'या' सात जलाशयांमध्ये पाण्याचा साठा कमी

Mumbai water storage levels मुंबईत मार्च महिन्याच्या मध्यावरच तापमान वाढल्याने शहरातील जलसाठ्यांवर परिणाम दिसून येत आहे. मुंबईला पाणी पुरवठा करणाऱ्या सात जलाशयांमध्ये पाण्याचा साठा मोठ्या प्रमाणावर कमी झाला आहे, आणि त्याचा परिणाम मुंबईकरांच्या पाणी वापरावर होऊ शकतो. मुंबईतील जलसाठे आधीच त्यांची क्षमता गाठण्यापूर्वीच ५०% कमी झाले आहेत.

 

 

वर्तमान स्थितीमध्ये सात जलाशयांमध्ये मिळून ४६% पाणी शिल्लक आहे. या जलाशयांमध्ये यावर्षी ४% जास्त पाणी साठले आहे, मात्र मिडल वैतरणा जलाशयाचा पाणी साठा यावर्षी कमी झाला आहे. सध्या, या जलाशयात ८१,२६९ मिलियन लिटर पाणी शिल्लक आहे.Mumbai water storage levels मुंबईच्या पाणी पुरवठा यंत्रणेतील मुख्य सात जलाशय म्हणजे मोदक सागर, तानसा, मिडल वैतरणा, विहार, तुलसी, आणि राज्य सरकारच्या नियंत्रणातील अपर वैतरणा व भातसा. या सात जलाशयांमधून दररोज ४,००० मिलियन लिटर पाणी मुंबईकरांना पुरवले जाते. या जलाशयांच्या एकूण पाणी साठवण क्षमता १,४४७,३७७ मिलियन लिटर आहे.खास गोष्ट म्हणजे अपर वैतरणा आणि भातसा जलाशयांमध्ये नेहमीच एक रिझर्व्ह स्टॉक ठेवला जातो. हे जलाशय आपातकालीन परिस्थितीत वापरण्यासाठी ठेवले जातात, आणि त्यातील पाणी केवळ त्याच वेळी वापरले जाते, जेव्हा इतर जलाशयांमध्ये पाणी कमी होऊ लागते. रिझर्व्ह पाणी वापरण्याचा निर्णय राज्य सरकारच घेते.

 

 

१५ मार्च २०२६ रोजी मुंबईच्या जलसाठ्यांची स्थिती ४६% आहे, तर १५ मार्च २०२५ मध्ये याच वेळेस ४२% साठा होता. यावरून हे स्पष्ट होते की पाणी साठ्यात थोडी वाढ झाली आहे, तरीही शहरासाठी चिंता निर्माण करणारी स्थिती कायम आहे.

अपर वैतरणा एकूण क्षमता - २२७,०४७ मिलियन लिटर, सध्याचा साठा - ५५%

मोदक सागर: एकूण क्षमता - १२८,९२५ मिलियन लिटर, सध्याचा साठा - ३८.३१%

तानसा: एकूण क्षमता - १४५,०८० मिलियन लिटर, सध्याचा साठा - ४१.९५%

विहार: एकूण क्षमता - २७,६९८ मिलियन लिटर, सध्याचा साठा - ६२.८१%

तुलसी: एकूण क्षमता - ८,०४६ मिलियन लिटर, सध्याचा साठा - ५०.१९%

 

 

 

तापमानाच्या वाढीमुळे पाणी वापरात Mumbai water storage levels अनावश्यक वाढ होण्याची शक्यता आहे, म्हणून मुंबईकरांना पाणी वापराच्या बाबतीत अधिक जागरूक राहण्याची आवश्यकता आहे. शहरातील पाणी साठ्यांची स्थिती चिंताजनक असली तरी, यावर्षीच्या साठ्यातील चार टक्क्यांची वाढ एक आशादायक बाब आहे. तरीही, राज्य सरकारने पाणी बचतीसाठी पाऊले उचलणे गरजेचे आहे.

नागरिकांनी पाणी वाचवण्यासाठी घराघरात पाणी बचत योजनेचा अवलंब करणे, पाणी पुनर्वापराच्या पद्धती स्वीकारणे, आणि सार्वजनिक ठिकाणी पाणी वापरावर नियंत्रण ठेवणे आवश्यक आहे. मुंबईतील जलसाठ्यांची स्थिती अधिक गंभीर होण्यापूर्वी, योग्य पाऊले उचलल्यास पाणी संकट टाळता येऊ शकते.मुंबईतील जलसाठ्यांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर घट झालेली असली तरी, यामध्ये काही सुधारणा झाली आहे. तरीही, पाणी वापरासंबंधी नागरिकांमध्ये जागरूकता वाढवणे आवश्यक आहे, आणि पाणी बचतीच्या उपाययोजनांचा अवलंब करणे अत्यंत महत्त्वाचे ठरेल.