गुड न्यूज! स्मार्टफोनवरील GST 18 टक्क्यांवरून 5 टक्के होणार?

gst स्मार्टफोन खरेदी करण्याचा विचार करणाऱ्या ग्राहकांसाठी आगामी काळात मोठी दिलासादायक बातमी मिळण्याची शक्यता आहे. स्मार्टफोनवरील वस्तू आणि सेवा कर (GST) सध्याच्या 18 टक्क्यांवरून थेट 5 टक्क्यांपर्यंत कमी करण्याच्या प्रस्तावावर आगामी जीएसटी परिषदेच्या बैठकीत चर्चा होण्याची शक्यता आहे. हा प्रस्ताव मंजूर झाल्यास स्मार्टफोनच्या किमती कमी होऊन ग्राहकांना मोठा आर्थिक फायदा मिळू शकतो. विशेषतः सणासुदीच्या काळात मोबाईल खरेदी करणाऱ्या ग्राहकांसाठी हा निर्णय महत्त्वाचा ठरू शकतो.

 

 

येत्या 12 सप्टेंबर रोजी जीएसटी परिषदेची 57 वी बैठक होणार आहे. केंद्रीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांच्या अध्यक्षतेखाली होणाऱ्या या बैठकीत विविध करसंबंधी प्रस्तावांवर चर्चा होणार असून, त्यामध्ये स्मार्टफोनवरील जीएसटी कमी करण्याच्या मागणीचाही समावेश असण्याची शक्यता आहे. मात्र, स्मार्टफोनवरील कर 5 टक्क्यांपर्यंत कमी करण्याबाबत अद्याप सरकारकडून कोणतीही अधिकृत घोषणा करण्यात आलेली नाही. त्यामुळे अंतिम निर्णय बैठकीनंतरच स्पष्ट होणार आहे.

गेल्या काही महिन्यांपासून स्मार्टफोन बाजारातील विक्रीच्या वेगावर परिणाम झाल्याचे दिसून येत आहे. उत्पादन खर्चात झालेली वाढ हे त्यामागील प्रमुख कारण मानले जात आहे. स्मार्टफोन निर्मितीसाठी आवश्यक असलेल्या विविध घटकांच्या किमती वाढल्या असून, विशेषतः मेमरी चिपसारख्या महत्त्वाच्या घटकांच्या दरात मोठी वाढ झाली आहे. या वाढत्या उत्पादन खर्चाचा परिणाम कंपन्यांच्या अंतिम उत्पादनांच्या किमतीवर झाला असून, अनेक स्मार्टफोन महाग झाले आहेत. परिणामी ग्राहकांच्या खरेदी क्षमतेवरही त्याचा परिणाम झाल्याचे उद्योग क्षेत्रातील सूत्रांकडून सांगितले जात आहे.

या पार्श्वभूमीवर मोबाईल उत्पादक कंपन्यांकडून केंद्र सरकारकडे स्मार्टफोनवरील जीएसटीचा दर कमी करण्याची मागणी करण्यात आली आहे. कराचा बोजा कमी झाल्यास कंपन्यांना स्मार्टफोनच्या किमती नियंत्रणात ठेवणे शक्य होईल आणि त्याचा थेट फायदा ग्राहकांना देता येईल, असा उद्योगाचा दावा आहे. त्यामुळे जीएसटी कपातीचा निर्णय झाल्यास स्मार्टफोन बाजारातील मागणीला पुन्हा चालना मिळण्याची शक्यता आहे.

सध्या स्मार्टफोनवर 18 टक्के जीएसटी आकारला जातो. हा दर कमी करून 5 टक्के करण्यात आल्यास विविध किंमत श्रेणीतील स्मार्टफोन स्वस्त होऊ शकतात. विशेषतः मध्यमवर्गीय ग्राहक आणि पहिल्यांदाच स्मार्टफोन खरेदी करणाऱ्या ग्राहकांना याचा मोठा फायदा होण्याची शक्यता आहे. मात्र, करकपातीचा संपूर्ण लाभ ग्राहकांपर्यंत कितपत पोहोचेल, हे कंपन्यांच्या किंमत धोरणावरही अवलंबून असेल.

येत्या काही आठवड्यांत गणेशोत्सव, नवरात्र आणि दिवाळीसारखे महत्त्वाचे सण येणार आहेत. या काळात इलेक्ट्रॉनिक्स वस्तूंसह स्मार्टफोनच्या खरेदीत मोठी वाढ होते. त्यामुळे सणासुदीच्या आधी जीएसटी कपातीचा निर्णय झाल्यास मोबाईल बाजाराला मोठी चालना मिळू शकते. ग्राहकांना कमी किमतीत स्मार्टफोन उपलब्ध झाल्यास विक्री वाढण्याची शक्यता असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे.

जीएसटी परिषदेने यापूर्वीही विविध वस्तू आणि सेवांच्या कररचनेत वेळोवेळी बदल केले आहेत. त्यामुळे 12 सप्टेंबरच्या बैठकीत स्मार्टफोनवरील कराबाबत नेमका काय निर्णय घेतला जातो, याकडे ग्राहकांसह मोबाईल उत्पादक आणि संपूर्ण उद्योगाचे लक्ष लागले आहे. सध्या जीएसटी 18 टक्क्यांवरून 5 टक्के करण्याची शक्यता चर्चेत असली, तरी त्यावर अंतिम शिक्कामोर्तब झाल्यानंतरच स्मार्टफोनच्या किमती प्रत्यक्षात किती कमी होतील, हे स्पष्ट होणार आहे.