सूर्याच्या ऊर्जेवर शेतीचा नवा श्वास : सौर पंप योजनेचा विस्तार

solar agricultural pump scheme राज्यातील शेतकऱ्यांना दिवसा वीजपुरवठा करून सिंचनाची समस्या कायमस्वरूपी सोडविण्याच्या दिशेने महावितरणकडून सुरू असलेल्या सौर कृषी पंप योजनेला आता नवे वळण मिळाले आहे. संयुक्त जमीनधारक शेतकऱ्यांना या योजनेचा अधिक प्रभावी लाभ मिळावा यासाठी विशेष सवलती आणि अंमलबजावणीतील बदल करण्यात येत असल्याची माहिती संबंधित सूत्रांकडून देण्यात आली आहे.

 

 

पावसाच्या अनियमिततेमुळे आणि वीजपुरवठ्यातील अडचणींमुळे शेतकऱ्यांना मोठ्या अडचणींना सामोरे जावे लागत आहे. विशेषतः रात्रीच्या वेळी सिंचन करताना वन्य प्राणी, साप तसेच इतर धोके वाढल्याने शेतकरी दिवसा वीज मिळावी अशी मागणी सातत्याने करत आहेत. याच पार्श्वभूमीवर राज्य सरकारने मुख्यमंत्री सौर कृषी वाहिनी योजना २.० आणि ‘मागेल त्याला सौर कृषी पंप’ यांसारख्या योजना राबवून शेतकऱ्यांना दिलासा देण्याचा प्रयत्न सुरू केला आहे.

या योजनेंतर्गत राज्यात मोठ्या प्रमाणावर सौर ऊर्जा प्रकल्प उभारले जात असून हजारो मेगावॉट क्षमतेची वीज निर्मिती केली जात आहे. यामुळे कृषी फीडरचे सौर ऊर्जीकरण करून शेतकऱ्यांना दिवसा स्थिर वीजपुरवठा देण्याचे उद्दिष्ट साध्य करण्यावर भर देण्यात आला आहे. राज्यात लाखो सौर कृषी पंप बसविण्यात आले असून त्याचा फायदा मोठ्या प्रमाणावर शेतकऱ्यांना होत आहे.

 

 

नागपूरसह विदर्भातील solar agricultural pump scheme शेतकऱ्यांसाठी ही योजना अधिक महत्त्वाची ठरत आहे. शेतजमिनींचे संयुक्त मालकीचे स्वरूप लक्षात घेऊन पंप बसविणे, अनुदान प्रक्रिया आणि नोंदणी यामध्ये सुलभता आणण्याचा प्रयत्न केला जात आहे. यामुळे जमीनधारकांमधील समन्वय साधून योजनांचा लाभ अधिक वेगाने शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचण्यास मदत होणार आहे.महावितरणच्या पुनर्रचनेअंतर्गत कृषी वीजपुरवठ्यासाठी स्वतंत्र व्यवस्था निर्माण करण्याचाही निर्णय घेण्यात आला असून या नव्या संरचनेमुळे कृषी क्षेत्रातील वीज व्यवस्थापन अधिक परिणामकारक होईल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे. बिलिंग, अनुदान व्यवस्थापन आणि ग्राहक सेवा यासाठी स्वतंत्र यंत्रणा तयार केल्यामुळे शेतकऱ्यांच्या तक्रारींचे निराकरण जलद होणार आहे.दरम्यान, सौर कृषी पंप योजनांमुळे पारंपरिक वीजेवरील ताण कमी होऊन ग्रामीण भागात ऊर्जा स्वावलंबन वाढत असल्याचे चित्र दिसत आहे. राज्यात सौर ऊर्जेच्या माध्यमातून शेतकऱ्यांना मिळणारी दिवसा वीज ही शेती उत्पादनक्षमता वाढविण्यासाठी महत्त्वाची ठरत असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे.या पार्श्वभूमीवर संयुक्त जमीनधारक शेतकऱ्यांसाठी सौर कृषी पंप योजनेतील सुधारणा ही शेती क्षेत्रासाठी महत्त्वपूर्ण पाऊल मानले जात आहे. पुढील काळात या योजनेचा विस्तार अधिक वेगाने होऊन विदर्भातील शेतीला स्थैर्य मिळेल, अशी अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.