साहिलच्या मृत्यूनंतर IIT बॉम्बेत खळबळ!

IIT Bombay following Sahil's death आयआयटी बॉम्बेमध्ये द्वितीय वर्षाचा विद्यार्थी साहिल वाकोडे याच्या आत्महत्येनंतर सुरू असलेल्या विद्यार्थ्यांच्या आंदोलनाला आता महत्त्वाचे वळण मिळाले आहे. संस्थेचे संचालक प्रा. शिरीष केदरे यांनी विद्यार्थ्यांसमोर राजीनामा देण्याची घोषणा केली असून, आज सोमवारी ते पदाचा राजीनामा देण्याची शक्यता आहे. विद्यार्थ्यांनी प्रशासनासमोर १८ मागण्या मांडल्या होत्या. या मागण्यांना प्रा. केदरे यांनी मान्यता दिल्यानंतर त्यांनी आज राजीनामा देणार असल्याचे विद्यार्थ्यांना सांगितले.२२ वर्षीय साहिल वाकोडे हा ऊर्जा विज्ञान आणि अभियांत्रिकी विभागातील द्वितीय वर्षाचा बीटेक विद्यार्थी होता. १८ सप्टेंबरच्या संध्याकाळी आयआयटी बॉम्बेच्या वसतिगृह क्रमांक ४ मधील खोलीत तो मृतावस्थेत आढळला. पोलिसांना घटनास्थळी कोणतीही चिठ्ठी सापडलेली नाही. साहिलला त्रास दिल्यामुळे त्याने आत्महत्या केल्याचा आरोप विद्यार्थ्यांकडून करण्यात येत आहे. साहिल १८ नोव्हेंबरला परीक्षा दिल्यानंतर दुपारी ४ वाजता वसतिगृहात परतला होता. त्यानंतर रात्री उशिरा त्याचा मृतदेह फासाला लटकलेल्या अवस्थेत आढळला. आयआयटी बॉम्बेमध्ये सात महिन्यांच्या कालावधीत आत्महत्येची ही तिसरी घटना असल्याचे सांगण्यात आले आहे.

 

 

 

 

याशिवाय, यंदा देशभरातील विविध आयआयटींमध्ये ९ विद्यार्थ्यांनी आत्महत्या केल्याची माहिती समोर आली आहे. साहिलच्या मृत्यूनंतर गेल्या तीन दिवसांपासून आयआयटी बॉम्बे परिसरात विद्यार्थ्यांचे आंदोलन सुरू आहे. विद्यार्थ्यांनी स्वतंत्र चौकशीसह प्रा. सूर्यनारायण यांच्या निलंबनाची मागणी केली आहे. साहिलच्या परीक्षेदरम्यान ते निरीक्षक होते आणि त्यांच्याविरोधात एफआयआर दाखल झाल्याचे विद्यार्थ्यांचे म्हणणे आहे. साहिलच्या मृत्यूची स्वतंत्र चौकशी करून ३० सप्टेंबरपर्यंत अंतरिम आणि १५ ऑक्टोबरपर्यंत अंतिम अहवाल सादर करावा, अशी मागणी करण्यात आली आहे. २२ सप्टेंबरपर्यंत संचालक, विद्यार्थी व्यवहार अधिष्ठाता आणि ऊर्जा विज्ञान विभागप्रमुख यांच्या उपस्थितीत खुली बैठक घेण्याची मागणीही करण्यात आली आहे. संस्थेने सुरुवातीला साहिलने परीक्षेत कृत्रिम बुद्धिमत्ता मंचाचा वापर केल्याचे म्हटल्याने विद्यार्थ्यांनी त्यावर आक्षेप घेत संस्थेकडून माफी मागण्याची मागणी केली आहे.

 

 

 

विद्यार्थ्यांनी प्राध्यापकांसाठी आचारसंहिता तयार करणे, प्राध्यापक व कर्मचाऱ्यांसाठी मानसिक आरोग्याबाबत संवेदनशीलता कार्यक्रम राबवणे, शिस्तभंग समितीच्या प्रक्रियेत बदल करणे आणि प्रत्यक्ष समुपदेशनाची सुविधा अधिक प्रभावी करण्याची मागणी केली आहे. विद्यार्थ्यांचा ताण निर्माण होण्यामागील कारणांचा अभ्यास करण्यासाठी विद्यार्थी, प्राध्यापक, मानसिक आरोग्य तज्ज्ञ आणि बाह्य तज्ज्ञांचा समावेश असलेली कार्यबल समिती स्थापन करून प्रत्येक सत्रात अहवाल प्रसिद्ध करण्याची मागणीही करण्यात आली आहे. यासोबतच प्रशासकीय उत्तरदायित्व वाढवणे, निर्णय प्रक्रियेत विद्यार्थ्यांचे प्रतिनिधित्व वाढवणे आणि मानसिक आरोग्य तसेच वैद्यकीय सुविधांमध्ये सुधारणा करण्यावरही विद्यार्थ्यांनी भर दिला आहे. आयआयटी बॉम्बेच्या रुग्णालयात चोवीस तास मानसोपचारतज्ज्ञ उपलब्ध असावेत, अशी मागणीही करण्यात आली आहे. विद्यार्थ्यांनी २४ तासांच्या आत लेखी उत्तर आणि २६ सप्टेंबरपर्यंत अंमलबजावणीचा आराखडा देण्याची मागणी केली आहे. शांततापूर्ण आंदोलनात सहभागी होणाऱ्या विद्यार्थ्यांवर कोणतीही कारवाई केली जाणार नाही, याचे लेखी आश्वासन देण्याची मागणीही करण्यात आली आहे. तसेच एका महिन्यात सुधारणा लागू न झाल्यास संचालकांनी राजीनामा द्यावा, अशी मागणी विद्यार्थ्यांनी केली होती. या सर्व मागण्यांवर प्रा. शिरीष केदरे यांनी सहमती दर्शवल्यानंतर आज त्यांच्या राजीनाम्याकडे लक्ष लागले आहे.