चेहरा भाड्याने देऊन कमाई! AI मुळे तरुणांसाठी उत्पन्नाचा नवा मार्ग

    दिनांक :20-Sep-2026
Total Views |
नवी दिल्ली
ai face rental trend तंत्रज्ञानामुळे दैनंदिन जीवन अधिक सुलभ होण्याबरोबरच कमाईच्या नव्या संधीही सातत्याने निर्माण होत आहेत. आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स अर्थात AI मुळे तर या संधींचे स्वरूप आणखी बदलले आहे. जगभरातील तरुण AI च्या माध्यमातून उत्पन्नाचे नवे मार्ग शोधत असताना, चीनमध्ये सध्या एक वेगळाच ट्रेंड वेगाने पुढे येत आहे. तरुणांकडून त्यांचा चेहरा डिजिटल वापरासाठी ‘भाड्याने’ देण्यात येत असून, त्यातून लाखो रुपयांची कमाई केली जात असल्याचे समोर आले आहे.
 

 तंत्रज्ञानामुळे दैनंदिन जीवन अधिक सुलभ होण्याबरोबरच कमाईच्या नव्या संधीही सातत्याने निर्माण होत  
आतापर्यंत जाहिराती, चित्रपट किंवा डिजिटल माध्यमांसाठी चेहरा वापरण्याच्या बदल्यात प्रामुख्याने सेलिब्रिटींना मानधन दिले जात असल्याचे चित्र होते. मात्र, AI तंत्रज्ञानामुळे ही संधी आता सर्वसामान्य व्यक्तींपर्यंत पोहोचली आहे. चीनमध्ये तयार झालेल्या डिजिटल प्लॅटफॉर्मवर तरुण आपले चेहरे AI आधारित कंटेंटच्या निर्मितीसाठी उपलब्ध करून देत आहेत.
या प्लॅटफॉर्मचा वापर लघुपट, जाहिराती, व्हिडीओ गेम्स तसेच विविध प्रकारच्या डिजिटल कंटेंटमध्ये केला जात आहे. कंटेंट निर्मात्यांना त्यांच्या गरजेनुसार योग्य चेहरे निवडता येतात, तर संबंधित व्यक्तींना त्यांचा चेहरा वापरण्याच्या बदल्यात मोबदला मिळतो. अशा प्रकारे चेहरा ही केवळ ओळख न राहता डिजिटल स्वरूपातील एक प्रकारची मालमत्ता बनत असल्याचे चित्र निर्माण झाले आहे.
साउथ चायना मॉर्निंग पोस्टने दिलेल्या माहितीनुसार, चीनमध्ये या प्रकारची बाजारपेठ वेगाने विस्तारत आहे. विशेष म्हणजे, आपला चेहरा कोणत्या प्रकारच्या AI कंटेंटमध्ये वापरला जाईल, याबाबत संबंधित व्यक्तींना काही प्रमाणात नियंत्रण ठेवता येते. चेहरा उपलब्ध करून देण्यापूर्वी त्याचा वापर कशासाठी केला जाणार आहे, यासह विविध अटी ठरवण्याची सुविधा काही प्लॅटफॉर्मवर उपलब्ध आहे.
या बाजारपेठेत काही तरुणांना त्यांच्या चेहऱ्याच्या वापरासाठी तब्बल ९९,९९९ युआनपर्यंत, म्हणजेच अंदाजे १४ लाख रुपयांपर्यंत मोबदला देण्याची ऑफर मिळाल्याचे वृत्त आहे. वापरकर्त्यांना स्वतःच्या चेहऱ्याची किंमत निश्चित करण्याची तसेच तो किती कालावधीसाठी वापरता येईल, याबाबत अटी ठरवण्याची मुभाही काही प्रकरणांत दिली जाते.
या डिजिटल बाजारपेठेमुळे तरुणांसमोर उत्पन्नाचा एक नवा पर्याय उपलब्ध झाला असला, तरी त्यासोबत गोपनीयता आणि डिजिटल अधिकारांचे गंभीर प्रश्नही उपस्थित झाले आहेत. एखाद्या व्यक्तीचा चेहरा AI प्रणालीमध्ये वापरल्यानंतर त्याचा पुढे कशा पद्धतीने वापर केला जाईल, त्यावर संबंधित व्यक्तीचे नियंत्रण किती राहील आणि त्याच्या वैयक्तिक ओळखीचा गैरवापर होण्याची शक्यता किती आहे, हे महत्त्वाचे मुद्दे आहेत.
AI चा वापर जसजसा वाढत आहे, तसतसे आपल्या चेहऱ्याच्या डिजिटल वापरासाठी परवाना देण्याची संकल्पनाही विस्तारत आहे. पूर्वी जाहिराती आणि मनोरंजन क्षेत्रातील कलाकारांपुरती मर्यादित असलेली चेहरा वापराची बाजारपेठ आता सामान्य तरुणांसाठीही उत्पन्नाचे साधन बनत आहे.
या प्लॅटफॉर्मवर तरुणांना स्वतःचे प्रोफाइल तयार करण्याची सुविधा दिली जाते. त्यामध्ये त्यांच्या पसंती, चेहऱ्याच्या वापराबाबतच्या अटी आणि इतर आवश्यक माहिती नमूद करता येते. त्यामुळे AI मुळे निर्माण झालेल्या या नव्या अर्थव्यवस्थेत मानवी चेहराही कमाईचे एक डिजिटल साधन बनताना दिसत आहे. मात्र, या नव्या संधीसोबत वैयक्तिक गोपनीयता, संमती आणि डिजिटल ओळखीवरील नियंत्रण यांसारख्या प्रश्नांची उत्तरे शोधणेही तितकेच महत्त्वाचे ठरणार आहे.