अग्रलेख

मुस्लिमांनी आपले हितिंचतक ओळखावे!

तीन तलाकचे समर्थन करताना लाज कशी वाटत नाही, या शब्दांत केंद्रीय गृहमंत्री अमित शाह यांनी कॉंग्रेसवर हल्ला चढवत तीन तलाकच्या मुद्यावरून घेतलेल्या भूमिकेबद्दल कॉंग्रेसचे पुरते वस्त्रहरण करून टाकले. जम्मू-काश्मीरला विशेष दर्जा देणारे घटनेतील 370 कलम रद्द करण्याच्या मुद्यावर जी चूक आता कॉंग्रेस करत आहे, तशीच चूक याआधी कॉंग्रेसने तीन तलाकच्या मुद्यावर केली आहे. मुळात एकदा चूक केली तर त्याला चूक म्हणता येईल, पण एकच चूक जर कुणी वारंवार करत असेल, तर त्याला चूक नाही तर मूर्खपणा म्हणावा लागेल. कॉंग्रेसची स्थिती ..

हात दाखवून अवलक्षण!

आपल्याच कृतीने स्वत:ची आणि आपल्या देशाचीही बेइज्जती मोल घेणारे एक महाशय आहेत. त्यांचं नाव इम्रान खान! हे पाकिस्तानचे पंतप्रधान आहेत. दहशतवाद्यांना पोसणारा देश म्हणून जगभरात कुख्यात असलेल्या पाकिस्तानला आज कुणीही दरवाजात उभे करायला तयार नसताना, आपल्याच पायावर धोंडा पाडून घेण्याचे कृत्य या महाशयांनी नुकतेच जागतिक व्यासपीठावर केले. कारण काय तर म्हणे, भारताच्या संसदेने जम्मू-काश्मिरातील 370 कलम हटवून टाकले.   यामुळे पाकिस्तानचा जळफळाट होणे स्वाभाविक आहे. कारण, या देशाचे राजकारणच आतापर्यंत काश्मीर ..

साहेबांचे राज्य...

आटपाट नगर होते. आता नगर आटपाटच का असते, असा सवाल तुम्हाला पडणे स्वाभाविक आहे... असे सांगण्यामागे एक चलाखी आहे. आजकाल व्यवस्था तुम्हाला कुठले प्रश्न आणि समस्या पडल्या पाहिजे हे ठरविते आणि त्याची रेडीमेड उत्तरेही देवून टाकत असते. म्हणजे आधुनिक बाजाराकडे आधी रेडीमेड उत्तरे आणि समस्यांचे समाधान असते आणि नंतर ते प्रश्न कि‘एट (मराठीत काय म्हणायचं बर?) करतात. ते निर्माण केलेले प्रश्न आपल्याला पडले, असे आपल्याला वाटते नि मग कार्पोरेट जग त्याची त्यांच्याकडे विकायला तयार असलेली उत्तरे देत असते... तर आट ..

नव्या भारताचे भाषण!

एक गोष्ट मान्य करावीच लागेल की, 15 ऑगस्टच्या पंतप्रधानांच्या भाषणाचे महत्त्व आणि उत्सुकता 2014 पासून नरेंद्र मोदी यांनी वाढविली आहे. त्यामुळे 73व्या स्वातंत्र्यदिननिमित्त लाल किल्ल्याच्या तटावरून पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी दिलेले भाषण सार्‍या देशाने ऐकले, सार्‍या जगाने ऐकले. आपल्या 92 मिनिटांच्या या प्रदीर्घ भाषणात पंतप्रधानांनी सर्वाधिक वेळ काश्मीर व कलम 370ला दिला आणि ते स्वाभाविकच होते. कलम 370 निष्प्रभ केल्यानंतर, पाश्चात्त्यांचे ध्वनिवर्धक असलेले भारतीय बुद्धिजीवी, दरबारी पत्रकार ..

याला म्हणतात खरे स्वातंत्र्य...!

 भारताला स्वातंत्र्य मिळून आज 72 वर्षे पूर्ण होत आहेत. मोदी सरकारच्या दुसर्‍या कार्यकाळातील पहिल्या 75 दिवसांत जे अभूतपूर्व निर्णय घेतले गेले, ते विचारात घेतले, तर देशवासीय खर्‍या अर्थाने स्वातंत्र्याची अनुभूती घेत आहेत, असे म्हटल्यास वावगे ठरू नये. देशात खर्‍या अर्थाने स्वातंत्र्याला पोषक असे वातावरण निर्माण केले जात आहे. देश स्वतंत्र होऊन 72 वर्षे उलटली असली, तरी आजही 30 टक्के लोक अर्धपोटी वा उपाशी झोपतात, असंख्य लोकांना निवारा मिळत नाही, अंगावर घालायला नीट कपडे मिळत नाहीत. ..

सरकारने दखल घ्यावी

गेल्या आठवड्यात शिक्षण क्षेत्राशी संबंधित दोन मोठे निर्णय घेण्यात आले. यातील एक निर्णय सीबीएसईचा म्हणजे केंद्र सरकारचा, तर दुसरा राज्य सरकारचा आहे. या दोन्ही निर्णयांचे विद्यार्थ्यांवर दूरगामी परिणाम होणार आहेत. पहिला निर्णय सीबीएसईचा आहे, सीबीएसईने अनुसूचित जाती आणि जमातीच्या विद्यार्थ्यांसाठी असलेल्या परीक्षा शुल्कात वाढ केली आहे. दुसरा निर्णय महाराष्ट्र शासनाचा आहे. नववी आणि दहावीच्या विद्यार्थ्यांसाठी भाषा आणि समाजशास्त्राची लेखी परीक्षा आता 80 गुणांची राहणार आहे, तर 20 गुण अंतर्गत मूल्यमापनातून ..

पुन्हा ‘गांधी’च!

दिल्लीत कॉंग्रेस पक्षाच्या वरिष्ठ पदाधिकार्‍यांची बैठक चाललेली. एका अत्यंत महत्त्वपूर्ण विषयावर सारे चिंतन करताहेत. मनन करताहेत. कुठल्याशा एका निर्णयाप्रत यायचं तर आहेच, पण काही केल्या अंतिम निर्णयापर्यंत पोहोचणे जिकिरीचे होते आहे. पर्याय तर अनेक आहेत, पण त्यातील एकाही नावाचा विचार होत नाही. जो तो 10, जनपथकडे आशाळभूत नजरेने बघतोय्‌. त्यांची ही लाचारी बघून ‘दयावान’ मॅडम शेवटी निर्वाणीचा इशारा देतात. स्वत: बैठकीत उपस्थित होतात. त्यांच्या केवळ उपस्थितीनेच मेंढरांच्या कळपाला ..

‘हेल्लारो’च्या निमित्ताने...

 कुठल्याही पुरस्कारांवर चर्चा करण्याचा तो विषय असतो असे नाही. त्यातही ते सरकारी पुरस्कार असतील, तर त्याकडे फारशा गांभीर्याने पाहिले जात नाही. त्याचीही आपली कारणे आहेत. सरकार म्हटलं की, सत्ताधारी आलेत आणि मग कुठल्याही पुरस्कार, सत्कारात आपली माणसं लाभार्थी म्हणून बसविण्याची त्या क्षेत्राची निकड म्हणा किंवा सवय म्हणा असते. त्यातही राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारांची नेहमीच वादळी चर्चा होत राहिली आहे. अमक्यालाच पुरस्कार द्या म्हणून कुणावर दबाव आल्याच्या बातम्याही येत राहिल्या आहेत. मात्र, गेल्या ..

महापूर, टंचाई आणि राजकारण

 भारताच्या बहुतेक भागांत यंदा उशीरा का होईना, पावसाने थैमान घातले आहे. नद्या, नाले दुथडी भरून वाहात आहेत. धरणे तुडूंब भरली आहेत. त्यातून लाखो लिटर पाण्याचा विसर्ग होत असल्याने अनेक भागात पूरस्थिती निर्माण झाली आहे. आधी मुंबईला पावसाने झोडपून काढले. तेथे सालाबादाप्रमाणे यावेळीही रस्त्यावर गुडघाभर पाणी साचले. रेल्वे खोळंबून जीवनवाहिनी बंद पडली. उल्हासनगरजवळ रेल्वेगाडी पाच फुटापर्यंत पाण्यात बुडाली. मुंबईतील रस्ते फुटले. खड्डे पडले. पण, याचे समाधान शिवसेना प्रशासनाने गेल्या पाच वर्षांपासून शोधले ..

काश्मिरी जनतेला आश्वस्त करणारे संबोधन!

जम्मू-काश्मीरला असलेला विशेष दर्जा देणारे कलम 370 रद्द केल्यानंतर, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी गुरुवारी देशाला उद्देशून संबोधन केले आणि काश्मिरी जनतेच्या प्रगतीसाठी आपले सरकार कसे कटिबद्ध आहे, हे स्पष्ट केले, याबद्दल पंतप्रधानांचे अभिनंदन करायला पाहिजे. गेली सत्तर वर्षे जम्मू-काश्मीरमध्ये कलम 370 आणि 35 अ लागू होते. त्यामुळे काश्मिरी जनतेची कशी अधोगती झाली आणि त्यातून तेथील जनतेला बाहेर काढण्यासाठी 370 रद्द करणे का आवश्यक होते, याचा ऊहापोह पंतप्रधानांनी केला आणि त्यामुळे देशवासीयांपुढे सरकारची भूमिका ..

विनाशकाले विपरीत बुद्धी!

 जम्मू-काश्मीर राज्याला विशेष दर्जा देणारे कलम 370 रद्द करण्याच्या मोदी सरकारच्या निर्णयावरून, भांबावलेल्या पाकिस्तानने बुधवारी भारताशी राजनैतिक संघर्ष पुकारण्याचे पाऊल उचलले आहे. तथापि, पाकिस्तानची ही कृती आत्मघात ओढवून घेणारी ठरणार असून, त्यांच्या या कृतीला आंतरराष्ट्रीय पातळीवर समर्थनही कुणी दिलेले नाही. पाकिस्तानचे पंतप्रधान इम्रान खान यांना झालेली ही ‘विनाशकाले विपरीत बुद्धी’ असल्याचे म्हटले, तर वावगे ठरणार नाही. काश्मीरबाबतच्या भारताच्या निर्णयाच्या निषेधार्थ पाकमधील भारतीय ..

निखळला तरीही अढळ तारा...!

 खरंच मनस्ताप होतो कधीकधी. नियतीचे विचित्र वागणे बघून त्रागा होतो. तिची करडी नजर सारखी देवमाणसांवर असावी, हेदेखील मनाला पटत नाही. आकाशाला गवसणी घालण्यासाठीच जन्माला आल्यागत सारा सभोवताल आपल्या मनमिळावू स्वभावानं कह्यात घेणारी, मनामनावर अधिराज्य गाजवणारी माणसं पदरी पाडून घेण्यासाठी चाललेली नियतीची धडपड चीड आणणारीच खरंतर! भारतीय राजकीय पटलावर स्वत:च्या कर्तृत्वातून टाकलेली अमिट छाप, गेली कित्येक दशकं आपल्या अमोघ वाणीतून, ज्ञान, चारित्र्यातून, शालीन वर्तनातून, ओजस्वी वक्तृत्वातून सिद्ध करत जपणारे ..

ईशान्येकडेही लक्ष द्यावे!

जम्मू-काश्मीरला विशेष राज्याचा दर्जा देणारे संविधानातील कलम 370 निष्प्रभ करणाची ऐतिहासिक घटना, श्रावण सोमवारी आलेल्या नागपंचमीला म्हणजे 5 ऑगस्ट रोजी घडली. स्वातंत्र्यानंतर भारतमातेच्या माथ्यावरील एका भळभळत्या जखमेवरील इलाजाचा एक नवा मार्ग, या घटनेने खुला झाला आहे. केंद्र सरकारच्या या कृतीला काही जण कडाडून विरोध करीत आहेत. हे विधेयक आणताना काश्मिरींना विश्वासात घेतले नाही, असा त्यांचा आरोप आहे. परंतु, काश्मिरी म्हणजे कोण, याचा कुणीच खुलासा करीत नाही. काही मूठभर राजकीय व्यक्ती म्हणजे काश्मिरी होत नाही. ..

मोदी सरकारचा ऐतिहासिक निर्णय

जम्मू काश्मीरला विशेष दर्जा देणारे तसेच काश्मीर समस्येचे मुळ असणारे घटनेतील 370 वे कलम रद्द करण्याचा ऐतिहासिक आणि अतिशय धाडसी असा निर्णय घेत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वातील सरकारने इतिहास घडवला आहे. मोदी सरकारच्या आतापर्यतच्या कार्यकाळातील तसेच देशाच्या राजकारणावर दूरगामी परिणाम करणार्‍या या निर्णयाची नोंद देशाचा इतिहास लिहिला जाईल तेव्हा सुवर्णाक्षरांनी करावी लागेल. मोदी सरकारने जम्मू काश्मीरबाबत संसदेत केलेला ‘सर्जिकल स्ट्राईक’ असे या निर्णयाचे वर्णन केले तर ते चूक ठरु ..

विधेयक अन्‌ विरोधक...

 बेकायदेशीर कारवाया प्रतिबंधक कायद्यावर (युएपीए) काही संशोधनासह लोकसभेनंतर राज्यसभेनेही आपली मोहोर उमटवली आणि हा कायदा पारित झाला. या युएपीए कायद्यावर खळखळ होईल, असे आधीपासूनच दिसत होते व संसदेत झालेही तसेच. पण, गृहमंत्री अमित शाह यांनी सर्वांच्या प्रश्नांना चोख उत्तरे दिली. या नव्या संशोधित कायद्यानुसार आता सरकारला कोणत्याही व्यक्तीला दहशतवादी घोषित करता येईल. अशा दहशतवादी कारवायांत गुंतलेल्या व्यक्तीची संपत्ती जप्त करण्याचा अधिकार हा राष्ट्रीय सुरक्षा संस्थेच्या महासंचालकांना असेल. या नव्या ..

नागमित्र अन्‌ नागासारखे मित्र!

आता कुठल्या दिवशी कुठला सण यावा हे काही आपल्या हातात नसते... आता ‘आपल्या हातात नाही ना बाबा ते’ हे कळायला लागल्यापासून इतक्यांदा अन्‌ इतक्या संदर्भात ऐकलं आहे की आपल्या हातात काहीच नसते, हे एव्हाना लक्षात आलं आहे. आता बघाना गेल्या वर्षी स्वातंत्र्य दिन (हा 15 ऑगस्टलाच येतो) आणि नागपंचमी एकाच दिवशी आले होते. साधारण नागपंचमी नागमोडी वळणाने का होईना पण याच दिवसांत येते. त्यामुळे आष्टी शहीदचा लढा झाला होता त्या दिवशी 9 ऑगस्ट (क्रांती दिन) आणि नागपंचमी एकाच दिवशी आले होते... आता यंदा ..

मीडियाचा पुन्हा दोगलेपणा!

बलात्कार हा मानवाने शरमेने मान खाली घालावी, सुसंस्कृत मानवाच्या संवेदनाच थिजवून टाकणारा गुन्हा आहे. कुठल्याही परिस्थितीत त्याचे समर्थन होऊ शकत नाही. बलात्काराच्या प्रकरणात दोषी ठरणार्‍याला कठोरातली कठोर शिक्षा आणि तीही त्वरित झाली पाहिजे, याविषयीही कुणाचे दुमत नाही. उत्तरप्रदेशातील उन्नाव बलात्कार प्रकरणातही देशाला हीच अपेक्षा आहे. या प्रकरणाचा त्वरित निकाल लावण्यासाठी सर्वोच्च न्यायालयाने जे आदेश दिले आहेत, ते स्वागतयोग्यच आहेत. आता हा खटला दिल्लीत चालणार आहे. या प्रकरणातील सत्य लवकरच बाहेर ..

मीडियाचा पुन्हा दोगलेपणा!

 बलात्कार हा मानवाने शरमेने मान खाली घालावी, सुसंस्कृत मानवाच्या संवेदनाच थिजवून टाकणारा गुन्हा आहे. कुठल्याही परिस्थितीत त्याचे समर्थन होऊ शकत नाही. बलात्काराच्या प्रकरणात दोषी ठरणार्‍याला कठोरातली कठोर शिक्षा आणि तीही त्वरित झाली पाहिजे, याविषयीही कुणाचे दुमत नाही. उत्तरप्रदेशातील उन्नाव बलात्कार प्रकरणातही देशाला हीच अपेक्षा आहे. या प्रकरणाचा त्वरित निकाल लावण्यासाठी सर्वोच्च न्यायालयाने जे आदेश दिले आहेत, ते स्वागतयोग्यच आहेत. आता हा खटला दिल्लीत चालणार आहे. या प्रकरणातील सत्य लवकरच ..

‘रयतेचे राज्य’ पुन्हा यावे!

राजकीय पक्षांचे नेते, मग ते सत्तेवर असो की विरोधात, आपली लोकप्रियता कितपत आहे, हे जाणून घेण्यासाठी, पक्षाचा प्रचार करण्यासाठी, निवडून येण्यासाठी किंवा पक्षाची ध्येयधोरणे अखेरच्या माणसापर्यंत पोहोचविण्यासाठी, लोकशाहीने उपलब्ध करून दिलेल्या मार्गांचा उपयोग करताना दिसतात. जनताजनार्दनाशी संवाद साधण्यासाठी परिवर्तन यात्रा, संदेश यात्रा, संघर्ष यात्रा यापूर्वीही निघालेल्या आहेत आणि त्याचा त्या त्या पक्षाच्या नेत्यांना फायदा झालेला आहे. त्याच धर्तीवर ‘पुन्हा आणू या आपले सरकार’ हा उद्देश डोळ्यांपुढे ..

तलाक नाकबूल!

परवा संसदेत तीन तलाकविरोधी कायदा मंजूर करण्याचा ऐतिहासिक निर्णय राज्यसभेतील मान्यतेनंतर मार्गी लागला. खरंतर मुस्लिम समाजातील महिलांच्या जीवनात क्रांती घडवणारा हा निर्णय. पण, मुस्लिमांचे हित बघण्यापेक्षा कायम त्यांच्या मतांचे राजकारण करण्यात रमलेल्या काही शहाण्यांना त्यातही अहित दिसले. तुकोबांपासून तर बहिणाबाईंपर्यंत सर्वांनी त्यांच्या शब्दव्युत्पत्तीतून समाजसुधारणेचा मंत्र दिला. त्या त्या वेळी कर्मकांडावर कठोर शब्दांत टीका केली. मुळात तो कुप्रथांवरील कुठाराघात होता. तो काही हिंदू धर्माला विरोध ..

10 हजार सैनिक आणि 35-ए...

जम्मू-काश्मिरात 10 हजार अर्धसैनिक दले पाठविण्याच्या मुद्यावर, तेथे अफवा आणि भाकडकथांना अक्षरश: उधाण आले आहे. त्यानंतर आणखी दोन घटना घडल्या. रेल्वे सुरक्षा दलांना चार महिन्याचे रेशन जमा करून ठेवा असा आदेश आल्याची व दुसरी म्हणजे, राज्यातील मशिदींची स्थिती सध्या काय आहे, याबाबत माहिती मागविण्याची. या दोन्ही प्रक्रियाही सामान्य होत्या. तरीही भाकडकथा आणि अफवांना अधिकच जोर चढलेला आहे. लष्कर, निमलष्करी दले आणि पोलिसांनी मिळून 400 पेक्षा अधिक अतिरेक्यांना यमसदनी पाठविल्यामुळे, येथील दगडफेक आता बहुतेक आटोक्यात ..

झुंडबळीच्या घटना आणि वास्तव...

‘‘देशात झुंडबळी अर्थात ‘मॉब लिंचिंग’च्या घटना घडत असताना, त्या का घडतात, हे जाणून न घेता हिंदू धर्म तसेच भारतीय संस्कृतीला बदनाम करण्याचे कटकारस्थान केले जात आहे.’’ असे जे प्रतिपादन राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे सरसंघचालक डॉ. मोहनजी भागवत यांनी केले आहे, ते योग्यच आहे. कारण, झुंडबळीच्या घटनांमागे आता विशिष्ट लोक सक्रिय असल्याचे दिसून येत आहे. जमावाच्या मारहाणीत कुणाचा मृत्यू झाला की, लागलीच त्याला धार्मिक रंग दिला जातो. झुंडबळी जर अल्पसंख्यक समुदायाचा असेल, तर ..

आजम खान यांच्या पापाचा घडा भरला!

आपल्या वागण्या-बोलण्याने नेहमीच वादग्रस्त ठरणारे समाजवादी पक्षाचे खासदार आजम खान पुन्हा एकदा वादाच्या भोवर्‍यात अडकले आहेत. वादग्रस्त विधाने करण्याची सवय म्हणण्यापेक्षा हौस आजम खान यांना असल्याचे त्यांच्या जुन्या इतिहासावरून दिसून येते. लोकसभेत तीन तलाक विधेयकावर चर्चा सुरू असताना, आजम खान यांनी तालिका सभापती रमादेवी यांच्यावर केलेल्या ‘शेरे’बाजीमुळे वातावरण तापले आहे. आजम खान यांनी भाषण करताना अध्यक्षांच्या आसनावर कोण बसले आहे, याचेही भान ठेवले नाही. तालिका सभापती रमादेवी यांनी ..

भिजायचं की थिजायचं? तुम्हीच ठरवा!

आता वर पाऊस आलाच नव्हता. आता आला आहे. आला आहे, असं म्हणतोय्‌ कारण तो नागपुरात येतो आहे गेले दोन दिवस. किमान त्याचा हँगओव्हर तरी असतोच. जिकडे पाऊस येतो ना त्यांना वाटत असतं की सार्‍या दुनियेत लोक भिजताहेत. आजकाल मात्र तुमच्या घराच्या समोरच्या भागात पाऊस पडत असतो आणि मागे असेल अंगण तर ते कोरडं असतं... तरीही आता पाऊस विदर्भात पडायला सुरुवात झालेली आहे. पावसाळ्यावर कसं धो धो बोलता येतं. उन्हाळ्यावर किंवा हिवाळ्यावर तसं काही बोलता येत नाही. कारण उन्हाळ्यात सगळी कोरड असते अन्‌ हिवाळ्यात ..

विवाह : करार की संस्कार?

 खासदार असदुद्दिन ओवैसी यांनी गुरुवारी लोकसभेत, तिहेरी तलाकविरोधी विधेयकाला विरोध करताना असे वक्तव्य केले की, इस्लाममध्ये लग्न म्हणजे फक्त करार असतो. जन्मजन्माचे नाते नसते. असे सांगत त्यांनी नकळत सनातन धर्मातील विवाहसंकल्पना किती श्रेष्ठ दर्जाची आहे, हे उघड करून टाकले आहे. कारण, आज सनातन धर्मातील विवाहसंस्थेवर, पाश्चात्त्य फेमिनिझमच्या (स्त्रीवाद) प्रभावात येऊन सतत आघात केले जात आहेत. ज्या अब्राहमिक रिलिजनपासून इस्लाम, ख्रिश्चन रिलिजन निघाले आहेत, त्यात स्त्रीला किती हीन दर्जा होता, हे सर्वांना ..

आग रामेश्वरी, बंब सोमेश्वरी!

 अर्धशिक्षित किंवा गावठी डॉक्टर, जखम डोक्याला झालेली असताना इलाज पोटाचा करतो. तसाच प्रकार देशात सध्या सुरू आहे. मूळ मुद्दे बाजूला सोडून अत्यल्प महत्त्वाच्या अथवा किरकोळ मुद्यांकडे देशातील जनतेचे, प्रशासनाचे, नोकरशाहीचे आणि होय, लोकप्रतिनिधींचेदेखील लक्ष वेधून घेण्याचा प्रयत्न करून वेळ, पैसा आणि श्रमाचा अपव्यय केला जात आहे. देशाला स्वातंत्र्य मिळून 70 वर्षे झाली असली, तरी या देशाची अनेक समस्यांनी पाठ सोडलेली नाही. निरक्षरता, गरिबी, बेरोजगारी, लोकसंख्यावाढ, महिलांवरील अत्याचार, बालकांचे लैंगिक ..

वझीर-ए-आझमांची अमेरिका वारी!

तोंडदेखली का असेना, पण ट्रम्पसाहेबांची मुलाखत मिळावी म्हणून सौदी अरेबियाच्या आडून घालावे लागलेले साकडे काय, भलामोठा गाजावाजा करून दौरा ठरवला, तर अमेरिकेत वाट्याला आलेले थंड स्वागत काय, विमानातून उतरल्यावर तळातून बाहेर पडेपर्यंत पैसे भरण्याची तयारी दर्शवूनही विशेष वाहनाची व्यवस्था साफ नाकारण्याचा उद्दामपणा काय, सारेच अजब! अफलातून! पण, अवमानाचे ओझे डोक्यावरून वाहतानाही साहेबांची चाल कशी झपकेबाज आहे. तोच तोरा, तीच मुजोरी, फुटाण्याचे दुकान असूनही बादशहाची तीच शान कायम ठेवण्यात पाकिस्तानच्या दस्तुरखुद्द ..

ट्रम्प यांचे काश्मीरप्रकरणी नसते उद्योग!

काश्मीरप्रकरणी आपल्याला मध्यस्थी करण्याची विनंती भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी केली, या, अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या विधानावरून प्रचंड खळबळ उडणे स्वाभाविक आहे. कॉंग्रेस आणि अन्य विरोधी पक्षांना या मुद्यावरून मोदी सरकारला घेरण्याची आयतीच संधी मिळाली, संसदेतही विरोधी पक्षांनी गदारोळ केला. डोनाल्ड ट्रम्प अमेरिकेसारख्या महाशक्तीचे अध्यक्ष असले, तरी त्यांचा एकूणच इतिहास हा वादग्रस्त राहिला आहे. ट्रम्प बोलतात ते खरेच बोलतात, असे नाही. किंबहुना ट्रम्प जे बोलतात, त्यात खोटेपणा जास्त ..

‘इस्रो’ची ऐतिहासिक गगनभरारी!

 भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था, अर्थात ‘इस्रो’ने तयार केलेले ‘चांद्रयान-2’ अखेर यशस्वी रीत्या चंद्राच्या दिशेने अवकाशात झेपावले आहे. संपूर्ण देशाला ज्याची प्रतीक्षा होती, ती ऐतिहासिक घटना सोमवारी दुपारी घडली आणि भारताच्या अंतराळ संशोधन क्षेत्रात पुढचे पाऊल पडले. भारताच्या चांद्रयान मोहिमेकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले होते. त्यामुळे या मोहिमेला जागतिक ऐतिहासिक महत्त्वही प्राप्त झाले होते. चांद्रयान-2 मोहिमेत आधी रशिया आपल्याला सहकार्य करणार होता. पण, ऐनवेळी रशियाने माघार घेतली ..

राजनाथ सिंहांचा इशारा

काश्मीर प्रश्नाची सोडवणूक दृष्टिपथात असून, जगातील कोणतीही शक्ती हा प्रश्न सोडविण्याच्या आड येऊ शकत नाही. जे आड येतील त्यांचा बंदोबस्त कसा करायचा हे आम्हाला माहीत आहे, असे गर्भित उद्गार नवे संरक्षणमंत्री राजनाथिंसह यांनी नुकतेच कठुआ येथे काढले. या संदेशातील अर्थ स्पष्ट आहे. वर्षानुवर्षांपासून खितपत पडलेल्या काश्मीर प्रश्नाची एकदाची सोडवणूक करण्याचा मार्ग आता मोकळा झालेला दिसत आहे. एकप्रकारे काश्मीर सोडविण्याचा मोदी सरकारने निर्धार केलेला दिसतो. काश्मिरातील दहशतवादाच्या समस्येने 1980 च्या दशकात उचल ..

दिसला ग बाई दिसला...

 मला बघून गालात हसला ग बाई हसला।ऽभावगीते, लावणी, भक्तीगीत असो... आपण गातोच ना! आता ते सुरातच असलं पाहिजे असा आग्रह नको, मग आपण शेर असतो. आता शेर वरून आठवलं. पावसाळा सुरू होणार असला की मग जंगल सफारी बंद होते. यंदाही बंद करण्यात आली. मात्र, पाऊस काही आला नाही अन्‌ म्हणून आता विनापाण्याचे गावकरी काय करत असतील या विचारानं या जंगलाचा राजा गावाकडे दिवसातून एकदा चक्कर मारून येणेही बंद झाले नाही. आता जंगल परिसरातील गावे म्हणजे जंगलांचाच भाग असतो अन्‌ मग राजा म्हणून वाघोबावरच त्याची जबाबदारी ..

कर्नाटकात नुसतीच वळणे!

गेल्या 15 दिवसांपासून कर्नाटकात सुरू असलेला राजकीय गोंधळ समाप्त व्हावा म्हणून, कर्नाटकच्या राज्यपालांना अखेर हस्तक्षेप करावा लागला आणि त्यांनी मुख्यमंत्री तसेच विधानसभाध्यक्षांना पत्र पाठवून, कुमारस्वामी सरकारने शुक्रवारी दुपारी 1.30 वाजेपर्यंत सभागृहात आपले बहुमत सिद्ध करावे, असा आदेश दिला. राज्यपाल वजुभाई वाला यांना राज्यपाल म्हणून असा आदेश विधानसभाध्यक्षांना देता येतो का, यावर आता नवा ‘घटनात्मक गोंधळ’ सुरू झाला आहे. प्रत्येक जण आपापल्या राजकीय विचारधारेच्या कलानुसार मत मांडत आहे. भारतीय ..

सरकारच्या दबावाची फलनिष्पत्ती!

भारताच्या दबावाला यश येत असल्याच्या दोन घटना काल आंतरराष्ट्रीय स्तरावर नोंदल्या गेल्या. मुंबईवरील दहशतवादी हल्ल्याचा सूत्रधार आणि जमात-उद-दावाचा म्होरक्या हाफिज सईदला पाकिस्तानी दहशतवादविरोधी पथकाने केलेली अटक आणि हेरगिरीच्या आरोपावरून पाकिस्तानच्या तुरुंगात असलेले भारतीय नौदलाचे माजी अधिकारी कुलभूषण जाधव यांच्या फाशीला मिळालेली स्थगिती या त्या दोन घटना होत. या दोन्ही घटनांचा संबंध केवळ शेजारी देश पाकिस्तानशीच नसून, या घटनांना अनेक राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय कंगोरे आहेत. देशाच्या अंतर्गत आणि बाह्य ..

... तर, टोल तर द्यावाच लागेल!

व्यवस्थांच्या उत्कृष्टतेसंदर्भात भारताच्या वेशीबाहेरील देशांचे भारी कौतुक आपल्या सर्वांच्यात मनात असते. ते शब्दांतून व्यक्तही होते कित्येकदा. आकारमान, लोकसंख्या, आर्थिक ताकद अशा विविध निकषांवर तुलनेने कितीतरी कमी असलेले अनेक देश भारतापेक्षा कितीतरी पुढे निघून गेले असल्याचे चित्र, म्हटलं तर नामुष्की सिद्ध करणारेही आहे. पण, इच्छाशक्तीचा अभाव, प्रचंड भ्रष्टाचार आणि जागोजागी राजकारण, यामुळे ‘त्यांच्या’ पुढे निघून जाण्याची दुर्दम्य इच्छा कालपर्यंत कधी जागलीच नव्हती आपल्या मनात. यंदाच्या एनडीए ..

दहशतवाद समूळ नष्ट करण्याच्या दिशेने...

राष्ट्रीय तपास यंत्रणा अर्थात एनआयएला व्यापक अधिकार देणारे सुधारणा विधेयक परवा, सोमवारी लोकसभेत पारित झाल्याने देशविरोधी शक्तींना वठणीवर आणणे शक्य होणार आहे. सत्ताधारी भाजपाप्रणीत रालोआने मांडलेल्या या विधेयकाला पािंठबा दिल्याबद्दल कॉंग्रेस, राष्ट्रवादी कॉंग्रेस, नॅशनल कॉन्फरन्स, द्रमुक आदी विरोधी पक्षांचे अभिनंदन केले पाहिजे. 2008 साली मुंबईवर झालेल्या दहशतवादी हल्ल्यानंतर कॉंग्रेसप्रणीत संपुआने 2009 साली एनआयएची स्थापना केली होती. या यंत्रणेला बळकटी देणे अत्यंत आवश्यक होते. ती बळकटी देण्याचे फार ..

करतारपूर कॉरिडॉरची शीख बांधवांना अमूल्य भेट!

करतारपूर कॉरिडॉरबाबत भारत आणि पाकिस्तान या दोन देशांत झालेली सहमती, या दोन देशांत सहकार्याचे नवे पर्व सुरू करताना दोन देशांतील तणावही कमी करू शकेल, असा विश्वास करायला हरकत नाही. भारत आणि पाकिस्तान या दोन देशांतील गृहमंत्रालयाच्या अधिकार्‍यांत झालेली चर्चा सुखद राहिली आणि भारतातील शीख बांधवांचा, पाकिस्तानातील करतारपूर गुरुद्वारात जाण्याचा मार्ग मोकळा झाला, ही आनंदाची बाब म्हणावी लागेल. भारतीय पासपोर्ट असलेल्या शीख बांधवांना आता करतारपूर गुरुद्वारात जाण्यासाठी पाकिस्तानी व्हिसा घेण्याची गरज ..

कॉंग्रेसचे अफलातून निर्णय!

कॉंग्रेस पक्षाची धुरा कुणाच्या हाती द्यावयाची याचा निर्णय अजूनही झाला नसताना, पक्षाने आगामी विधानसभा निवडणुकांच्या तयारीस प्रारंभ केल्याचे प्राथमिक चित्र आहे. पक्षाध्यक्ष राहुल गांधी यांनी राजीनामा दिल्यानंतर दिल्लीत ज्या काही नाटकीय घडामोडी झाल्या, त्याचा प्रतिकूल परिणाम आगामी चार राज्यांच्या विधानसभा निवडणुकीवर होऊ नये, असे कॉंग्रेस श्रेष्ठींना वाटते. आगामी काही महिन्यांत झारखंड, महाराष्ट्र, हरयाणा आणि जम्मू-काश्मीरमध्ये विधानसभा निवडणुका होऊ घातल्या आहेत. ही चारही राज्ये महत्त्वाची आहेत. असे असताना ..

तिकडे वारी अन्‌ आपण घरी!

जाऊन आले का वारीला? की घरातच एकादशी करत फराळ केला. अनेकांना वाटते की आपण एकदा तरी वारीला गेलेच पाहिजे. दरवर्षीचा तो माहोल पाहून असे वाटते. वर्तमानपत्रांत छायाचित्रांसह वार्तांकन येत असते. आजकाल तर वृत्तवाहिन्या उदंड झाल्या असल्याने वारी एक चांगला टीआरपी असणारा इव्हेंटच असतो त्यांच्यासाठी. चलनात असणार्‍या नट-नट्यांना सोबत घेऊन वारीचे वार्तांकन, रीपोर्ताज दिले जात असतात. दरवर्षी तेच आणि तसेच असले तरीही त्याला आपला एक वेगळाच नवतेचा बाज असतो. आता काही ठिकाणी तर गेल्या वर्षीचीच छायाचित्रे अन्‌ ..

सर्वांसाठी समान न्याय हवा!

राज्यातील मराठा समाजाला शैक्षणिक व सामाजिक मागास प्रवर्गातून (इएसबीसी) 16 टक्के आरक्षण देण्याची लढाई देवेंद्र फडणवीस सरकारने जिंकली आहे. यासाठी त्यांचे सर्वत्र अभिनंदन होत आहे. सत्कारही होत आहेत. ज्या पंढरपुरात गेल्या वर्षीच्या आषाढी एकादशीला विठुरायाची शासकीय पूजा करण्यासाठी मुख्यमंत्र्यांना पाय ठेवता आला नाही, त्याच पंढरपुरात या वर्षीच्या आषाढी एकादशीनिमित्त मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचा धनगर व मराठा समाजातर्फे जाहीर सत्कार होत आहे. गेल्या वर्षी मुख्यमंत्र्यांना पंढरपुरात पाय न ठेवू देणारे ..

गोव्याच्या धड्याचा बोध!

कॉंग्रेस पक्षाला झालेय्‌ तरी काय कळायला मार्ग नाही. एखाद्या लकवा झालेल्या माणसागत, शंभरी ओलांडलेल्या, देशातील सर्वात जुन्या पक्षाची परिस्थिती झाली आहे. एक काळ असा होता की कॉंग्रेस पक्षाची उमेदवारी मिळविणे दुरापास्त होते. पण गेले ते दिवस... तो इतिहास झाला... कॉंग्रेसची प्रचंड पीछेहाट झाली असून, आज देशातील सर्व राज्यांमध्ये जो-तो भाजपाकडे ओढला जातोय्‌ आणि या पक्षाचे सदस्यत्व घेताना त्या व्यक्तीला अभिमान झाल्याचे दिसून येत आहे. अगदी काश्मीरपासून कन्याकुमारीपर्यंत आणि गुजरातपासून पश्चिम बंगालपर्यंत ..

रिक्षाची परीक्षा...

बदलत्या काळासोबत अनेक गोष्टी बदलत असतात. हे बदल स्वीकारले गेले पाहिजे. जागतिकीकरणामुळे आणि आता माहिती-तंत्रज्ञानामुळे सगळ्याच चौकटी मोडीत निघाल्या आहेत. हातातल्या मोबाईलमध्ये माहितीच्या महाजालाचे जाळे असल्याने, आता माहितगारांची संख्या वाढली आहे. साधारण तीनेक दशकांपूर्वी जगाने जागतिकीकरण स्वीकारले होते. तो झंझावातच होता. त्यामुळे तो थांबविताही येत नव्हता. ही लाट पश्चिमेतूनच आली होती. त्यांना त्यांचा बाजार विस्तारायचा असल्याने त्यांनीच ही लाट निर्माण केली. आता मात्र अगदी अमेरिकेपासून सगळ्याच पश्चिमेतील ..

समाजविघातक तत्त्वांना वेळीच पायबंद घाला!

नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वातील भाजपाप्रणीत रालोआ सरकारच्या पहिल्या काळात मोदी सरकारला बदनाम करण्याचे पद्धतशीर प्रयत्न करण्यात आले. पण, मोदी सरकारने ते निष्फळ ठरविले. सातत्याने सत्ता उपभोगायची सवय झालेले सत्तेबाहेर फेकले गेल्यानंतर अस्वस्थ होते. मोदी सरकारला बदनाम करण्याची एकही संधी ते सोडत नव्हते. देशाच्या कुठल्याही भागातील एखाद्या कोपर्‍यात साधे खुट्ट वाजले, तरी मोदी सरकारला जबाबदार धरून एकच हल्लकल्लोळ केला जायचा. मोदी सरकारच्या काळात देशात सहिष्णुता संपुष्टात आल्याचा कांगावाही करण्यात आला. ..

कॉंग्रेसमधील नाराजीनामा सत्र...

राहुल गांधी यांच्या कॉंग्रेस अध्यक्षपदाच्या राजीनाम्यानंतर कॉंग्रेसमध्ये राजीनाम्याचे सत्र सुरू झाले आहे. उत्तराखंडचे माजी मुख्यमंत्री आणि कॉंग्रेस महासचिव हरीश रावत, पश्चिमी उत्तरप्रदेशचे कॉंग्रेस महासचिव ज्योतिरादित्य िंशदे, मििंलद देवरा, युवक कॉंग्रेसचे अध्यक्ष केशवचंद्र यादव यांच्यासह अनेकांनी आपल्या पदांचे राजीनामे दिले आहेत. याआधीही कॉंग्रेसच्या जवळपास 120 नेत्यांनी राजीनामे दिले होते. मात्र, त्यात दखलपात्र असे कोणतेच नेते नव्हते. पदावर असल्यामुळे पक्षाचा फायदा नाही आणि पक्षात नसले तरी पक्षाचे ..

कुणाकुणाला रोखणार?

कॉंग्रेस पक्षाच्या अध्यक्षपदावरून सुरू असलेला तिढा सोडविण्यात अजूनही ज्येष्ठ-श्रेष्ठ नेत्यांना यश मिळाले नसताना, कर्नाटकात एका नव्या राजकीय नाट्याला प्रारंभ झाला आहे. हे नाट्य दुसर्‍यांदा सुरू होणारच होते. आता या नाटकाचा शेवट कसा होतो, हे आगामी आठवड्यात स्पष्ट होईल. सत्ता भाजपाची येते, की पुन्हा नवीन नाट्य घडते, याची सर्वांना उत्सुकता लागली आहे. ही पळापळ का सुरू झाली, याचे कारणही वेगळे सांगण्याची गरज नाही. जेव्हापासून राहुल गांधी यांनी पक्षाध्यक्षपदाचा राजीनामा दिला तेव्हापासून कॉंग्रेस आणि ..

काय म्हणता देवा पीक-पाणी?

काय म्हणते पीकपाणी अन्‌ पाऊसही? आता या दिवसांत आणखी कुठली विचारपूस करणार? एकतर मुलांची ॲडमिशन कुठे नि कशी झाली अन्‌ दुसरा सवाल हाच की पीकपाणी कसं आहे? दोन्ही ठिकाणी पेरणीच होत असते. दहावी- बारावीचे निकाल लागल्यावर मुलांचे प्रवेश होत असतात. त्यासाठी पालक बिचारे त्यांच्या खिशात, बँकेत अन्‌ घरात असलेलं किडूकमिडूक विकून मुलांच्या भविष्याची तजवीज करत असतात. शेतकरीही नेमके तेच करतात. घरात असेल नसेल ते विकून बी-बियाणं, खते विकत घेतात अन्‌ पेरण्या आटोपतात. त्यानंतर सगळेच कसे पावसावर ..

गरीब, महिला आणि शेतकरी

जगातील सातवी मोठी अर्थव्यवस्था असलेल्या खंडप्राय भारताचा, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या दुसर्‍या सत्तापर्वातील पहिला अर्थसंकल्प, अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन्‌ यांनी शुक्रवारी लोकसभेत सादर केला. भारताचा अर्थसंकल्प इतका व्यापक आणि व्यामिश्र असतो की, त्याचा परामर्श एखाद्या लेखात घेणे केवळ अशक्य आहे. परंतु, या अर्थसंकल्पाकडे दृष्टिक्षेप टाकला तर लक्षात येईल की, मोदी सरकारने पाच वर्षांसाठी एक लक्ष्य निश्चित केले आहे आणि त्याच्या पूर्तीसाठी हा अर्थसंकल्प म्हणजे पुढे टाकलेले पाऊल आहे. भारताची ..

संकटग्रस्त एअर इंडियाला आधार!

जागतिकीकरण आणि उदारकीरणासोबत खाजगीकरण येणार हे अध्याहृतच आहे. 1991 मध्ये भारताने ही तिन्ही धोरणे स्वीकारली आणि जागतिक स्पर्धेत टिकून राहण्यासाठी खाजगीकरण अपरिहार्यच झाले. शिक्षण, औषधे, व्यापार, माहिती तंत्रज्ञान, जहाजबांधणी, विभिन्न सेवा देणारी क्षेत्रे, आयात-निर्यात, कृषी अशा कितीतरी क्षेत्रात खाजगीकरण आले. त्याचे फायदे झाले तसेच काही प्रमाणात तोटेही झाले. पण, खाजगीकरणामुळे लोकांना उत्तम दर्जाच्या सुविधा मिळून कंपन्यांची आणि कर्मचार्‍यांची जबाबदारी आणि उत्तरदायित्वदेखील वाढले. सरकारवरील कामाचा ..

निरागस पाऊस अन्‌ बेईमान प्रशासन!

कालपर्यंत ज्याची चातकासारखी वाट बघत होता, त्या महाराष्ट्रात बरसलेल्या सुरुवातीच्याच सरींनी एकीकडे शेतकर्‍यांना दिलासा देत, दुसरीकडे प्रशासनाच्या कारभाराचे वाभाडे काढलेत. वरुणराजाने घातलेल्या थैमानात एव्हाना निदान चार डझन मृत्यूंची नोंद झाली आहे. जराशाही पावसाने जगबुडी अनुभवणार्‍या मुंबईत या सततधारेने कहर बरसवला नसता तरच नवल होते. त्यात भर, काही मानवी चुकांची पडली आहे. पुण्यात कोसळलेल्या भिंतीने घेतलेल्या बळींचा मुद्दा असो, की मग मुंबईतील मालाड भागातील झोपडपट्‌टीवर भिंतीच्या रूपात ..

आषाढस्पर्श!

काही शब्द हेच कविता असतात. आषाढाचेही तसेच आहे. ती एक परिपूर्ण कविता आहे आणि स्वयंपूर्ण अशी घटनाही आहे. आषाढ म्हणजे पाऊस, आषाढ म्हणजे हिरवाई, आषाढ म्हणजे पेरलेले उगवण्याची वेळ आणि म्हणूनच श्रमसाफल्याचं स्वप्न साकार होण्याची सर्वांगसुंदर अशी वेळ... पाऊस कितीही उशिराने आला तरीही आषाढात मात्र तो असतोच. पावसाच्या नकारात्मतेला आषाढाचे मंत्र नम्र करतात. आजकाल पाऊस मृग नक्षत्राची रेषा ओलांडतो आहे. गेली काही वर्षे पाऊस मृगाच्या मुहूर्ताला येतच नाही. त्यासाठी मग विज्ञान आणि पर्यावरणाची काय काय कारणे दिली जातात. ..

पाणी, जंगल, समाज आणि सरकार...!

जगातल्या अनेक मोठ्या शहरांमध्ये आजच पाणीटंचाईने उग्र स्वरूप धारण केले आहे. भारतातही चेन्नईसारख्या अतिशय प्रगत शहरात, सरलेल्या उन्हाळ्यात पाण्याचे प्रचड दुर्भिक्ष जाणवले. आताही चेन्नई शहरात लोक पाणीटंचाईचा सामना करीत आहेत. ज्या चेन्नईत पावसाळ्यात अनेकदा पूरस्थिती निर्माण होऊन जनजीवन विसकळीत होते, त्या चेन्नईत थेंब थेंब पाण्यासाठी लोक आसुसलेले राहावेत, ही स्थिती काय दर्शविते? आजच योग्य उपाय केले नाहीत, तर भविष्यात पाण्यावाचून काय हाल होतील, याचे संकेत चेन्नईने संपूर्ण भारतवर्षाला दिले आहेत.  पुढल्या ..

युवराज तुम्ही सुद्धा...

एक आटपाट नगर होतं... आता कुठल्याही गोष्टीची सुरुवात अशीच असते. ‘नगर होतं’ म्हणजे आता नाही, गोष्टीतलं हे नगर आता का नसतं? म्हणजे गोष्ट तेव्हाच होते जेव्हा ती भूतकाळात जमा होते. त्याला काही भविष्य असत नाही. ज्याला भविष्य नसतं त्याला वर्तमानही नसतंच... अन्‌ असले तरीही तो वांझोटा असतो. आहे म्हणून आहे. संपला नाही म्हणून आहे. म्हणजे कसं की एखादा खेळाडू संघात असतो पण बारावा असतो. तो मैदानावर कधीच येऊ शकत नाही... तर या आटपाट नगराची कहाणी अगदी 23 मे 2029 पर्यंत होती. म्हणजे काहीतरी आशा होती. ..

सरकारच्या प्रामाणिक भूमिकेवर शिक्कामोर्तब!

मराठा समाजाला राज्य सरकारनं दिलेलं आरक्षण मुंबई उच्च न्यायालयानं वैध ठरविल्यानं, या समाजातील आर्थिक आणि समाजिकदृष्ट्या मागास घटकांना निश्चितपणे न्याय मिळाला आहे. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस आणि मंत्रिमंडळातील त्यांच्या सहकार्‍यांनी प्रामाणिकपणे प्रयत्न केलेत आणि मराठा समाजाची दीर्घकाळची मागणी अखेर पूर्ण झाली. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस हे ब्राह्मण असल्याने मराठा समाजाला आरक्षण देण्यासाठी प्रामाणिक प्रयत्न करणार नाहीत, अशी शंका काही नतद्रष्टांनी घेतली होती. पण, आपण मराठा आरक्षणासाठी कटिबद्ध ..

हा द्वेष आहे की, भगव्याची भीती?

हा हिंदुत्वाचा द्वेष आहे, घृणा की मग भीती? संघाचा विचार नको, तो विचार मानणारी भाजपा सत्तेत नको. ते ज्याला मानतात त्या भगव्याचा तर लवलेशही नको कुठेच. अगदी क्रिकेटच्या खेळात मैदानात उतरणार्‍या खेळाडूंच्या अंगावरसुद्धा भगवा नको...! विचारांची लढाई चाललीय्‌ का तमाशा चाललाय्‌ हा? अंगावरच्या कपड्यांच्या रंगातही धर्म, हिंदुत्व शोधू लागलेत लोक आता या देशातले? राजकारणाची पातळी हीन स्तरावर नेऊन ठेवण्याची जणू स्पर्धा लागलीय्‌. त्या रंगावरून अकलेचे तारे तोडून राजकारणाचा डाव मांडण्याची ..

मोदींचा घणाघात!

2019 च्या नव्याने गठित लोकसभेत राष्ट्रपतींच्या अभिभाषणावरील धन्यवाद प्रस्तावाच्या समर्थनार्थ बोलताना, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी विरोधकांची अशी काही खरडपट्‌टी काढली की, सर्वांचीच बोलती बंद झाली! काँग्रेसचे गटनेते अधीर रंजन चौधरी यांनी काही मुद्दे मांडले. आम्ही गेल्या 60 वर्षांत काय काय केले याची जंत्री वाचली. मोदी म्हणाले, आज 25 जून आहे. 25 जूनची ती रात्र, ज्या वेळी देशाचा आत्मा तुडवून टाकण्यात आला होता. लोकशाहीचा गळा आवळला गेला. मीडियावर निर्बंध लावण्यात आले. न्यायपालिकेचा अपमान कसा केला ..

... म्हणून आणिबाणीचे स्मरण!

आजपासून 44 वर्षांपूर्वी, 25 जून 1975 च्या मध्यरात्री भारताच्या लोकशाहीवर स्वातंत्र्यानंतरचा सर्वात मोठा घाला घालण्यात आला होता. ज्या इंदिरा गांधींना काँग्रेसी लोक डोक्यावर घेत असतात, त्याच इंदिरा गांधींनी देशात आणिबाणी लागू करून, जनतेचे स्वातंत्र्य हिरावून घेतले होते. विरोधकांना तुरुंगात डांबून त्यांचा अनन्वित छळ केला होता. न्यायपालिका तर त्यांनी स्वत:च्या पदरालाच बांधली होती. ज्या काँग्रेस पक्षाने देशावर आणिबाणी लादली, त्याच पक्षाचे नेते आज बेशरमासारखे तोंड वर करून स्वातंत्र्याच्या आणि लोकशाहीच्या ..

बरे झाले, अमेरिकेला जागा दाखवली!

अमेरिकेच्या परराष्ट्र विभागाने, भारतातील धार्मिक स्वातंत्र्याबाबत दिलेल्या प्रतिकूल अहवालाला जशास तसे उत्तर देत भारताने अमेरिकेला तिची जागा दाखवून दिली आहे. मुळात अमेरिकेची ही कृती अव्यापरेषू व्यापार, या प्रकारातील होती. धार्मिक स्वातंत्र्याच्या बाबतीत भारतात काय सुरू आहे, याबाबत बोलण्याचा अमेरिकेला कोणताही अधिकार नाही. भारतात 2018 मध्ये हिंदू कट्‌टरपंथीयांनी अल्पसंख्यकांवर हल्ले चढवले होते, असे अमेरिकेच्या परराष्ट्र मंत्रालयाच्या आंतरराष्ट्रीय धार्मिक स्वातंत्र्याबाबतच्या अहवालात म्हटले ..

स्विस बँक व भारताचा संयुक्त फास!

स्विस बँकेने गेल्या काही महिन्यांत, ज्या भारतीयांनी बँकेत अवैध मार्गाने पैसा जमा केला असेल, त्यांची संपूर्ण माहिती भारतीय तपास संस्थांना देण्याचे आदेश दिले आहेत. यामुळे स्विस बँक व भारताने अशा करबुडव्या भारतीयांविरुद्ध फास अधिकच आवळला आहे. एवढेच नव्हे, तर काही संशयित भारतीयांची नावेही स्विस बँकेने उघड केली आहेत. नरेेंद्र मोदी 2014 मध्ये पंतप्रधान झाल्यानंतर त्यांनी, स्विस बँकेत दडवून ठेवलेला काळा पैसा बाहेर काढण्यास प्राधान्य दिले होते. देशातून भ्रष्टाचाराला खणून काढण्यासाठी त्यांचा निर्धार होता. ..

पेरते व्हा... अर्थात पाऊस आला तर!

आता मान्सून सगळीकडे लवकरच दाखल होणार आहे, अशा बातम्या येतात नि थोडी चीडचीड कमी होते. सकाळी ढगाळ वातावरण असते नि मग आज नक्कीच येणार पाऊस, असे आपण सांगतो ठामपणे, कारण आपल्या घरी येणार्‍या वर्तमानपत्रांत तशी बातमी आलेली असते. मात्र थोड्याच वेळात ऊन्हं दाखल होतात अन्‌ मग घरी आलेले वर्तमानपत्र ‘रद्दी’ झालेले असते. वाईट निकाल लागल्यावर गावभर उनाडत राहणारा पोरगा बाप आता घरी नक्कीच नसेल म्हणून भुकेच्या वेळी घरी येतोच. तसा आता हा पाऊसही कधीतरी पडणारच. किमान रजिस्टरवर हजेरीची सही मारायला ..

स्पष्ट धोरण, निश्चित दिशा...!

सतराव्या लोकसभेच्या अधिवेशनाला गुरुवारी रीतसर प्रारंभ झाला. सतरावी लोकसभा गठित झाल्यानंतर, राष्ट्रपती रामनाथ कोिंवद यांनी संसदेच्या संयुक्त बैठकीत जे अभिभाषण केले, त्यातून पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वातील भाजपाप्रणीत राष्ट्रीय लोकशाही आघाडीच्या सरकारची पुढल्या पाच वर्षांची दिशा कशी असेल आणि धोरणे कशी असतील, हे पुरेसे स्पष्ट झाले आहे. ‘सब का साथ, सबका विकास’ हा नारा मोदी यांनी 2014 च्या निवडणुकीत दिला होता. यंदा त्यांनी त्यात ‘सबका विश्वास’ हे दोन शब्द आणखी जोडले आणि ..

एकत्रित निवडणुका देशहितार्थच !

आपल्या देशातच नव्हे, तर यत्र, तत्र, सर्वत्र बदलांना विरोध करण्याची परंपरा आढळते. कुठलीही व्यवस्था स्थायी राहू शकत नाही, हे माहीत असूनही अगदी मोठ्या हुद्यावर असलेल्या व्यक्ती, राजकारणी, अर्थतज्ज्ञ म्हणा, की विरोधी पक्ष म्हणा बदलांना विरोध करतात. ही जणू परिपाठीच झाली आहे. ‘एक देश एक निवडणुकी’च्या पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या प्रस्तावाला विरोध करणार्‍यांची भविष्यात अशीच परिस्थिती होणार आहे. एक देश एक निवडणूक ही काही आजचीच मागणी नाही. फक्त तेव्हा या मागणीचा आवाज क्षीण होता इतकेच. किंवा ..

व्यवस्थेचा मेंदूज्वर...

मरण अटळच असतं, कुठल्याही जिवाच्या जन्मासोबतच त्याच्या मरणाचाही जन्म झालेला असतो... असा एका गरुडपुराणातील संस्कृत सुभाषिताचा अर्थ आहे. त्यामुळे जिवांचे पार्थिव सोडणे अटळच आहे. मात्र त्याचे कारण काय, त्याचाच तपास काढायचा असतो. किंवा मग मृत्यूच्या कारणातच लोकांना रस असतो. कुणी गेल्याची वार्ता ऐकविली, तर पहिला उद्गार आश्चर्याचा असतो, ‘‘अरे! आत्ता तर होते...’’ किंवा मग ‘‘काय झाले होते?’’ असे विचारले जाते. दोन्हीचा अर्थ एकच की, मरणाचे कारण काय? त्यावरून हळहळ ..

पंतप्रधानांची अनाठायी अपेक्षा!

नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वाखाली राष्ट्रीय लोकशाही आघाडीचे सरकार दुसर्‍यांदा सत्तासीन झाले आणि या सरकारचे पहिले अधिवेशन 17 जूनपासून सुरू झाले आहे. साहजिकच सत्तेच्या दुसर्‍या पर्वात नरेंद्र मोदी आपल्या राजकारणाची आणि समाजकारणाची कुठली दिशा दर्शवितात, याची सर्वांनाच उत्सुकता होती. विरोधी पक्ष तर अजूनही पराभवाच्या धक्क्यातून सावरलेला दिसत नाही. त्यामुळे त्यांच्यात ही उत्सुकता असेल असे वाटत नाही. 2014 साली बहुमताने निवडून आलेल्या नरेंद्र मोदी यांना पंतप्रधान मानायला विरोधी पक्षांचे मन धजलेच ..

सक्तीचा राजकारणसंन्यास!

जागतिक ख्यातीचे अर्थतज्ज्ञ आणि माजी पंतप्रधान डॉ. मनमोहन सिंग यांना सक्तीचा राजकारणसंन्यास घ्यावा लागणे, हे त्यांचे नाही तर देशवासीयांचे दुर्दैव आहे. डॉक्टरांच्या राज्यसभा सदस्यत्वाची मुदत संपली आहे. ही मुदत संपायच्या आत त्यांना पुन्हा राज्यसभेत आणणे कॉंग्रेस पक्षाला शक्य झाले नाही. आणखी काही काळतरी ते शक्यही दिसत नाही. डॉ. मनमोहन सिंग राज्यसभेत नसणे, हा ज्या उद्देशाने राज्यसभेची स्थापना करण्यात आली, त्या उद्देशाचाच पराभव आहे. राज्यसभा हे ज्येष्ठांचे सभागृह म्हणून ओळखले जाते. कला, क्रीडा, चित्रपट, ..

बिश्केक जाहीरनामा...

दहशतवाद हा आता काही देशांपुरता मर्यादित नसून, त्याची पाळेमुळे अधिक विस्तीर्ण आणि खोलवर रुजण्याची चिन्हे पाहता, आता जगभरातच त्याबाबत चिंता उत्पन्न होत आहे. चांगला व वाईट दहशतवाद असा भेद करून, ज्यांनी आतापर्यंत मौन बाळगले होते, त्यांनाच दहशतवादाचे चटके बसू लागल्यानंतर त्यांनाही आता या प्रश्नाची दाहकता कळून आली, हे एक शुभचिन्ह मानावे लागेल. संयुक्त राष्ट्रसंघाने याची दखल आधीच घेतली आहे. अमेरिकेवर 9/11 चा हल्ला झाल्यानंतरच हा देश झोपेतून खाडकन जागा झाला आणि त्यालाही दहशतवाद काय चीज असते, हे कळून ..

कर्ज- एक परतफेड...

माणसं बेटी भलतीच काहीच्या काही वागतात. खरेतर कर्ज, पुस्तके, सीडीज्‌ कुणाकडून घेतले की ते परत करण्याची पद्धत नाही. परंपरा नाही. आपण आपल्या देशातील परंपरांचे पाईक आहोत, त्यामुळे उधारी, कर्ज परत करायचे नसते. मात्र, काही लोक वेडे असतात. आता बघा ना, राजस्थानातील हनुमानगढ़ जिल्ह्यातील रावतसर या छोट्याशा गावातल्या एका युवकाने, त्याच्या वडिलांचे 18 वर्षे जुने कर्ज तेही तब्बल 55 लाख रुपये फेडले. त्याचे वडील, तो लहान असताना बुचूबुचू कर्ज झाल्यामुळे नेपाळला पळून गेले होते. कर्ज काढून विदेशात पळून जाण्याची ..

कॉंग्रेसपुढील दोन आव्हाने

2014 च्या निवडणुकीत कॉंग्रेसचा अपमानास्पद पराभव झाला. मग नेहमीप्रमाणे समिती बनली. पराभवाची कारणे शोधण्यासाठी. ए. के. अँथोनी यांना समितीप्रमुख नेमले. त्यांनी अहवाल दिला. कॉंग्रेस पक्ष मुस्लिमधार्जिणा आहे, असा समज लोकांत पसरल्याने हिंदू पक्षापासून दूर गेला आहे. हिंदुना चुचकारले पाहिजे... राहुल गांधी यांना वाटले, आपल्या हाती अलादीनचा चिरागच लागला. पण, चुचकारण्याच्या नादात राहुल गांधी यांचे हिंदुत्वप्रेम हे बेगडी आहे, हे समजण्यास मतदारांना वेळ लागला नाही. 2019 चे निकाल समोर आहेत. बय बी गेली अन्‌ ..

जम्मू ॲण्ड काश्मीर बँकेचे अनर्थकारण!

भ्रष्टाचार आणि घोटाळ्यांची जननी म्हणून सर्वत्र बोलबाला झालेल्या जम्मू  ॲण्ड काश्मीर बँकेचे सर्वेसर्वा, अध्यक्ष परवेझ अहमद यांच्यावर कारवाई करून केंद्र सरकारने वित्तीय क्षेत्रातील घोटाळे मुळीच खपवून घेतले जाणार नाहीत, असा इशारा दिला आहे. जम्मू-काश्मीरमधील समस्या चिघळवण्यासाठी जबाबदार असलेल्या या बँकेवर खरेतर यापूर्वीच कारवाई होणे अपेक्षित होते. या बँकेवरही कारवाई व्हावी, असा आवाज उठत होता. आता, केंद्राने योग्य वेळ साधली आणि अमित शाह यांनी देशाचे गृहमंत्रिपद स्वीकारताच या बँकेच्या अध्यक्षांविरुद्ध ..

मुजोर कार्यपालिकेला दणका!

एकीकडे दिल्लीतील 12 उच्चपदस्थ आयकर अधिकार्‍यांवरील सक्तीच्या निवृत्तीची कारवाई अन्‌ दुसरीकडे सचिवस्तरावरील अधिकार्‍यांशी थेट पंतप्रधानांनी साधलेला संवाद, भ्रष्टाचाराचे गंभीर आरोप असलेल्या 123 अधिकार्‍यांवरील खटल्यांचे सरकारच्या मंजुरीसाठी दाखल झालेले प्रस्ताव... लोकशाही व्यवस्थेचा कणा समजल्या जाणार्‍या प्रशासकीय यंत्रणेची जनमानसातील प्रतिमा विश्वासार्ह ठरून ती यंत्रणा लोकोपयोगी व्हावी, तिच्या कृतीतून जनहिताचे अपेक्षित कार्य साकारावे, अपेक्षित ईप्सित साध्य व्हावे, एवढीच ..

काकांपेक्षा पुतण्याच निघाला समजदार!

म्हातार्‍या लोकांनी राजकारणातून निवृत्त व्हावे असे जे म्हटले जाते, ते राजकीय पक्षांच्या हिताचेच असते, याची दिवसेंदिवस खात्री पटू लागली आहे. कारण, वृद्ध झालेल्या नेतृत्वात, पराभवानंतर पुन्हा उभे होण्याची उभारी नसते. तो नेता थकलेला असतो. म्हणून त्याला वाटते आपले कार्यकर्तेही थकलेले आहेत. आणि मग, पराभवाची मीमांसा करताना, सर्वप्रथम पराभव मान्य करावा लागतो हे विसरून, ही वृद्ध नेतेमंडळी याला-त्याला दोष देत पराभवापासून काही धडा शिकण्यास नकार देत बसतात. हे सर्व सांगायचे कारण की, राष्ट्रवादी कॉंग्रेसच्या ..

आणखी किती हत्या होऊ देणार?

पश्चिम बंगालमध्ये तृणमूल कॉंग्रेसच्या गुंडांनी अक्षरश: हैदोस घातला आहे. मुख्यमंत्रिपदी असलेल्या ममता बॅनर्जी यांचे मानसिक संतुलत बिघडले आहे. त्यांना तत्काळ रुग्णालयात भरती करून मानसोपचारतज्ज्ञाकडून उपचार करवून घेणे गरजेचे आहे. ‘जय श्रीराम’चे नारे लावल्याने सामान्य हिंदूवर भडकणार्‍या ममता बॅनर्जी हिंदू आहेत की नाही, अशी शंका यावी, इतपत त्यांची आक्रमकता ‘जय श्रीराम’विरुद्ध दिसत आहे. आपण एका राज्याच्या मुख्यमंत्री आहोत, कायदा-सुव्यवस्था राखणे ही आपली जबाबदारी आहे, याचेही ..

मोदी यांचा मालदीव आणि श्रीलंका दौरा...

पंतप्रधानपदाची शपथ घेऊन दहा दिवसही होत नाही, तोच नरेंद्र मोदी कामाला लागले आहेत. ते मालदीव आणि श्रीलंकेच्या दौर्‍यावर गेले. मालदीव हा भारताच्या तुलनेत अतिशय चिमुकला देश, भारतातील अनेक शहरांपेक्षाही पर्यटनासाठी ओळखला जाणारा हा देश लहान आहे. त्यामुळे मोदी, मालदीव आणि श्रीलंकेच्या दौर्‍यावर का गेले, असा प्रश्न सर्वांनाच पडू शकतो. या प्रश्नाचे उत्तर मोदी यांनी मालदीवच्या संसदेत केलेल्या भाषणातून मिळाले आहे. आपल्या या दौर्‍यातून मोदी यांनी चीन आणि पाकिस्तानला झटका दिला आहे.   मो..

नेमेचि येतात त्याच त्या गोष्टी...

आता काही गोष्टी फिरूनफारून येतातच. तुम्ही नाही म्हटले तरीही येतात आणि नाही म्हटले तरीही येतातच आणि त्यावेळी आपण जसे वागायचे तसेच वागतो. म्हणजे बायकोचा (प्रत्येकाच्या) वाढदिवस दर वर्षीच येतो आणि नवरे तो दरवर्षीच विसरतात... तर आता दहावीचा निकाल लागला. मागच्या आठवड्यात बारावीचा लागला. आता ग्लोबल वॉर्मिंगमुळे पाऊस वेळेवर येणार नाही; पण शाळा वेळेवरच सुरू होतात. विद्यार्थ्यांना आणि त्यांच्या पालकांनाही नको असल्या तरीही शाळा नेमेचि सुरू होतातच. आता शाळा अद्याप सुरू व्हायच्या आहेत; पण प्रवेशाची लगबग अन्‌ ..

शुभसंकेती विजयारंभ!

‘वेल बिगिन इज हाफ डन’ अशी इंग्रजीत म्हण आहे. त्या अर्थाने, इंग्लंडमध्ये सुरू असलेल्या विश्वचषक स्पर्धेतील विजयारंभ भारतासाठी शुभसंकेत देणारा ठरावा. इंग्लंडच्या साऊदम्पटनमध्ये झालेल्या सामन्यात भारताने दक्षिण आफ्रिकेचे आव्हान मोडून काढले. उपकर्णधार रोहित शर्मा याची शतकी खेळी आणि यजुवेंद्र चहल याने टिपलेल्या चार बळींच्या जोरावर भारताने दक्षिण आफ्रिकेला सहा गडी आणि १५ चेंडू राखून नमविले. आफ्रिकेचा वर्ल्डकप स्पर्धेतील हा सलग तिसरा पराभव ठरला. क्रिकेटच्या सर्वात मोठ्या आयसीसी विश्वचषक स्पर..

श्रीलंकन मुस्लिम मंत्र्यांच्या गच्छंतीचा अन्वयार्थ...

श्रीलंकेत घडवल्या गेलेल्या बॉम्बस्फोटांच्या मालिकेत सुमारे अडीचशे लोकांचा मृत्यू झाला. सारा देश हादरला. स्फोट मुस्लिम दहशतवाद्यांनी घडविल्याची बाब नुसती स्पष्टच झाली, तर त्या देशाचे प्रशासन दोषींचा बीमोड करण्याच्या इराद्याने अक्षरश: पेटून उठले. मशिदीवरचे भोंगे हटविण्यापासून तर मुस्लिमांना अनेकानेक ठिकाणी मज्जाव करण्यापर्यंतची कारवाई त्वरेने करण्यात आली. केवळ सरकारच नव्हे, तर त्या देशातले नागरिकही या लढाईत सरकारच्या पाठीशी ठामपणे उभे राहिले. त्यासाठी सरकारला कुणीही मुस्लिमविरोधी ठरवले नाही. जातीयवादाचा ..

महागात पडला नकारात्मक प्रचार!

केंद्रात भारतीय जनता पार्टीप्रणीत रालोआचे सरकार येऊन सहा दिवस झाले आहेत. पंतप्रधान मोदी यांच्यासह त्यांच्या मंत्रिमंडळातील बहुतांश मंत्र्यांनी कार्यभार स्वीकारून कामांचा धडाकाही सुरू केला आहे. गृहमंत्री अमित शाह यांनी काश्मीरमधील 10 अतिरेक्यांची यादी तयार केली आहे, संरक्षणमंत्री राजनाथ सिंह  सियाचिनला भेट देऊन आले आहेत, तर भूपृष्ठ वाहतूक मंत्री नितीन गडकरी यांनी रस्तेविकासाला गती देत, पर्यावरणसंरक्षणाच्या दृष्टीने महामार्गांच्या बाजूला सव्वाशे कोटी झाडे लावण्याची महत्त्वाकांक्षी घोषणा केली आहे. ..

ममता बॅनर्जींचे डोके तर फिरले नाही?

  पश्चिम बंगालच्या मुख्यमंत्री ममता बॅनर्जी यांना झाले तरी काय, असा प्रश्न संपूर्ण देशातील जनतेला पडला आहे. लोकसभा निवडणुकीत ममता बॅनर्जी यांच्या तृणमूल कॉंग्रेसला अपेक्षित यश मिळाले नाही. 2014 मध्ये राज्यातील 42 पैकी 34 जागा जिंकणाऱ्या  ममता बॅनर्जी यांना यावेळी फक्त 22 जागांवर समाधान मानावे लागले. 2014 मध्ये राज्यात दोन जागा जिंकणार्‍या भाजपाने यंदा 18 जागा जिंकत इतिहास घडवला आहे. भाजपाने राज्यात मारलेल्या जोरदार मुसंडीमुळे ममता बॅनर्जी यांचे डोके तर फिरले नाही, अशी शंका त्यांच्या ..

नव्या गृहमंत्र्यांपुढील मोठी आव्हाने...

नरेंद्र मोदी यांच्या नेतृत्वात भाजपाचे सरकार दुसर्‍यांदा निवडून आले आणि 2014 पेक्षा अधिक जागा घेऊन निवडून आले. नुकताच मंत्र्यांचा शपथविधी पार पडला आणि त्यात पूर्वीचे मंत्री आणि काही खात्यात बदल करण्यात आले. नव्या मंत्रिमंडळात अमित शाह यांना गृहमंत्रिपद देण्यात आले आहे आणि आधीचे गृहमंत्री राजनाथ सिंह यांना संरक्षणखात्याची जबाबदारी सोपविण्यात आली आहे. हे बदल यासाठी झाले की, आधीच्या मंत्रिमंडळातील दोन दिग्गज मंत्री सुषमा स्वराज आणि अरुण जेटली या नव्या मंत्रिमंडळात नाहीत. नवे गृहमंत्री अमित ..

अग अग म्हशी...

ऐन बहरातला सचिन मैदानात उतरल्यावर शोएब अख्तरसारख्या तीव्र गती आणि मंदत मती गोलंदाजाचे जे काय होत होते ते सध्या सर्वच विरोधी पक्षांचे झाले आहे. म्हणजे आता विरोधी पक्षच राहिलेला नाही. कारण त्यांना विरोधी पक्ष नेतेपद मिळावे इतकेही उमेदवार निवडून आणता आलेले नाहीत. त्यामुळे कॉंग्रेसचे हे कलेवर संसदेत येती पाच वर्षे वाहून नेण्यासाठी राष्ट्रवादीचे चार खांदेकरी लागणार आहेत. त्यासाठी मग राहुलबाबा (आता हे कोण, असे विचारू नका.) शरद पवारांना भेटले. राष्ट्रवादीचे विलिनीकरण कॉंग्रेसमध्ये करावे, असा तोडगा सुचविला ..

सक्षम मंत्री, संतुलित खाती...

सार्‍या जगाचे लक्ष लागलेला नरेंद्र मोदी मंत्रिमंडळाचा दुसर्‍यांदा शपथविधी झाला आणि त्यापाठोपाठ त्यांच्यासोबत शपथ घेतलेल्या 57 मंत्र्यांचे खातेवाटपही जाहीर झाले. मंत्र्यांची निवड आणि खातेवाटप करताना मोदींनी देशभरातील जनतेच्या आशा-आकांक्षांचे प्रतििंबब त्यात उमटेल, याची पूर्ण खबरदारी घेतलेली दिसत आहे. केवळ व्यक्तीची ज्येष्ठता, वारंवार निवडून येण्याचे कसब, पूर्वानुभव असे निकष न ठेवता मंत्र्यांची निवडक्षमता, कौशल्य, कार्यतत्परता, जनसंपर्क, विषयाची जाण आणि न्याय देण्याची सक्षमता, हे निकष बघून ..

काँग्रेसची पडझड...

 सतराव्या लोकसभेसाठी झालेल्या निवडणुकीत कॉंग्रेस पक्षाचा दारुण पराभव झाला. या पराभवाच्या धक्क्यातून कॉंग्रेस अजूनही सावरलेली नाही. पक्षाध्यक्ष राहुल गांधी सध्या कुठेच दिसत नाहीत. दुसर्‍यांदा पंतप्रधानपदाची शपथ घेणार्‍या नरेंद्र मोदी यांच्या निमंत्रणावरून ते शपथविधी समारंभाला जरूर उपस्थित राहिले, पण सार्वजनिक ठिकाणचे त्यांचे दर्शन दुर्मिळ झाले आहे. पराभवानंतर कॉंग्रेसच्या कार्यसमितीच्या बैठकीत त्यांनी राजीनाम्याचा प्रस्ताव ठेवला होता. पण, नेहमीप्रमाणेच तो फेटाळण्यात आला. असे असले तरी ..

पाकिस्तानला निमंत्रण नकोच!

कुठल्याही देशाच्या प्रमुखपदावर कार्यरत व्यक्तीच्या एकूणच वागण्या-बोलण्यातून, तिच्या निर्णयांतून, वर्तणुकीतून त्या देशाचे धोरण प्रतिबंम्बीत होत असते. सरकारी पातळीवरून राबविल्या जाणार्‍या योजनांमधून सरकारचा मानस स्पष्ट होत असतो. सरकार नेमके कुणाच्या हितासाठी काम करू इच्छिते हे त्यातून ध्वनित होते. जागतिक पातळीवर त्या निर्णयांचे केवळ पडसादच उमटतात असे नाही, तर त्या देशाची दमदार अथवा लेचीपेची प्रतिमाही त्या निर्णयांमधून साकारत जाते. साधारणत: सरकारच्या निर्णयांचे परिणाम संबंधित मुलखातील नागरिकांवर ..

स्वातंत्र्यवीरांवरील निरर्थक आरोप...

स्वत:चा सहिष्णू, उदारमतवादी म्हणून उदो उदो करणारे भारतातील राजकीय पक्ष व विचार, वास्तवात इतके क्षुद्र, अनुदार आणि असहिष्णू असतात की, त्यांना दुसरा विचार िंकवा दुसर्‍यांच्या विचारांचे सहअस्तित्वही सहन होत नाही. अशी वृत्ती असणार्‍यांचे वैचारिक अध:पतन झाले असल्याचे निश्चितच मानले पाहिजे. कॉंग्रेस पक्ष या अशा प्रकारच्या वैचारिक अध:पतनात आणखीनच खाली घसरला आहे, हे देशाच्या दृष्टीने अत्यंत दुर्दैवी आहे. विरोधी विचारांचे सोडाच, स्वत:च्या पक्षाच्याही काही नेत्यांना कॉंग्रेस पक्षाने वाळीत टाकले ..

गांधी घराणे हटवा; कॉंग्रेस वाचवा!

17 व्या लोकसभा निवडणुकीत देशात कॉंग्रेसचे 2014 नंतर दुसर्‍यांदा बारा वाजले! राहुल गांधी कॉंग्रेसला वाचवू शकत नाहीत, हे यावेळच्या लोकसभा निवडणुकीच्या निकालांनी स्पष्ट केले. त्यामुळे कॉंग्रेसला आपल्या राजकीय भवितव्यासाठी नव्या नेत्याचा शोध आज नाहीतर उद्या घ्यावाच लागणार आहे. कॉंग्रेसने गांधी घराण्याच्या बाहेर नव्या नेतृृत्वाचा शोध न घेता, गांधी घराण्यातील नेत्यांसमोर साष्टांग दंडवत घालण्याचा आपला रिवाज सोडला नाही, तर कॉंग्रेसला ब्रह्मदेवही वाचवू शकणार नाही! मुळात ‘आधी देश, मग पक्ष आणि सर्वात ..

वर्षे पाच, कमाई आठ जागांची!

 भारतीय राष्ट्रीय कॉंग्रेसने 2014 ते 2019 मध्ये कोणती लक्षणीय कामगिरी केली? त्याचे उत्तर आहे- पाच वर्षांत फक्त आठ जागांची वाढ! 15 राज्यांमध्ये शून्य! तीन केंद्रशासित प्रदेशांत भोपळा! अमेठीत राष्ट्रीय अध्यक्षाचा पराभव!... ही अशीच स्थिती कायम राहिली, तर बहुमतापर्यंत मजल मारण्यासाठी आणखी किती वर्षे लागणार? गणित करा. तोपर्यंत पक्ष जिवंत राहील काय, याचाही विचार करण्याची वेळ आताच आली आहे. पक्षाने यावर विचार केला आणि मंथन बैठक बोलावली- इतका दारुण पराभव का झाला, 52 जागाच का मिळाल्या, यावर चर्चा करण्यासाठी. ..

प्लॅस्टिक आणि कॉंग्रेस...

 एकवेळ कॉंग्रेस संपेल; पण प्लॅस्टिक नाही संपणार, असे आम्हीच कधीतरी म्हणालो होतो. आता कॉंग्रेसला श्रद्धांजली वाहण्याची वेळ आली आहे. अगदीच वैद्यक भाषेत सांगायचे झाल्यास, ‘क्लिनिकली कॉंग्रेस इज डेड’ अशीच अवस्था आहे. त्यातही आता नातेवाईकांना विचार करायचा आहे की व्हेंटिलेशन काढायचे का? नि काढायचे असेल तर कधी? तो निर्णय मात्र अत्यंत जवळच्या नातेवाईकांनीच घ्यायचा असतो. गोतावळ्यातल्या माणसांनी तर परिस्थिती पाहून काढता पाय घेतला होता. ती मंडळी भाजपात आली. हो, उगाच मरत्या म्हातार्‍याच्या ..

जातिभेदविरहित मानसिकतेचा प्रत्यय...

2019च्या लोकसभा निवडणुकीच्या निकालांमधून भारतीयांनी जो जनादेश स्पष्ट केला आहे, त्यातून भारत आता एका नव्या आणि आश्वासक वळणावर आलेला असल्याचे स्पष्टपणे दिसून येते. निवडणुकीच्या आकडेवारीचे विश्लेषण, कुणाला किती टक्के मते मिळाली, कोण कमी पडले, कुणी किती कमी मते घेतली, ‘नोटा’ला किती मते पडली, वगैरे बाबींवर भरपूर चर्चा होत आहे आणि होतही राहणार. परंतु, या निकालाची काही वैशिष्ट्ये आहेत, त्याची मात्र फार चर्चा होताना दिसत नाही. एकतर तशी चर्चा कथित बुद्धिवंतांना, मीडियाला सोयीची नसावीकिंवा त्याकडे ..

हिंदीभाषक राज्ये, बंगालमधील विजय!

उत्तरप्रदेश, राजस्थान, मध्यप्रदेश, छत्तीसगड आणि पश्चिम बंगालमधील विजय भारतीय जनता पार्टीला स्वबळावर सत्तेपर्यंत नेण्यासाठी अतिशय महत्त्वाचा ठरला आहे. दक्षिणेत तामिळनाडू, केरळ आणि आंध्रप्रदेश या राज्यांत भाजपा आणि त्याच्या मित्रपक्षांना फारशा जागा मिळाल्या नसल्याने झालेली कमजोर बाजू या राज्यांनी सावरून धरली. एकंदरीत, या राज्यांनी भाजपाला दिलेली साथ देशात मोदींची निव्वळ सुप्त लाटच नव्हे, तर त्सुनामी होती, हे दर्शवून गेली. सतराव्या लोकसभेत राष्ट्रीय लोकशाही आघाडीने बहुमत मिळवत 340 च्या विजयी आकड्याकडे ..

धोक्याची घंटा वाजली आहे...!

पिण्याचे पाणी 20 रुपये लिटर या भावाने बांदलीबंद करून विकले जाईल, याची कल्पनाही कधी कुणी केली नव्हती. आता हे बाटलीबंद पाणी सर्रास विकले जात आहे आणि त्याची आपल्याला सवय झाली आहे. शुद्ध पाण्यासाठी आपल्या प्रत्येकाच्या घरी वॉटर प्युरीफायर लागले आहे आणि शुद्ध हवेसाठी एअर प्युरीफायर्सची गरज आपल्याला पडत आहे. आता आपल्याकडेही हिमालयातली शुद्ध हवा बाटलीबंद करून विकण्याचा उद्योग सुरू झाला आहे. धोक्याची घंटा वाजली आहे. ती प्रत्येकाने ऐकायला हवी. न ऐकल्यास परिणाम भोगण्यास तयार राहावे, अशी बिकट परिस्थिती निर्माण ..

मोदींच्या नेतृत्वावरील विश्वास!

 सर्व वाहिन्यांच्या एक्झिट पोलने पुन्हा एकदा मोदी सरकारच्या बाजूने आपला कल दाखवला आहे. विशेष म्हणजे या मुद्यावर सर्वच एक्झिट पोलचे एकमत झाले आहे. एक्झिट पोलची आकडेवारी पाहिली, तर भाजपाला स्वबळावर स्पष्ट बहुमत मिळत आहे, एखाद्दुसर्‍या वाहिनीचा अपवाद वगळता सर्वच वाहिन्यांनी भाजपाला तीनशेवर जागा दाखवल्या आहेत. यामुळे नरेंद्र मोदी दुसर्‍यांदा पंतप्रधानपदाची शपथ घेतील, ही आता काळ्या दगडावरची रेघ झाली आहे! 2014 आणि 2019 च्या निवडणुकीत काही साम्य दिसते आहे. 2014 मध्ये भाजपाचे सरकार येणार ..

आता निवडणूक आयोगावर दबाव

 पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि भाजपाचे राष्ट्रीय अध्यक्ष अमित शाह यांना निवडणूक आयोगाने क्लीन चिट दिल्याचे प्रकरण, निवडणूक आयोगाचे एक सदस्य अशोक लवासा यांनी वादग्रस्त बनवून टाकले आहे. प्रश्न होता, नरेंद्र मोदी आणि अमित शाह यांनी वारंवार सैन्यदलाच्या शौर्याचा उल्लेख केल्यामुळे त्यांनी आचारसंहिता भंग केली किंवा नाही. यासाठी नेहमीप्रमाणे निवडणूक आयोगाच्या बैठकी झाल्या. या तक्रारी कॉंग्रेससह अन्य विरोधी पक्ष आणि काही टुकडे गँगवाल्यांनी केल्या होत्या. दोन्ही नेत्यांनी कोणत्याही आचारसंहितेचा भंग ..

निकाल लागण्याच्या आधी...

काय म्हणता? लागला का निकाल? आता निकाल म्हणजे दहावीचा नाहीतर बारावीचाच असतो. बाकी निकालांची काही चर्चा नसते अन्‌ उत्सुकता असली तर ज्यांचा निकाल असतो त्यांच्याच घरी, कुटुंबात असते... सध्या देश एका वेगळ्या निकालाची वाट बघत आहे. त्यावर तुफान चर्चा झडत आहेत. अमक्याला नक्की बहुमत मिळेल. सोनियाला कमान बहु मिळाली तरीही चालेल... अशा चर्चा होतात. दमून अखेर सारेच, ‘‘पाहू येत्या 23 ला काय निकाल लागतात ते.’’ यावर येतात. त्या निकालासाठी आपण मतदान केले आहे. निकाल जो काय लागायचा तो लागेल. ..

साध्वींची दुसरी माफी

 भोपाळ लोकसभा मतदारसंघातून भाजपाची उमेदवार साध्वी प्रज्ञािंसह ठाकूर यांना पुन्हा एकदा देशवासीयांची माफी मागावी लागली आहे. ‘‘मी नाथूराम गोडसेच्या संदर्भात दिलेल्या माझ्या वक्तव्यावरून देशाच्या जनतेची माफी मागत आहे. माझे वक्तव्य साफ चूक होते. मी राष्ट्रपिता महात्मा गांधींचा अतिशय सन्मान करते.’’ असा माफीनामा प्रज्ञािंसह यांना मतदानाच्या दोन दिवस आधी द्यावा लागणे, भाजपासारख्या पक्षाची कुचंबणा करणारा आहे. प्रज्ञािंसह यांना हेमंत करकरेंबाबतही अशीच माफी मागावी लागली होती, तेव्हाच ..

पाणीसमस्येवर रामबाण तोडगा काय?

 देशात लोकशाहीचा उत्सव असलेल्या निवडणुका अंतिम टप्प्यात असताना आणि सरकार कोणते येणार याबाबत उत्सुकता असताना, सर्वत्र पाणी टंचाईच्या झळा सार्‍यांना सहन कराव्या लागत आहेत. एकीकडे आपल्या मनातील सरकार सत्तेवर येण्याचा आनंद आणि दुसरीकडे मान्सूनचा पाऊस पाच ते सहा दिवस उशिरा येणार असल्याचे दुःख अशा पेचात जनता सापडली आहे. ‘जल हैं तो कल हैं’ किंवा ‘पाणी हेच जीवन आहे’, असे आपण म्हणत असलो तरी वर्षभर पाण्याचा अपव्यय टाळण्यासाठी तुम्ही-आम्ही फारसे काही करीत नाही, ही वस्तुस्थिती ..

बंगालमध्ये राष्ट्रपती शासनच हवे!

निवडणुकीच्या राजकारणात कुणी एकमेकांना पाण्यात पाहणे, समोरच्याला पराभूत करण्यासाठी प्रयत्न करणे, त्यासाठी राजकारणाच्या सारीपाटावरचे जमेल तेवढे डावपेच लढणे, आरोप-प्रत्यारोपांच्या फैरी झाडणे...सारे सारेकाही समजण्यासारखे आहे. पण त्या डावपेचांचे रुपांतर षडयंत्रात होत असेल, तर त्यासारखा दुर्दैवी प्रकार दुसरा असू शकत नाही. सत्ताप्राप्तीसाठीची संधी असल्याने त्यातील यश प्राप्तीसाठी प्रयत्न करणे स्वाभाविक मानले तरी त्या प्रयत्नांची पातळी किती नीच स्तरावर न्यायची याचाही विचार झाला पाहिजे ना कुठेतरी. सत्ताप्राप्तीच्या ..

अखेर मुंबईच विजेता!

यंदाच्या आयपीएल क्रिकेट स्पर्धेतील मुंबई इंडियन्स आणि चेन्नई सुपर िंकग्ज या दोन तुल्यबळ संघात अंतिम निर्णायक लढत झाली. दोन्ही संघ तोडीस तोड असल्यामुळे अंतिम सामनाही चांगलाच रंगतदार झाला. प्रथम फलंदाजी करणार्‍या मुंबई इंडियन्सला निर्धारित 20 षटकांत आपले 8 फलंदाज गमावून 149 धावाच करता आल्या होत्या. म्हणजेच चेन्नईला 150 धावांचे लक्ष्य मिळाले होते. हे लक्ष्य म्हणजे अलिकडच्या टी-20 सामन्यातील आक्रमक फलंदाजी पाहता काहीच नव्हते. त्यामुळे चेन्नईच्या गोटात आणि समर्थकांमध्ये आनंदाचे वातावरण होते. या स्पर्धेत ..

मतदार ममतांना घरी बसवणार!

पश्चिम बंगालमध्ये अपेक्षेप्रमाणे लोकसभा निवडणुकीत मोठ्या प्रमाणात हिंसाचार झाला. यात भाजपाच्या एका आणि तृणमूल काँग्रेसच्या एका अशा दोन कार्यकर्त्यांचा बळी गेला. दोन्ही पक्षांच्या कार्यकर्त्यांचा हिंसाचारात बळी गेल्यामुळे दोन्ही पक्षांना एकदुसर्‍यावर आरोप करण्याची, हिंसाचाराला जबाबदार ठरवण्याची संधी मिळाली. लोकसभा निवडणुकीच्या प्रचारात मुख्यमंत्री ममता बॅनर्जी यांनी आपली पातळी सोडली, सर्व मर्यादांचे उल्लंघन केले. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्याबद्दल ज्या शब्दांचा आणि भाषेचा वापर ममता बॅनर्जी ..

हुआ तो हुआ...

सॅम पित्रोदा नावाचे एक गृहस्थ आहेत. राहुल गांधी त्यांना आपले गुरू मानतात. राहुल गांधींचे तसे अनेक गुरू आहेत. गांधी घराण्याशी सॅम यांचा वर्षानुवर्षे अतिशय निकटचा संबंध राहिला आहे. अगदी श्रीमती इंदिरा गांधी ते राजीव गांधी आणि आता राहुल गांधींपर्यंत ते गांधी घराण्याचे अतिशय विश्वासू असे व्यक्तिमत्त्व मानले जाते. या तिन्ही वंशवादाच्या काळात सॅम पित्रोदा यांनी देशात अनेक पदेही भूषविली. त्यांपैकी एक म्हणजे नॅशनल नॉलेज कमिशन. म्हणजे राष्ट्रीय ज्ञान आयोग. या आयोगाचे ते अध्यक्ष होते आणि त्यांना कॅबिनेट दर्जा ..

ती आई असते म्हणूनी...

जागतिक मातृदिन मे महिन्याच्या दुसर्‍या रविवारी येत असतो. आता रविवार हा जगात सुट्टीचा वार आहे. नेमका याच दिवशी का बरे मातृदिन असावा? सुट्टी म्हणजे आराम आणि सुरक्षितता... आई म्हणजेही तेच. तिच्या कुशीत खूप खूप सुरक्षित वाटते. भल्या पहाटेला नदीच्या खळखळत्या प्रवाहात देह सोडून दिल्यावर नदी जशी कवेत घेते ना आपले अस्तित्व, तसे आईच्या कुशीत वाटत असते. तसा तर मातृदिन रोजच असतो, कारण या जगात आपण असायला कारणच ती असते. जन्म देते ती जन्मदात्री अन्‌ संगोपन करते ती आई. माता. कृष्ण हा भगवानच होता, कारण ..

शरद पवारांचे डोळे...

 आता डोळ्यांनीच पाहिले म्हटल्यावर विश्वास ठेवायलाच हवा. अन्‌ त्यातही ते डोळे शरद पवारांचे असतील, तर अगदी डोळे मिटून विश्वास ठेवायला हरकत नाही. शरद पवारांनी प्रत्यक्ष स्वत:च्याच डोळ्यांनी पाहिलं की, इव्हीएममध्ये घड्याळासमोरचं बटन दाबलं आणि मत मात्र कमळाला गेलं. एका निर्जीव मशीनला जे समजतं ते भारतीय मतदारांना केव्हा कळणार देव जाणे! असो. सातारा येथे कर्मवीर भाऊराव पाटील यांच्या पुण्यतिथीच्या कार्यक्रमात बोलताना ते म्हणाले की, गुजरात व हैदराबाद या ठिकाणची काही इव्हीएम लोकांनी माझ्यासमोर ठेवली ..

गांधी घराण्याच्या अपप्रवृत्तीवर लत्ताप्रहार!

सतराव्या लोकसभेच्या निवडणुकीतील सात टप्प्यांपैकी पाच टप्पे आटोपले असून, अखेरच्या दोन टप्प्यांत मते पडायची आहेत. सुरुवातीच्या काळात संथ, शांत, संयमित असलेला प्रचार आता वैयक्तिक राग-लोभापर्यंत आणि शिवीगाळीपर्यंत खाली उतरला आहे. कॉंग्रेस आणि गठबंधनच्या नेत्यांनी तर शिवराळ भाषेचा उपयोग करून मतदानाची प्रक्रिया संघर्षावर आणली आहे. एकीकडे गठबंधन आणि कॉंग्रेसच्या नेत्यांनी वाचाळपणा चालवला असताना, भारतीय जनता पार्टी आणि तिच्या नेतृत्वाखालील घटक पक्षांनी निरनिराळे मुद्दे उपस्थित करून, कॉंग्रेस पक्षाची कोंडी ..