तेहरान,
situation-in-iran-is-out-of-control इराणमधील परिस्थिती दिवसेंदिवस नियंत्रणाबाहेर जात असून सरकारविरोधी आंदोलनांनी आता उघड हिंसक स्वरूप धारण केले आहे. देशभरातील अनेक शहरांमध्ये गोळीबार, जाळपोळ आणि सुरक्षा दलांशी संघर्षाच्या घटना घडत असल्याच्या बातम्या समोर येत आहेत. या हिंसाचारात आतापर्यंत सुमारे ६०० जणांचा मृत्यू झाल्याचे सांगितले जात असून, सामान्य जनजीवन पूर्णपणे ठप्प झाले आहे. रस्त्यांवर प्रचंड तणावाचे वातावरण असून अनेक भागांत मोठ्या प्रमाणावर सुरक्षा दल तैनात करण्यात आले आहेत. एका बाजूला सरकारविरोधी निदर्शक रस्त्यावर उतरले असतानाच, दुसऱ्या बाजूला सरकारच्या समर्थनार्थही हजारो लोक रॅली आणि मोर्चे काढत आहेत. तेहरानसह विविध शहरांमध्ये सुरू असलेल्या या सरकारसमर्थक आंदोलनांमुळे परिस्थिती आणखी चिघळली आहे. वाढत्या हिंसाचाराच्या पार्श्वभूमीवर अमेरिकेने इराणमध्ये राहणाऱ्या आपल्या नागरिकांना तात्काळ देश सोडण्याचा सल्ला दिला आहे.
इराणमधील अमेरिकेच्या व्हर्च्युअल दूतावासाने जारी केलेल्या सल्लागारात सांगण्यात आले आहे की, देशभरात निदर्शने वेगाने पसरत असून ती आणखी हिंसक होण्याची शक्यता आहे. अनेक ठिकाणी प्रमुख रस्ते बंद करण्यात आले आहेत, सार्वजनिक वाहतूक सेवा ठप्प झाली आहे, तसेच इंटरनेट सेवेतही मोठ्या प्रमाणावर अडथळे येत आहेत. या गोंधळाच्या पार्श्वभूमीवर अनेक आंतरराष्ट्रीय विमान कंपन्यांनी इराणकडे जाणारी आणि येणारी उड्डाणे रद्द केली आहेत. अमेरिकेने आपल्या नागरिकांना पर्यायी संपर्क व्यवस्था तयार ठेवण्याचा सल्ला देत आर्मेनिया किंवा तुर्कीमार्गे रस्त्याने इराण सोडण्याचे नियोजन करण्यास सांगितले आहे.
दरम्यान, अमेरिका आणि इराण यांच्यातील चर्चेच्या शक्यतेबाबत चर्चा सुरू असली तरी प्रत्यक्षात परिस्थिती अधिक बिघडत असल्याचे चित्र आहे. अमेरिकन माध्यमांच्या वृत्तानुसार, राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प इराणवर नव्या लष्करी कारवाईचे आदेश देण्याच्या तयारीत असल्याचे संकेत आहेत. इस्रायली माध्यमांनी दावा केला आहे की कतारमधील अमेरिकन लष्करी तळावरून उड्डाण करणारी बी-५२ बॉम्बर्ससह अमेरिकन लष्करी विमाने इराणच्या जवळच्या हवाई क्षेत्रात आढळली आहेत. मात्र, व्हाईट हाऊसने असेही स्पष्ट केले आहे की इराणकडून चर्चेसंदर्भातील संदेश मिळाला असून सर्व पर्यायांचा विचार केला जात आहे.
तणाव अधिक वाढवणाऱ्या आणखी एका निर्णयात अमेरिकेने इराणवर आर्थिक दबाव वाढवला आहे. इराणशी व्यापार करणाऱ्या कोणत्याही देशावर २५ टक्के कर लादण्याची घोषणा अमेरिकेने केली असून हा निर्णय तात्काळ लागू करण्यात आला आहे. व्हाईट हाऊसच्या मते, हा आदेश अंतिम असून इराणवर आंतरराष्ट्रीय पातळीवर दबाव वाढवण्याचा हा प्रयत्न आहे. वाढत्या हिंसाचार, आंतरराष्ट्रीय इशारे आणि लष्करी हालचालींमुळे इराणमधील परिस्थिती आणखी गंभीर होत असल्याचे स्पष्ट होत आहे.