चीनने होर्मुझ सामुद्रधुनीसाठी अमेरिकेची विनंती फेटाळली!

China rejected the US request इराणसोबत सुरू असलेल्या युद्धाच्या पार्श्वभूमीवर चीनने होर्मुझच्या सामुद्रधुनीबाबत अमेरिकेच्या विनंतीला नकार दिला आहे. होर्मुझची सामुद्रधुनी जागतिक तेल व्यापारासाठी महत्त्वाचा मार्ग असून, अमेरिका आणि इस्रायलने इराणविरुद्ध सुरू केलेल्या युद्धाला आता तिसरा आठवडा सुरू झाला आहे. इराणने होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतील जहाजांवर हल्ले तीव्र केले आहेत, ज्यामुळे तेल वाहतुकीत मोठा व्यत्यय निर्माण झाला असून जागतिक तेल किमतींमध्ये मोठी वाढ झाली आहे. अमेरिका आणि तिच्या मित्र राष्ट्रांनी सामुद्रधुनी सुरक्षित करण्यासाठी कोणतीही लष्करी मदत देण्यास नकार दिला आहे.

 

 

 

 

अमेरिका मध्य-पूर्वेत गुंतलेली असल्याने चीन या परिस्थितीचा फायदा घेऊ शकतो. इंटरनॅशनल क्रायसिस ग्रुपचे वरिष्ठ संशोधक अली वाईन म्हणाले की, राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांच्यासोबतची पूर्वनियोजित शिखर परिषद पुढे ढकलण्याची ट्रम्प यांची मागणी, मोहिमेच्या परिणामांना कमी लेखल्याचे दाखवते. बीजिंगला घाबरवण्याच्या उद्देशाने अमेरिकेने केलेले शक्तीप्रदर्शन आता त्यांच्यावरच उलटले आहे. स्वतःहून होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली करण्यास चीन असमर्थ असल्याने वॉशिंग्टनला आपल्या मुख्य सामरिक प्रतिस्पर्ध्याकडून मदत मागण्यास भाग पाडले गेले आहे. चीनच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने होर्मुझ सामुद्रधुनीतील मदतीबाबत स्पष्ट प्रतिसाद दिला नाही, परंतु सर्व पक्षांनी तात्काळ लष्करी कारवाई थांबवावी, तणाव कमी करावा आणि प्रादेशिक अस्थिरतेचा जागतिक अर्थव्यवस्थेवर होणारा परिणाम टाळावा, असे आवाहन पुनरुच्चारित केले. ट्रम्प यांनी ३१ मार्च रोजी बीजिंग दौऱ्याचे नियोजन केले होते, परंतु तो पुढे ढकलण्यात आला आहे. चीनने या दौऱ्याला अधिकृतपणे दुजोरा दिला नाही आणि आता दोन्ही बाजूंमध्ये संवाद सुरू आहे. ट्रम्प यांनी मंगळवारी सांगितले की, या विलंबाबद्दल चीनला कोणतीही अडचण नाही आणि त्यांचे संबंध चांगले आहेत.

 

 

स्टिमसन सेंटरच्या चीन कार्यक्रम संचालक सन युन यांनी सांगितले की, इराणशी संबंधित काही विनंत्या आता चीनसाठी अधिक सोप्या होऊ शकतात. चीन मध्य-पूर्वेकडील देशांशी संवाद साधत असून तणाव कमी करण्यात रचनात्मक भूमिका बजावण्याचे आश्वासन दिले आहे. रविवारी चीनने रेड क्रॉस आणि रेड क्रेसेंटच्या माध्यमातून मिनाब शाळेवरील बॉम्बहल्ल्यात ठार झालेल्या मुलांच्या आणि शिक्षकांच्या कुटुंबीयांसाठी इराणला २,००,००० अमेरिकी डॉलर्सची आपत्कालीन मानवतावादी मदत पाठवली आणि या हल्ल्याचा निषेध केला. द एशिया ग्रुपचे ब्रेट फेटर्ली म्हणाले की, राजनयिक भेटीला झालेला विलंब दोन्ही बाजूंना फायदेशीर आहे. युद्धाच्या व्यवस्थापनामुळे अमेरिकेसाठी परदेश प्रवास करणे कठीण झाले आहे, तर दुसरीकडे चीनला ट्रम्प यांचे हेतू समजून घेण्यासाठी अतिरिक्त वेळ मिळाला आहे. अमेरिकन एंटरप्राइज इन्स्टिट्यूटचे जेक कूपर म्हणाले की, युद्ध जितके जास्त काळ चालेल, तितकी अमेरिकेची चिंता वाढेल आणि अमेरिका मध्य-पूर्वेत स्वतःला कमकुवत करत असल्याने चीन आनंदी आहे.