातील व्यापारी संघर्ष आता अत्यंत गंभीर वळणावर येऊन पोहोचला आहे. शेवटच्या क्षणापर्यंत दोन्ही देशांमध्ये करार घडवून आणण्यासाठी जोरदार प्रयत्न सुरू होते, परंतु ही बोलणी कोणत्याही निर्णयाशिवाय फिस्कटली आहेत. या अपयशानंतर अमेरिका कॅनडातून येणाऱ्या सुमारे २० अब्ज डॉलरच्या उत्पादनांवर ५० टक्के कर लागू करत आहे, ज्यामुळे उभय देशांमधील आधीच ताणलेले संबंध अधिक बिघडण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.अमेरिकेचे व्यापार प्रतिनिधी जॅमीसन ग्रीर यांनी स्पष्ट केले की, या आठवड्याच्या सुरुवातीला ठरलेल्या अटींच्या आधारे कराराला अंतिम रूप देण्यास कॅनडाने नकार दिला. अमेरिकेने कॅनडाला त्यांच्या प्रमुख निर्यातदार भागीदारांपैकी सर्वात अनुकूल आणि सर्वोत्तम व्यापारी अटी देण्याचा प्रस्ताव दिला होता असा दावा अमेरिकेकडून करण्यात आला आहे. दुसरीकडे, कॅनडाचे पंतप्रधान मार्क कार्नी यांनी अमेरिकेच्या प्रस्तावात ऐनवेळी केलेल्या बदलांना अयोग्य आणि आर्थिकदृष्ट्या अत्यंत नुकसानकारक ठरवले आहे. अमेरिकेच्या अशा भूमिकेमुळे कोणत्याही संभाव्य कराराच्या विश्वासार्हतेवरच मोठे प्रश्नचिन्ह निर्माण होते, असे कार्नी यांनी म्हटले आहे.

अमेरिकेने लादलेला हा नवा ५० टक्के कर कॅनडातून येणाऱ्या हॉकी स्टिकपासून ते वैद्यकीय उपचारांसाठी वापरल्या जाणाऱ्या टंग डिप्रेसरपर्यंतच्या अनेकविध वस्तूंवर परिणाम करेल. हा कर कॅनडाच्या अमेरिकेला होणाऱ्या एकूण निर्यातीपैकी केवळ ५ टक्के भागावरच थेट परिणाम करत असला, तरी त्याचा राजकीय व आर्थिक प्रभाव अत्यंत व्यापक मानला जात आहे. अमेरिका आणि कॅनडा यांच्यातील व्यापारी संबंध हे ऐतिहासिकदृष्ट्या अतिशय मजबूत राहिले आहेत. गेल्या वर्षी दोन्ही देशांमध्ये सुमारे ८८० अब्ज डॉलरचा वस्तू आणि सेवांचा व्यापार झाला होता. या पार्श्वभूमीवर, नव्याने लागू होणाऱ्या या कराचा फटका केवळ बाधित कंपन्यांनाच बसणार नाही, तर दोन्ही देशांमधील राजकीय आणि आर्थिक समीकरणांवरही याचा दूरगामी परिणाम होणार आहे.
अमेरिकेने सुरुवातीला हा कर बुधवारी मध्यरात्री १२:०१ वाजेपासून लागू करण्याची योजना आखली होती. तथापि, चर्चेतून मार्ग काढण्यासाठी वेळ देण्याच्या उद्देशाने अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी ही मुदत तीन दिवसांनी वाढवली होती. परंतु, या अतिरिक्त वेळेत पार पडलेल्या अंतिम टप्प्यातील चर्चेतही कोणताही तोडगा निघू शकला नाही. त्यामुळे आता कॅनडाच्या निर्यातदारांसमोर या ५० टक्के कराचे मोठे संकट उभे ठाकले आहे. येत्या दिवसांत दोन्ही देशांमध्ये पुन्हा संवाद सुरू होतो की हा व्यापारी तनाव आणखी वाढतो, याकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे.